I SAB/Wa 462/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędziowie WSA Iwona Kosińska WSA Jolanta Dargas (spr.) po rozpoznaniu w trybie uroszczonym w dniu 23 marca 2016 r. sprawy ze skargi A. K., E. K., R. R. i M. R. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 24 maja 2012 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul.[...], ozn. jako hip. "[...]" dz. [...], w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. w pozostałym zakresie skargę oddala; 4. zasądza od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz A. K., E. K., R. R. i M. R. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. K., E. K., R. R. i M. R. pismem z dnia 22 kwietnia 2015 r. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 24 maja 2012 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul.[...], ozn. jako hip. "[...]" dz. [...]. W uzasadnieniu skargi wskazano, że przedmiotowe postępowanie odszkodowawcze zostało zainicjowane wnioskiem z dnia 24 maja 2012 r. Podniesiono, że wobec nierozpoznania przedmiotowego wniosku w terminie przewidzianym w kodeksie postępowania administracyjnego wniesione zostało zażalenie do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie. W następstwie rozpoznania powyższego zażalenia Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. nr [...] uznał je za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi [...] termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący cztery miesiące od daty doręczenia niniejszego postanowienia. Zdaniem skarżących skarga na bezczynność jest zasadna, gdyż termin ten upłynął bezskutecznie, a Prezydent nie podjął żadnej czynności zmierzającej do zakończenia postępowania. Podniesiono, że organ podejmuje niecelowe i błędne czynności, wskazując, że wadliwe zawieszenie postępowania w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, uchylone zostało postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...]. Jednocześnie wniesiono o wymierzenie Prezydentowi grzywny w wysokości określonej na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że akta sprawy zostały przekazane do Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju w związku z wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Urzędu Dzielnicy [...] Wydziału Terenów z dnia [...] stycznia 1977 r. i do tej pory nie zostały one zwrócone. Stwierdził również, że pismem z dnia 27 kwietnia 2015 r. Ministerstwo poinformowało, iż pełnomocnik stron wycofał wniosek o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia. Wskazał, że pismem z dnia 10 czerwca 2015 r. wystąpiono do Ministerstwa o zwrot przedmiotowych akt. Jednocześnie stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzi konieczność wykonania operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 sierpnia 2015 r.) sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2016 r. poz. 23). Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, czy innego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu, ani stopień przekroczenia terminu załatwienia sprawy. Te okoliczności będą miały jedynie znaczenie przy ocenie charakteru stanu zwłoki, a więc czy przybrała ona postać rażącego naruszenia prawa. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga A. K., E. K., R. R.M. R. zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotowy wniosek z dnia 24 maja 2012 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul.[...], ozn. jako hip. "[...]" dz. 521 zainicjował rozpoczęcie biegu terminu na załatwienie sprawy. Pomimo jego upływu Prezydent [...] nie zakończył postępowania w sprawie. Również na dzień orzekania przez Sąd brak było decyzji merytorycznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ dopuścił się bezczynności co skutkowało zobowiązaniem go przez Sąd do rozpoznania przedmiotowego wniosku z dnia 24 maja 2012 r. W ocenie Sądu nie ma natomiast wystarczająco usprawiedliwionych podstaw do stwierdzenia, że bezczynność ta miała charakter rażący. Przy ocenie stanu zwłoki organu w załatwieniu konkretnej sprawy administracyjnej nie można bowiem abstrahować od charakteru sprawy, w której organ jest w bezczynności. Przedmiotowe postępowanie należy do kategorii spraw tzw. dekretowych, które są postępowaniami niewątpliwie skomplikowanymi, ze względu na swój historyczny charakter, co z kolei związane jest często z czasochłonnym poszukiwaniem archiwalnych dokumentów. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu powyższego wniosku uznać należało za w pełni uzasadniony, co skutkować musiało wyznaczeniem organowi czteromiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Wyznaczając ten termin, Sąd miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia przez organ w wyznaczonym wyrokiem terminie. Jednocześnie Sąd uznał, że brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku skarżących o wymierzenie organowi grzywny. Wymierzenie grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest bowiem dodatkowym środkiem zmierzającym, poprzez dolegliwość finansową, do zmobilizowania organu do wydania decyzji. Jednakże w realiach niniejszej sprawy stosowanie tego środka nie jest zasadne. Wobec czego skarga w tej części podlega oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 w związku z art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 § 2 p.p.s.a.