I SAB/Wa 467/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 7 lipca 2008 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] ozn. hip. jako "[...]", w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 26 września 2012 r. Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...], ozn. hip. jako "[...]". Jak wynika z akt administracyjnych sprawy wnioskiem z dnia [...] lipca 2008 r. skarżący wystąpił do [...] o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, która na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność Skarbu Państwa. Urząd [...] pismem z dnia 3 listopada 2008 r. wystąpił do właściwej jednostki organizacyjnej o przesłanie akt własnościowych nieruchomości, które nadesłano w dniu 14 listopada 2008 r. Pismem z dnia 3 lutego 2009 r. organ zwrócił się do Urzędu [...] o nadesłanie informacji z rejestru gruntów oraz fragmentu mapy ewidencyjnej z naniesionymi granicami hipotecznymi i granicami działek ewidencyjnych przedmiotowej nieruchomości. Powyższe dokumentu wpłynęły do organu w dniu 12 marca 2009 r. Pismem z dnia 4 czerwca 2009 r. organ wystąpił do Archiwum Państwowego [...], a następnie pismami z dnia 15 października 2009 r. również do innych instytucji, o nadesłanie szeregu dokumentów niezbędnych do rozpoznania sprawy, przy czym część z nich nadesłano w listopadzie 2009 r. Pismami z dnia 8 lutego 2010 r. ponownie wystąpiono do uprzednio wezwanych instytucji o nadesłanie dokumentacji niezbędnej w sprawie, którą w dużej części nadesłano w dniu 16 lutego 2010 r. Kolejnymi pismami z dnia 20 kwietnia 2010 r., 18 czerwca 2010 r. wystąpiono do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami [...], natomiast pismem z dnia 18 czerwca 2010 r., ponowionym w dniu 7 września 2010 r. i w dniu 6 maja 2011 r., do Wydziału Architektury i Budownictwa [...] o nadesłanie dokumentacji oraz informacji niezbędnych do zakończenia postępowania. Żądane dokumenty Wydział Architektury i Budownictwa [...] nadesłał w dniu 27 lipca 2011 r. Pismem z dnia 11 października 2011 r. Z. S. wystąpił do organu o wskazanie na jakim etapie jest postępowanie o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. W odpowiedzi z dnia 24 października 2011 r. Urząd [...] poinformował, że z uwagi na konieczność wykonania operatu szacunkowego decyzja wydana zostanie do dnia 31 stycznia 2012 r. Pismem z dnia 4 kwietnia 2012 r. termin ten przedłużono do dnia 31 lipca 2012 r. Pismem z dnia 17 marca 2012 r. skarżący wystąpił z zażaleniem na niezałatwienie przez Prezydenta [...] sprawy w terminie. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] uznał wniesione w sprawie zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi [...] termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 2 miesiące od daty doręczenia postanowienia. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze skarżący wskazał, że postępowanie w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość toczy się od 2008 r. Pomimo tego i mimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] terminu rozpoznania sprawy, organ nie wydał decyzji rozpatrującej wniosek skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że w chwili obecnej trwa analiza dokumentacji zgromadzonej w sprawie. Ponadto pismem z dnia 24 października 2012 r. poinformowano skarżącego o aktualnym stanie sprawy i przewidywanym terminie jej zakończenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), powoływana dalej jako "P.p.s.a." sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, Prezydent [...] od dnia 8 lipca 2008 r., kiedy wpłynął do organu wniosek skarżącego z dnia 7 lipca 2008 r., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Od momentu złożenia ww. wniosku minęło więc ponad 4 lata. Zdaniem Sądu był to czas aż nadto wystarczający dla ustalenia, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.). Wprawdzie we wskazanym okresie organ prowadził postępowanie wyjaśniające i gromadził niezbędną w sprawie dokumentację, jednakże czynił to w kilkumiesięcznych odstępach czasu, podczas gdy większość z żądnych dokumentów pochodziło z innych komórek organizacyjnych Urzędu [...]. Ponadto od momentu uzyskania w dniu 27 lipca 2011 r. dokumentacji z Urzędu [...] Wydziału Architektury i Budownictwa [...], organ nie podjął już żadnych działań zmierzających do merytorycznego załatwienia sprawy, informując jedynie stronę, że z uwagi na złożony charakter postępowania oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe rozpatrzenie wniosku skarżącego w terminie. Wskazać przy tym należy, że Prezydent [...] nie zastosował się również do wymogu wynikającego z wyżej powołanego przepisu art. 36 § 1 kpa, bowiem jak wynika z akt administracyjnych pierwsze pismo informujące o przyczynach zwłoki i przewidywanym terminie załatwienia sprawy wystosował do strony dopiero w dniu 24 października 2011 r., a to na skutek pisma skarżącego z dnia 11 października 2011 r. ponaglającego do zakończenia postępowania, kolejne w dniu 4 kwietnia 2012 r., na skutek wniesionego zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, a ostatnie takie pismo wystosowano w dniu 24 października 2012 r., na skutek wniesionej skargi na bezczynność. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku skarżącego o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość uznać należało za uzasadniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym, a także w sposób rażący naruszył wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa. Organ nie wykazał bowiem, aby od dnia 27 lipca 2011 r. do dnia wniesienia skargi podjął jakiekolwiek czynności zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zgromadzenia niezbędnej dokumentacji, a tym bardziej do wydania decyzji rozstrzygającej wniosek, czym rażąco naruszył przepis art. 35 kpa. Nie dochował również obowiązku zawiadamiania stron o przyczynach zwłoki i przewidywanym terminie załatwienia sprawy, czym z kolei rażąco naruszył przepis art. 36 kpa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.