I SAB/Wa 473/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. K. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 1996 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], nr hip. [...] i [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 17 listopada 2011 r. S. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], nr hip. [...]. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy wnioskiem z dnia 19 marca 1996 r. D. K. wystąpiła do Urzędu Rejonowego w W. o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, która na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność Skarbu Państwa. Pismem z dnia 24 marca 2011 r. z wnioskiem o odszkodowanie wystąpił S. K., natomiast pismem z dnia 4 maja 2011 r. zwrócił się do organu o wyznaczenie terminu załatwienia sprawy. W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 15 lipca 2011 r., Urząd W. poinformował pełnomocnika skarżącego, że decyzja kończąca postępowanie zostanie wydana do dnia 30 listopada 2011 r. Pismem z dnia 20 lipca 2011 r. skarżący wystąpił z zażaleniem na niezałatwienie przez Prezydenta W. sprawy w terminie. Umową o dzieło z dnia 17 sierpnia 2011 r. organ zlecił geodecie wykonanie mapy sytuacyjnej m. in. przedmiotowej nieruchomości. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] września 2011 r., nr [...] uznał wniesione w sprawie zażalenie za nieuzasadnione. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze skarżący wskazał, że postępowanie w przedmiocie ustalenia odszkodowania zostało wszczęte na skutek wniosku z dnia 19 marca 1996 r., a zatem złożonego ponad 15 lat temu. Pismem z dnia 24 marca 2011 r. skarżący ponowił ww. wniosek. W związku z powyższym uznać należy, że organ dopuścił się rażącego przekroczenia terminów wynikających z art. 35 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania znajduje się na etapie gromadzenia dokumentacji mającej na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki wyznaczone w art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.). Ponadto pismem z dnia 5 grudnia 2011 r. poinformowano strony o przyczynach niedotrzymania terminu określonego w piśmie z dnia 15 lipca 2011 r. oraz o wyznaczeniu terminu zakończenia postępowania do dnia 29 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływana dalej jako "P.p.s.a." sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, Prezydent W. od dnia 19 marca 1996 r., kiedy wpłynął do organu wniosek D. K., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Wprawdzie w międzyczasie, bo w dniu 1 stycznia 1998 r., uległy zmianie przepisy kompetencyjne, o czym poinformowano wnioskodawcę pismem z dnia 13 lipca 1998 r., jednak już w dniu 23 kwietnia 2008 r. Prezydent W. ponownie rozpoczął gromadzenie dokumentacji w przedmiotowej sprawie. Od tego momentu minęło zatem ponad 3,5 roku. Zdaniem Sądu był to czas aż nadto wystarczający dla ustalenia, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zważyć również należy, że od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie zaledwie dwukrotnie informowano strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminach wynikających z art. 35 kpa. Wskazać również należy, że powołane pisma informujące o przewidywanym terminie zakończenia sprawy, jak słusznie wskazano w skardze, nie wskazywały konkretnych przyczyn zwłoki. Przyczyny zwłoki mogą mieć charakter obiektywny, co wynika z art. 36 § 2 kpa lub wynikać z winy organu. W obu przypadkach przyczyny powinny zostać określone precyzyjnie, co pozwoli stronie jak i organowi wyższej instancji oraz sądowi administracyjnemu na kontrolę zasadności przyczyn opóźnienia w załatwieniu sprawy. W niniejszej sprawie organ ograniczył się jedynie do wyjaśnienia, że rozpoznanie sprawy nie było możliwe z uwagi na konieczność zgromadzenia dokumentacji oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] w W. uznać należało za uzasadniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym, a także w sposób rażący naruszył wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa. Organ pomimo długotrwałego prowadzenia postępowania i gromadzenia niezbędnej dokumentacji nie rozpoznał wniosku o przyznanie odszkodowania, czym rażąco naruszył przepisy art. 35 kpa. Nie dochował również obowiązku zawiadamiania strony o przyczynach zwłoki i przewidywanym terminie załatwienia sprawy, czym z kolei rażąco naruszył przepis art. 36 kpa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.