I SAB/Wa 474/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Dariusz Pirogowicz sędzia WSA Joanna Skiba Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J. W. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku J. W. z dnia [...] stycznia 2006 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...], oznaczoną jako "[...]", w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącej J. W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. J. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania na podstawie przepisu art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U nr 102, poz. 651 ze zm.) za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...], opisaną w księdze hipotecznej jako "[...]. W uzasadnieniu skargi skarżąca wyjaśniła, że decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] o odmowie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. jako "[...]" rej. [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Akta sprawy wpłynęły do organu pierwszej instancji w dniu 6 listopada 2012 r. Do dnia wniesienia skargi organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie, jak również nie poinformował stron o przyczynach zwłoki. Taki stan rzeczy uzasadniał, zdaniem skarżącej, wniesienie skargi. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił również, że pismem z dnia 2 września 2013 r., pełnomocnik skarżącej został poinformowany o przyczynach nie zakończenia postępowania oraz, że decyzja w przedmiotowej sprawie zostanie wydana do dnia 31 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Przedmiotem skargi J. W. jest bezczynność Prezydenta [...] polegająca na nie rozpoznaniu przez organ wniosku skarżącej o przyznanie odszkodowania w trybie przepisu art. 215 u.g.n. za nieruchomość [....] położoną przy ul. [...], opisaną w księdze hipotecznej jako "[...]", hp.[...]. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów mamy do czynienia z nie załatwieniem sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta [...], a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent [...] nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w zwłoce. Bezspornym jest, że wniosek inicjujący postępowanie administracyjne w sprawie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość wpłynął do Kancelarii Urzędu [...] w dniu 27 stycznia 2008 r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty. Z akt sadowych wynika jednak, że w dniu 31 lipca 2012 r., Prezydent [...] wydał decyzję nr [...], którą odmówił J. W. przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]’ rej. hip. [...]. Na skutek wniesionego odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...] uchylił rozstrzygniecie organu pierwszej instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Należy zatem uznać, że z uwagi na podjęte wcześniej czynności Sąd powinien badać stan bezczynności od dnia przekazania Prezydentowi [...] akt administracyjnych przez Wojewodę [...], to jest od dnia [...] listopada 2012 r., (por. pismo z dnia [...] października 2011 r., nr [...]). Od tej więc chwili rozpoczął swój bieg dwumiesięczny termin z art. 35 § 3 k.p.a. do załatwienia sprawy nim objętej. Tymczasem mimo upływu ponad półtora roku Prezydent [...] nie zakończył postępowania administracyjnego. Podkreślić również należy, że organ nie zastosował się do terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], w którym organ odwoławczy uznał zażalenie na bezczynność wniesione przez stronę za uzasadnione i wyznaczył 4 miesiące na rozpoznanie wniosku. W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta [...] niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o odszkodowanie należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem Prezydentowi [...] dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Ponieważ Sąd jest również zobligowany do oceny wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a. dokonując pod tym kątem oceny sprawy uznać należało, że zwłoka organu nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Wskazać również należy, że Sądowi z urzędu znane są okoliczności związane z bardzo dużą ilością spraw odszkodowawczych prowadzonych przez Prezydenta [...] Postępowania prowadzone w trybie przepisu art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. nr 261, poz. 2603), są postępowaniami niewątpliwie skomplikowanymi ze względu na swój historyczny charakter, co z kolei związane jest często z czasochłonnym poszukiwaniem archiwalnych dokumentów. Z uwagi zatem na specyfikę sprawy należy przyjąć, że zwłoka organu nie ma charakteru rażącego w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z naruszeniem podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z naruszeniem art. 35 i art. 36 k.p.a. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.