I SAB/Wa 476/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska WSA Joanna Skiba Protokolant referent stażysta Kinga Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A. R. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. w rejonie ulic [...] i [...], pochodzącą z nieruchomości oznaczonej jako "[...]" - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. w prowadzeniu postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego A. R. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. w rejonie ulic [...] i [...], pochodzącą z nieruchomości oznaczonej jako "[...]". W skardze wyjaśnił, że pismem z dnia 20 stycznia 2012 r. złożone zostało zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. do Wojewody [...]. Wskazał poza tym, że w związku z charakterem i stopniem złożoności postępowania organ drugiej instancji w myśl art. 37 § 2 kpa wyznaczył termin 3 miesięcy od daty doręczenia pisma – postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2012 r. nr [...]. Skarżący wyraził ponadto swoje rozgoryczenie pracą Urzędu W. oraz zażądał "pozytywnej i rychłej decyzji w sprawie". Prezydent W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że nieruchomość oznaczona jako "[...]" leży na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Organ wyjaśnił poza tym, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie stanu prawnego nieruchomości oraz sprawdzenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki kwalifikujące ją do przyznania odszkodowania. Podniósł przy tym, że szczególnie czasochłonne okazało się określenie dokładnego położenia przedmiotowej nieruchomości. Aktualnie dodatkowych wyjaśnień wymaga jeszcze kwestia daty, do której na przedmiotowym gruncie prowadzone było gospodarstwo rolne. Organ wskazał poza tym, że pismem z dnia 4 października 2012 r. pełnomocnik stron został poinformowany o niemożności załatwienia sprawy w terminie określonym przez Wojewodę [...], oraz że ze względu na konieczność zebrania dodatkowej dokumentacji decyzja zostanie wydana do dnia 28 lutego 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 35 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071) organy administracji publicznej obowiązane są do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie zaś do § 3 tego przepisu załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Przepis art. 36 § 1 kpa nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, iż bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w przewidzianym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego terminie organ nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub w sytuacji gdy organ wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji w terminie. Przy tym wskazać należy, że bez znaczenia pozostaje okoliczność, z jakich powodów organ nie wydał decyzji (bądź innego aktu), a w szczególności, czy bezczynność ta spowodowana została zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Zgodnie z art. 12 § 1 kpa, organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wskazuje, że przedmiotowe toczy się już kilkadziesiąt lat. Z pisma L. R. z dnia 22 listopada 1993 r., wynika, że odwołuje się ona do wniosku o odszkodowanie złożonego w dniu 16 listopada 1987 r. Urzędzie [...] W. (wniosek ten został okazany przez skarżącego Sądowi na rozprawie i dotyczył nieruchomości położonej w W. w rejonie ulic [...] i [...] oznaczonej jako "[...]"). Wobec niezałatwienia przez organ sprawy w terminie wynikającym z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, pełnomocnik spadkobierców byłych właścicieli przedmiotowej nieruchomości złożyła zażalenie do Wojewody [...] na bezczynność Prezydenta w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku. Wojewoda postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] uznał wniesione w sprawie zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. dodatkowy termin na załatwienie sprawy wynoszący 3 miesiące od daty doręczenia niniejszego postępowania tj. – jak wynika z materiału dowodowego sprawy do dnia 25 sierpnia 2012 r. Zauważyć przy tym należy, że od przedłożenia organowi I instancji opisanego postanowienia Wojewody wraz z aktami sprawy tj. od dnia 25 maja 2012 r. (data prezentaty organu) Prezydent podejmuje czynności polegające na odebraniu od strony postępowania oświadczeń dotyczących daty, do której na przedmiotowym gruncie prowadzone było gospodarstwo rolne oraz poinformowanie w dniu 4 października 2012 r. o kolejnym terminie załatwienia sprawy do dnia 28 lutego 2013 r. Przy czym zauważyć wypada, że ww. oświadczenia strony złożyły bez wezwania organu. W ocenie Sądu, nie ulega zatem wątpliwości, że przedmiotowa skarga na bezczynność Prezydenta W. jest w pełni uzasadniona. Jednocześnie Sąd uznał, iż zaistniała w sprawie bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Czas na załatwienie sprawy, który upłynął do dnia orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie (kilkadziesiąt lat) był okresem aż nadto wystarczającym do załatwienia sprawy, niezależnie od stopnia jej skomplikowania. Organ mając na uwadze to, że sprawa ta tak długo się toczy winien podjąć działania umożliwiające jak najszybsze załatwienie sprawy. Tymczasem z akt niniejszej sprawy wynika, że mimo upływu tak wielu lat organ, nawet nie posiada okazanego na rozprawie wniosku o odszkodowanie z 1987 r. (brak tego pisma w aktach sprawy), cały czas jest na etapie wyjaśniania podstawowych przesłanek wynikających z art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami (stanu inwestycyjnego na gruncie, stanu geodezyjno –prawnego – pisma Urzędu W. z dnia 14 września 2011 r.). Taki sposób działania organu obligował Sąd do stwierdzenia, że Prezydent W. w sposób rażący naruszył zasadę szybkości i ekonomiki postępowania wynikającą z art. 12 § 1 kpa i obowiązek załatwienia sprawy w maksymalnym terminie 2 miesięcy, o którym mowa w art. 35 § 3 kpa. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.