I SAB/Wa 495/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu K. G. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 495/16 w sprawie ze skargi K. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 lipca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 495/16 odrzucił skargę K. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], którą odmówiono przyznania zasiłku stałego. W dniu [...] sierpnia 2016 r. wpłynął do akt sprawy złożony na urzędowym formularzu wniosek skarżącego K. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni [...] m ² oraz działkę nr [...], budynek gospodarczy o powierzchni [...] m ² oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, papierów wartościowych, czy przedmiotów wartościowych wnioskodawca oznajmił, że nie posiada. Oświadczył, że utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu oddania w dzierżawę prywatnej osobie części nieruchomości rolnej w wysokości [...] zł rocznie oraz dopłat do 1/2 części nieruchomości otrzymywanych z Unii Europejskiej w wysokości [...] zł rocznie. Wnioskodawca podał, że jego roczny dochód wynosi [....] zł, a miesięczny dochód wynosi ok. [...] zł. Jako stałe zobowiązania miesięczne wnioskodawca podał opłaty za energię elektryczną w wysokości [...] zł, gaz w wysokości [...] zł płatny co drugi miesiąc oraz zakup leków w wysokości [....] zł. Oświadczył, że pozostałą kwotę przeznacza na zakup żywności. Z akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że wnioskodawca wystąpił do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznanie pomocy w postaci zasiłku stałego. Powyższy wniosek rozpoznany został, wydanym przez referendarza sądowego postanowieniem z dnia 20 września 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 495/16. Referendarz sądowy w pkt 1 swojego orzeczenia przyznał K. G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...]. W pkt 2 orzeczenia umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym sprzeciwie K. G. zaskarżył ww. postanowienie w zakresie pkt 2 i wniósł o jego uchylenie i przyznanie prawa pomocy również w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej P.p.s.a.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 (w tym od postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy określonych w art. 258 § 1 pkt 7 P.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Według art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Z kolei w zakresie częściowym prawo pomocy może być przyznane gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 2). Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika – na co również zwrócił uwagę referendarz w zaskarżonym postanowieniu. Stwierdzić zatem należy, że sytuacja majątkowa wnioskodawcy - utrzymującego się z niewielkich dochodów - jest niewątpliwie bardzo trudna. Uznano, iż wnioskodawca w obecnej sytuacji finansowej nie jest w stanie – bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym - ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Zgodnie zaś z art. 249a P.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Zbędność postępowania o przyznanie prawa pomocy, o której mowa w powyższym przepisie, oznacza sytuację, w której strona nie jest obowiązania do podejmowania czynności, ani ponoszenia kosztów sądowych w konkretnym postępowaniu sądowym, np. z uwagi na ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ppsa strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (a do tego typu spraw zalicza się przedmiotowa sprawa) – nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Powoduje to zbędność postępowania o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie i konieczność umorzenia postępowania. Odnosząc się zatem do zarzutów podniesionych w złożonym sprzeciwie wskazać należy, iż w świetle powyższych rozważań Sąd uznał je za niezasadne. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 249a oraz art. 260 § 1, orzeczono jak w sentencji postanowienia.