I SAB/Wa 534/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania pisma z dnia 11 maja 2015 r. postanawia: odrzucić skargę. T. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezydenta [...]. Zarządzeniem z dnia 26 października 2015 r. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej, wyznaczonego z urzędu, do uzupełnienia braków formalnych skargi - w terminie 7 dni - pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ppsa), przez sprecyzowanie przedmiotu skargi, tj. wskazanie w rozpoznaniu jakich wniosków T. G. (wskazanie przedmiotu wniosku oraz daty) Prezydent [...] pozostawał bezczynny. W odpowiedzi na powyższe wezwanie z dnia 25 listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącej poinformowała, że "zgodnie z twierdzeniem P. T. G." złożyła ona skargę na bezczynność polegającą na nie udzieleniu pisemnej odpowiedzi na kierowane przez nią do organu pisma z dnia 12 marca 2015 r. oraz wezwanie z dnia 11 maja 2015 r. Zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2015 r. Sąd ponownie wezwał pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ppsa) przez sprecyzowanie przedmiotu skargi, tj. wskazanie konkretnych potrzeb bytowych na zaspokojenie których występowała T. G. we wnioskach wskazanych w piśmie pełnomocnika z dnia 25 listopada 2015 r. oraz konkretnych miesięcy, na które zostały zgłoszone, a w rozpoznaniu jakich wniosła skargę a bezczynność do Sądu. Ponadto Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ppsa), przez wskazanie, czy skarżąca wyczerpała tryb określony w art. 37 kpa, przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wystąpiła do organu wyższego stopnia z zażaleniem na niezałatwienie wniosku z dnia 11 maja 2015 r. w terminie. Zobowiązał także do nadesłania ww. zażalenia wraz z potwierdzeniem jego złożenia. Wezwanie powyższe zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 24 grudnia 2015 r. W dniu 30 grudnia 2015 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik skarżącej wskazała, że zgodnie z twierdzeniem skarżącej pismo z dnia 12 marca 2015 r. wskazuje konkretne potrzeby bytowe na zaspokojenie których występowała skarżąca do organu i których dotyczy skarga. Podniosła, że wskazane potrzeby dotyczyły miesiąca marca. Przedłożyła jednocześnie zażalenie opatrzone datą 17 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 tej ustawy stanowi, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do art. 52 § 1 i 2 ww. ustawy skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Wyczerpanie środków zaskarżenia jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. W przypadku skargi na bezczynność organu, wskazane wyczerpanie następuje poprzez wniesienie zażalenia do organu administracji publicznej wyższego stopnia a jeśli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa na podstawie art. 37 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Treść pisma T. G. - stanowiącego skargę na bezczynność Prezydenta [...] - wskazuje, że jego przedmiotem jest nierozpoznanie jej wniosków: z dnia 12 marca 2015 r. i 11 maja 2015 r. (którego dotyczy niniejsza sprawa na bezczynność) Sąd dokonał powyższego ustalenia po zapoznaniu się z odpowiedzią pełnomocnika skarżącej na pismo z dnia 4 listopada 2015 r., wzywające do sprecyzowania przedmiotu skargi. Przy czym zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2015 r. Sąd, z uwagi na niejednoznaczny w swej treści sposób redakcji wniosku z dnia 11 maja 2015 r., zawierającego liczne żądania skarżącej skierowane do organu, a dotyczące podjęcia przez niego działań zarówno w sferze prawnej, jak i faktycznej, zobowiązał pełnomocnika z urzędu wyznaczonego dla skarżącej do sprecyzowania skargi i wskazania konkretnych potrzeb bytowych, na zaspokojenie których występowała T. G. w swoich wnioskach oraz konkretnych miesięcy, na które zostały zgłoszone. Pełnomocnik skarżącej nie wykonała zarządzenia Sądu z dnia 10 grudnia 2015 r. nie wskazała bowiem w sposób dostatecznie precyzyjny, co stanowi przedmiot skargi złożonej do Sądu. W piśmie z dnia 30 grudnia 2015 r. stwierdziła jedynie, że "zgodnie z twierdzeniem P. T. G. pismo z dnia 12 marca 2015 r. (przedkładam w załączeniu) wskazuje konkretne potrzeby bytowe na zaspokojenie których występowała skarżąca do organu i których m.in. dotyczy skarga z dnia 13 listopada 2015 r. Wskazane potrzeby dotyczyły miesiąca marca". Treść pism pełnomocnika skarżącej, w tym powyższe sformułowanie, nie pozwalają zatem wskazać w sposób niebudzący wątpliwości przedmiotu wniesionej do Sądu skargi z dnia 13 lipca 2015 r. Pełnomocnik skarżącej wyznaczony z urzędu, mimo wezwania Sądu, nie powołała konkretnych potrzeb bytowych, ani miesięcy na które zostały zgłoszone, a które zostały zaskarżone skargą na bezczynność. Nie odniosła się też wcale do żądań sformułowanych w piśmie z dnia 11 maja 2015 r. Z uwagi na fakt, że kontrola sądu administracyjnego dotyczy konkretnej formy działalności organu administracji publicznej lub jego bezczynności w konkretnej zindywidualizowanej sprawie, a nie całokształtu jego działalności, czy bezczynności, to brak precyzyjnego wskazania przez stronę skarżącą, której – z wymienionych w art. 3 § 2 pkt 8 lub 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – bezczynności dotyczy, uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie skargi. Treść złożonej do Sądu skargi nie pozwala bowiem Sądowi na jednoznaczne ustalenie w rozpatrzeniu jakich konkretnych wniosków skierowanych do Prezydenta [...] organ ten pozostawał bezczynny. W przepisie art. 57 § 1 p.p.s.a. zostały określone wymogi jakie powinna spełniać skarga do sądu administracyjnego. Wynika z nich m.in. obowiązek strony polegający na konieczności określenia: zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; czy określenia naruszenia prawa lub interesu prawnego. Ten przepis jest konsekwencją zasady skargowości, co oznacza, że tylko strona skarżąca w skardze może wskazać przedmiot zaskarżenia, który podlegać będzie kontroli sądu administracyjnego. Ani Sąd, ani organ administracji, za pośrednictwem którego strona wniosła skargę, ani ktokolwiek inny nie jest uprawniony do określenia przedmiotu zaskarżenia za skarżącego. To skarżący decyduje, który konkretnie akt lub czynność albo bezczynność będą przedmiotem kontroli legalności dokonywanej przez sąd administracyjny." (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2015 r., sygn. akt IV SAB/Wa 19/15 – publ. CBOIS). Ponadto, mimo wezwania - zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2015 r. (pkt 2 wskazanego zarządzenia) - pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ppsa) przez wskazanie, czy skarżąca wyczerpała tryb określony w art. 37 kpa i przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wystąpiła do organu wyższego stopnia z zażaleniem na niezałatwienie w terminie wniosku z dnia 11 maja 2015 r. oraz nadesłanie ww. zażalenia wraz z potwierdzeniem jego złożenia, pełnomocnik wyznaczona z urzędu nie wskazała, czy było składane takie zażalenie oraz nie przedłożyła wniesionego zażalenia, wraz z potwierdzeniem jego nadania. Do sprawy przedłożyła jedynie pismo skarżącej z dnia 17 kwietnia 2015 r. – a więc złożone wcześniej niż wystąpienie z dnia 11 maja 2015 r. Zażalenie takie nie znajduje się również w aktach administracyjnych sprawy. W tych okolicznościach uznać należało, że skarga także z tego powodu nie jest dopuszczalna. Strona skarżąca nie wyczerpała bowiem przysługujących jej środków zaskarżenia, tj. nie przedłożyła zażalenia w trybie art. 37 kpa na nierozpoznanie wniosku z dnia 11 maja 2015 r., co warunkowało skuteczność wniesienia skargi na bezczynności w rozpoznaniu tego wniosku. Z tego względu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji postanowienia.