I SAB/Wa 62/11

WyrokWSA w Warszawie2011-03-31

Skład orzekający: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu administracji publicznej w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie za przejęcie nieruchomości może zostać stwierdzona, gdy organ nie wydał decyzji w ustawowym terminie mimo prowadzenia postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek rozpatrzenia wniosku w terminie określonym w art. 35 k.p.a., a przekroczenie tego terminu bez podjęcia odpowiednich czynności procesowych stanowi bezczynność. Brak decyzji w terminie, nawet przy prowadzeniu czynności wyjaśniających, uzasadnia stwierdzenie bezczynności i zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
K. S. i A. A. złożyli wniosek o odszkodowanie za przejęcie nieruchomości przez państwo, który pozostawał bez rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta W. przez ponad 4 lata. Pomimo zgromadzenia licznych dokumentów i prowadzenia postępowania, organ nie wydał decyzji w ustawowym terminie, a postępowanie było zawieszone i wznowione z opóźnieniem. Skarżący wnieśli skargę na bezczynność organu.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Prezydenta Miasta W. do wydania rozstrzygnięcia w sprawie wniosku o odszkodowanie w terminie 2 miesięcy od doręczenia wyroku oraz zasądził od Prezydenta Miasta W. na rzecz skarżących kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

W IMIENIU RZYCZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. S. i A. A. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za przejęcie przez państwo gruntu nieruchomości [...] 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta W. do wydania rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku K. S. i A. Ad. z dnia 11 lipca 2006 r. o odszkodowanie za grunt nieruchomości [...] dla którego prowadzona jest księga wieczysta pod nazwą "[...]", oznaczony nr hip. [...] - w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. zasądza od Prezydenta W. solidarnie na rzecz skarżących K. S. i A. A. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. S. i A. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. polegającą na niewydaniu decyzji w sprawie ustalenia na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], regulowaną w księdze wieczystej [...] lit. [...], [...], hip. [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w przedmiotowej sprawie postępowanie toczy się od ponad 4 lat i mimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] postanowieniem z [...] kwietnia 2008 r. dodatkowego terminu do załatwienia sprawy na czerwiec 2008 r. Prezydent nie zakończył postępowania. Ponadto skarżący zwrócili się o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art.119 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wyjaśnił, że przedmiotowa nieruchomość leży w obszarze objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. Kwestie odszkodowań za działki przejęte ww. dekretem reguluje obecnie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami zgodnie z którym odszkodowanie może być przyznane za dom jednorodzinny, jeżeli przeszedł on na własność Państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r. lub za działkę, która przed dniem wejścia w życie dekretu z 26 października 1945 r. mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli były właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po 5 kwietnia 1958 r. Organ wyjaśnił, że postępowanie w sprawach odszkodowawczych polega m. in. na gromadzeni dokumentów potwierdzających prawa podmiotowe właściciela gruntu, pozyskaniu map, sytuacyjnych, występowaniu do sądu wieczytoksięgowego po zaświadczenia hipoteczne i do biegłych po opinie, sprawdzeniu czy przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki art. 215 ust. 2 ww. ustawy. Ponadto wskazane zostało, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie czy nieruchomość spełnia przesłanki kwalifikujące ją do przyznania odszkodowania, jednak dodatkowych wyjaśnień wymaga nadal kwestia daty w której dawny właściciel utracił możliwość posiadania działki. W związku z powyższym wystąpiono do [...] Związku [...] w W. o wyjaśnienie w jakim okresie przedmiotowy teren zajęty był pod ogródki działkowe oraz po dokumenty dotyczące realizacji tych ogródków. Reasumując Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., jak również mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Odnosząc powyżej wskazane ogólne zasady postępowania do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż oznacza to obowiązek organu administracji publicznej podjęcia właściwych działań, działań celowych, które umożliwią rozpatrzenie wniosku stron postępowania w ustawowym terminie. Przy czym wskazać należy, że z art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. wynika obowiązek organów administracji publicznej załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Dokonując oceny zasadności skargi w świetle zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji stwierdzić należy w sposób bezsporny, że termin określony w art. 35 § 3 k.p.a. został przez Prezydenta W. przekroczony, innymi słowy Prezydent W. pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu wniosku skarżących z dnia 11 lipca 2006 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., regulowaną w księdze wieczystej dobra [...] lit. [...], [;...], hip. [...], położoną przy ul. [...]. Nie kwestionując wyjaśnień organu, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu zbadanie przesłanek ustawowych w tym ustalenia dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy faktycznej możliwości władania omawianą działką należy zauważyć, że czynności te podejmowane były przez organ z naruszeniem wskazanych wyżej terminów prowadzenia postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że wniosek o przyznanie odszkodowania wpłynął do Kancelarii Urzędu W. w dniu 2 sierpnia 2006 r. Pismem z 29 sierpnia 2006 r. pełnomocnik skarżących został poinformowany, że w związku z koniecznością zgromadzenia całości dokumentacji wnioski o odszkodowania za ww. nieruchomość zostaną rozpatrzone w przewidywalnym terminie do końca IV kwartału 2006 r. Po dacie tej organ zwracał się o uzupełnienie dokumentacji poprzez wydanie kopii mapy ewidencyjnej z naniesionymi granicami hipotecznymi nieruchomości (pismo z dnia 13 października 2006 r.), o przesłanie akt lokalizacyjnych dotyczących budowy Zespołu Szkół nr [...], o nadesłanie dokumentów dotyczących zagospodarowania terenu w latach 1945 – 1958 (pismo z dnia 21 listopada 2007 r., i z dnia 20 lipca 2007 r.) Dopiero jednak pismem z dnia 23 listopada 2007 r. Prezydent W. poinformował wnioskodawców, iż decyzja w sprawie zostanie wydana do dnia 31 maja 2008 r. Skutkiem powyższego pełnomocnik skarżących wniósł do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie w terminie sprawy. W następstwie powyższego Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] do czasu rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...] odwołania od decyzji Prezydenta W. z [...] lutego 2008 r., nr [...] orzekającej o odmowie przyznania odszkodowania za inną działkę na rzecz tych samych osób. Następnie postanowieniem z [...] maja 2010 r., nr [...] Prezydent W. postanowił podjąć zawieszone postępowanie z uwagi na wydanie przez Wojewodę [...] w dniu 12 stycznia 2009 r. decyzji nr [...], którą organ uchylił ww. decyzję Prezydenta W. Wspomnieć jedynie należy, że przed podjęciem postępowania pełnomocnik skarżących dwukrotnie (wnioskiem z 10 lipca 2009 r. i z 8 maja 2010r.) zwracał się do Prezydenta W. o podjecie zawieszonego postępowania co jak zaznaczono wcześniej nastąpiło dopiero 13 maja 2010 r. Na dalszym etapie postępowania organ prowadził korespondencję z kilkoma podmiotami ostatnią odpowiedź uzyskując 8 czerwca 2010 r. (odpowiedź z Biura Geodezji i Katastru). Po tej dacie kolejna korespondencja w sprawie kierowana była do innych podmiotów dopiero 17 lutego 2011 r. W ocenie Sądu powyższe czynności Prezydenta W. wskazują, iż pozostawał on w bezczynności. Nie można bowiem usprawiedliwić okresów pomiędzy zebraniem dokumentacji w sprawie a poinformowanie stron o dalszym postępowaniu, jak również wydania postanowienia o podjęciu zawieszonego z urzędu postępowania ponad rok po ustaniu przyczyny jego zawieszenia. Zauważyć należy, że organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a., lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w rozstrzygnięciu sprawy. Treść obowiązku płynącego z art. 35 § 1 k.p.a. oznacza zakaz nieuzasadnionego przetrzymywania spraw bez nadawania im właściwego biegu oraz obowiązek prowadzenia postępowania bez niepotrzebnych zahamowań i przewlekłości w postępowaniu. Podkreślić również należy, że zarówno brak stosownych dokumentów, jak i uzupełnianie zgromadzonego materiału dowodowego - nie usprawiedliwia bezczynności organu w rozumieniu art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło