I SAB/Wa 63/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A. M. i M. G. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżącym A. M. i M. G. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego. W dniu 17 lutego 2010 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga A. M. i M. G. z dnia 10 lutego 2010 r. na bezczynność Prezydenta W. w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. [...] w której skarżące wniosły o zobowiązanie Urzędu Miasta W. do wydania decyzji w terminie 14 dni oraz o zasądzenie kosztów postępowania W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność T. M. i podlegała działaniu dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. Ponieważ właścicielowi odmówiono orzeczeniem z dnia [...] czerwca 1962 r. przyznania własności czasowej, wystąpił on o odszkodowanie. Po Śmierci T. M. w dniu [...] listopada 1992 r. dalsze starania o odszkodowanie ewentualnie o zwrot działki podjęły jego spadkobierczynie – żona A. M. i córka M. G. Pomimo zgromadzenia wszystkich dokumentów sprawa nie została zakończona. Skarżące podniosły, iż w lipcu 2007 r. w oparciu o art. 37 § 1 kpa złożyły zażalenie do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie. Następnie postępowanie zostało zawieszone do czasu rozpatrzenia przez Wojewodę [...] wniosku o nabycie z mocy prawa przez Powiat W. prawa własności części przedmiotowego gruntu zajętego pod drogę publiczną. Postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania wydane zostało w dniu [...] września 2007 r. Z uwagi na to, że przyczyna zawieszenia postępowania ustała, gdyż Wojewoda [...] w dniu [...] grudnia 2008 r. wydał decyzję stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Powiat W. własności części przedmiotowej nieruchomości, skarżące w dniu 9 stycznia 2009 r. złożyły wniosek o podjęcie postępowania. Po upływie dwóch miesięcy Prezydent W. podjął zawieszone postępowania i od tego czasu nic się w sprawie nie dzieje. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. Podniósł, iż prowadzone jest postępowanie administracyjne o przyznanie odszkodowania za grunt [...] zgodnie z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W dniu 4 lipca 2007 r. pełnomocnik skarżących adw. J. W. złożyła zażalenie na niezałatwienie w terminie sprawy odszkodowania. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. uznał je za nieuzasadnione. W toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie czy przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki określone w art. 215. Aktualnie trwa analiza zgromadzonej dokumentacji, konieczne będzie również wykonanie operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości. Pismem z dnia 24 lutego 2010 r. pełnomocnik skarżących został poinformowany o przyczynach niedotrzymania terminu określonego w art. 35 kpa oraz, że postępowanie zostanie zakończone w terminie do końca lipca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu z mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), albowiem przed jej wniesieniem nie zostało złożone zażalenie, o którym mowa w art. 37 kpa, wobec czego bezprzedmiotowe jest rozpatrywanie zarzutów merytorycznych skargi. Podkreślić należy, że stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy zaś do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r. sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Natomiast instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności, Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Oczywiste jest, że do skargi na bezczynność organu mają zastosowanie wszelkie unormowania dotyczące w ogóle warunków wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Jednym z warunków wniesienia skargi do Sądu, w myśl art. 52 § 1 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. jest "wyczerpanie środków zaskarżenia". Nie może budzić wątpliwości, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia ( w administracyjnym toku skargi) należy rozumieć również wyczerpanie trybu z art. 37 § 1 kpa. Przepis ten bowiem stanowi, iż " Na niezałatwienie sprawy w terminie........stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia". Oznacza to, że w każdym przypadku przed wniesieniem skargi na bezczynność organu konieczne jest uprzednie złożenie zażalenia, o którym mowa w art. 37 kpa. To ustawodawca przesądził zasadę, według której warunkiem wniesienia skargi na bezczynność organu jest uprzednie wyczerpanie trybu z art. 37 kpa, a więc obowiązek uprzedniego złożenia zażalenia. Żaden przepis prawa nie przewiduje wyjątków od tej zasady. W rozpatrywanej sprawie skarżące złożyły w dniu 10 lipca 2007 r. do Wojewody [...] zażalenie na nie załatwienie sprawy w terminie przez Prezydenta W., który postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. uznał je za nieuzasadnione z uwagi na to, iż Prezydent W. postanowieniem z dnia [..] września 2007 r. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie odszkodowania za nieruchomość [...], które zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 4 października 2007 r. Wobec powyższego w ocenie Wojewody wyznaczenie organowi pierwszej instancji dodatkowego terminu na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia stało się bezprzedmiotowe. Należy podnieść, iż zgodnie z art. 103 kpa zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego. Wstrzymanie biegu terminów wskutek zawieszenia postępowania dotyczy wszystkich terminów przewidzianych w kodeksie, które rozpoczęły swój bieg przed zawieszeniem postępowania, a więc i terminów do załatwienia sprawy, określonych w art. 35 kpa. Terminy wstrzymane na okres zawieszenia postępowania zaczynają biec z chwilą podjęcia postępowania. W niniejszej sprawie postępowanie zostało podjęte postanowieniem Prezydenta W. z dnia [...] marca 2009 r., doręczonym pełnomocnikowi skarżących w dniu [...] marca 2009 r. o od tej daty organ nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. W ocenie składu orzekającego organ wydając postanowienie o zawieszeniu postępowania nie pozostawał już w bezczynności, a w dacie zawieszenia postępowania następuje wstrzymanie biegu terminów procesowych, w związku z czym skarga na bezczynność organu może dotyczyć okresu po podjęciu zawieszonego postępowania, kiedy to zaczynają biec ponownie wszystkie terminy przewidziane w kodeksie postępowania administracyjnego. W związku z powyższym Sąd uznał, iż w sprawie niniejszej powinno zostać złożone ponownie zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, jeśli organ pozostawał w bezczynności po podjęciu zawieszonego postępowania. Z akt sprawy wynika, że skarżące nie wniosły zażalenia do organu wyższego stopnia na bezczynność Prezydenta W. Nie wnosząc przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie takiego zażalenia, skarżące nie wyczerpały zgodnie z art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie. W związku z tym skargę A. M. i M. G. należy uznać za niedopuszczalną, a tym samym podlega ona odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58§ 1 pkt 6 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia, o zwrocie wpisu sądowego rozstrzygając na podstawie art. 232 powołanej ustawy.