I SAB/Wa 630/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Włodzimierz Kowalczyk Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi M.H. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury i Rozwoju do rozpoznania wniosku M.H. z dnia [...] sierpnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. - w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. M. H., pismem z dnia 13 listopada 2013 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. Skarżący zarzucił, że od złożenia wniosku minęło ponad 1,5 miesiąca i w sprawie nic się nie dzieje. W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał podejmowane w toku postępowania czynności mające na celu zgromadzenie akt sprawy i podkreślił, że skoroszyt akt sprawy przekazany został przez organ wojewódzki przy piśmie z dnia 5 września 2013 r., które wpłynęło do Ministra w dniu 11 września 2013 r. Natomiast dopiero z pisma Wojewody [...] z dnia [...] września 2013 r., które wpłynęło w dniu 10 października 2013 r., powzięto informację, że jest to całość akt zgromadzonych w sprawie. Organ zaznaczył jednocześnie, że rozstrzygnięcie wydane zostanie po upływie terminu wyznaczonego na zapoznanie się stron z materiałem dowodowym oraz składanie wyjaśnień i wniosków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W ocenie Sądu skarga na przewlekle prowadzenie postępowania przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (obecnie Minister Infrastruktury i Rozwoju) jest uzasadniona. Podkreślić trzeba, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). Zgodnie zaś z art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa.). W orzecznictwie podkreśla się z kolei, że przez przewlekłość postępowania przed organem administracji publicznej należy rozumieć brak należytego zaangażowania organu w załatwieniu sprawy indywidualnej. Przewlekłość postępowania obejmuje więc takie przypadki prowadzenia postępowania w sprawach indywidualnych jak wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, wykonywanie czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy. W postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawie ze skargi na przewlekle prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej sąd administracyjny bada zatem, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, w jakich odstępach czasu są one podejmowane, a także czy nie są to czynności pozorne, przedłużające postępowanie i nieprowadzące w istocie do wydania stosownego rozstrzygnięcia. Jak wynika ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego, skarżący wnioskiem z dnia 26 sierpnia 2013 r. wystąpił do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej o stwierdzenie nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za zajęcie nieruchomości bez tytułu prawnego. Przedmiotowy wniosek wpłynął do organu w dniu 27 sierpnia 2013 r. i jak wskazuje analiza akt sprawy, po wpłynięciu powyższego wniosku organ podjął jedynie jedną czynność mającą na celu wyjaśnienie sprawy i zgromadzenie stosownego materiału dowodowego. Mianowicie pismem z dnia 11 września 2013 r. wystąpiono do [...] Urzędu Wojewódzkiego o nadesłanie akt sprawy. Po uzyskaniu zaś stosownych informacji od organu wojewódzkiego, które wpłynęły do Ministra w dniu 10 października 2013 r., kolejne działania w sprawie podjęte zostały w dniu 15 listopada 2013 r. i ograniczyły się do wystosowania do stron zawiadomienia o możliwości składania dodatkowych wyjaśnień i wniosków oraz zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. Przy czym zaznaczyć trzeba, że przedmiotowe zawiadomienie wystosowane zostało po wpłynięciu do organu wezwania skarżącego do usunięcia naruszenia prawa. W świetle przedstawionych okoliczności stwierdzić należy, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej jest uzasadniona. W ocenie Sądu wskazany organ administracji publicznej – wbrew obowiązkom określonym w powołanych wyżej przepisach kpa - nie działał w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki. Jak wskazano w sprawie podjęto w istocie jedynie dwie czynności, tj. wystosowano pismo z dnia 11 września 2013 r. o nadesłanie akt sprawy oraz zawiadomienie z dnia 15 listopada 2013 r. Nie można zatem przyjąć, że organ na bieżąco interesował się sprawą. Podawane zaś w odpowiedzi na skargę przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie, tj. konieczność zgromadzenia akt, w żaden sposób nie usprawiedliwiają przewlekłości organu. Stosownie natomiast do treści art. 149 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Co prawda organ nie załatwił sprawy w terminie określonym w kpa, jednak przekroczenie terminu nie jest znaczne i nie wynika ze złej woli organu, lecz wiąże się z charakterem niniejszej sprawy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.