I SAB/Wa 639/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-16
Skład orzekający: Dariusz Chaciński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 PPSA, jeśli sprawa o to samo między tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona?Ratio decidendi
Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona (art. 58 § 1 pkt 4 PPSA). W sytuacji, gdy przedmiotowa skarga na bezczynność organu jest tożsama zarówno pod względem podmiotów, jak i przedmiotu ze skargą już prawomocnie osądzoną, sąd jest zobowiązany do jej odrzucenia.Stan faktyczny
M.B. wniosła skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Skarżąca zaznaczyła, że kwestia bezczynności była już przedmiotem rozpoznania przed sądem, a poprzednia skarga została uznana za uzasadnioną. Po wniesieniu skargi zmarła pierwotna skarżąca J.P., a spadek po niej nabyła M.B., która potwierdziła wcześniejsze czynności i wniosła o dalsze prowadzenie postępowania. Sąd odrzucił skargę, uznając, że sprawa została już prawomocnie osądzona.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę oraz zwrócono kwotę 100 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.B. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość [...] postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz M.B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.
Pismem z 27 września 2017 r. J.P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]. Skarżąca zaznaczyła, że kwestia bezczynności organu była już przedmiotem rozpoznania przed sądem, z uwagi na skargę wniesioną przez jedną ze stron postępowania administracyjnego. W postępowaniu o sygn. akt I SAB/Wa 321/15 prawomocnym wyrokiem skargę na bezczynność uznano za uzasadnioną.
W piśmie z 7 grudnia 2017 r. pełnomocnik J.P. poinformował o śmierci skarżącej po wniesieniu skargi. Przy piśmie z 17 stycznia 2018 r. nadesłał akt zgonu, z którego wynika, że skarżąca J.P. zmarła [...] października 2017 r. Przy piśmie z 26 stycznia 2018 r. pełnomocnik nadesłał akt poświadczenia dziedziczenia z [...] stycznia 2018 r. rep. A Nr [...], sporządzony przez notariusza P.M., z którego wynika, że spadek po zmarłej J.P. nabyła w całości M.B. Pełnomocnik wskazał, że M.B. potwierdza wcześniejsze czynności w sprawie, w związku z czym wniósł o dalsze prowadzenie postępowania z udziałem M.B.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Sytuacja, o której mowa w powołanym przepisie zachodzi wówczas, gdy wcześniej złożona skarga, w tym samym przedmiocie i między tymi samymi stronami, jest rozpoznawana merytorycznie (lis pendens) lub nastąpiło już wcześniejsze merytoryczne prawomocne rozpoznanie skargi (res iudicata), w zakresie tego samego przedmiotu i między tymi samymi podmiotami. Przy ustalaniu tożsamości sprawy należy brać pod uwagę element podmiotowy i przedmiotowy, przy czym tożsamość podmiotowa, to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Stąd badając, czy wskazana zasada została naruszona, sąd administracyjny analizuje: co jest przedmiotem sprawy i jakie występują strony. Jeżeli dojdzie do przekonania, że sprawa "o to samo" między tymi samymi stronami została już rozstrzygnięta, zobowiązany jest do odrzucenia skargi (por. postanowienie NSA z 3 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 387/11 oraz postanowienie NSA z 28 lipca 2017 r. sygn. akt I OZ 1133/17; dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Kierując się powyższym Sąd zauważa, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 czerwca 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 321/15 po rozpoznaniu skargi A.K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W., zobowiązał ten organ do rozpoznania wniosku z 3 kwietnia 2003 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem oraz stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia mają zatem granice powagi rzeczy osądzonej, jakie wyznaczyło ww. rozstrzygnięcie. Z treści sentencji wyroku z 29 czerwca 2015 r. wynika, że przedmiotem kontroli Sądu było rozpoznanie przez Prezydenta W. sprawy z wniosku z 3 kwietnia 2003 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]. Analiza powyższego wyroku oraz treść uzasadnienia przedmiotowej skargi nie budzi wątpliwości, że przedmiotem skargi z dnia 27 września 2017 r. jest postępowanie organu w zakresie rozpoznania powyższego wniosku. Zarówno w sprawie niniejszej, jak i zakończonej wyrokiem z 29 czerwca 2015 r. przedmiot sprawy był więc tożsamy.
Zauważyć należy, że zarówno w sprawie I SAB/Wa 321/15, jak i w sprawie niniejszej zachodzi tożsamość podmiotowa. Podmiotem praw i obowiązków w sprawie I SAB/Wa 321/15 był organ – Prezydent W. oraz obok skarżącej A.K. również pozostałe strony postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem z 3 kwietnia 2003 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 33 § 1 p.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Z kolei zgodnie z art. 12 p.p.s.a. ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Za stronę postępowania w sprawie I SAB/Wa 321/15 należy więc uznać również m.in. J.P. – poprzednika prawnego skarżącej M.B. Określenie zawarte w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. "pomiędzy tymi samymi stronami", należy rozumieć zgodnie z art. 12 p.p.s.a., zatem tożsamość stron postępowania występuje nie tylko w odniesieniu do skarżącego i strony przeciwnej (art. 32 p.p.s.a.), ale także w stosunku do innych uczestników postępowania.
Powyższy wyrok z 29 czerwca 2015 stał się prawomocny z dniem 18 sierpnia 2015 r., zaś akta administracyjne wraz z odpisem prawomocnego wyroku zostały zwrócone do organu w dniu 2 września 2015 r. Powyższe dowodzi, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność jest tożsama zarówno pod względem podmiotów jak i przedmiotu ze skargą rozpoznaną powyższym prawomocnym wyrokiem. Z powyższego wynika, że sprawa objęta przedmiotową skargą została już prawomocnie osądzona. Wskazać przy tym należy, że to do Sądu należy określenie czy w sprawie wystąpiła bezczynność czy też przewlekłość postępowania. Przedmiot postępowania zarówno w sprawie ze skargi zarówno na bezczynność, jak i w sprawie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, stanowi bowiem zasadniczo ustalenie, czy zachodzi potrzeba zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. W obu przypadkach sąd administracyjny dysponuje tymi samymi środkami prawnymi, a ich zastosowanie jest zaś obowiązkowe w razie stwierdzenia jakiejkolwiek postaci niesprawnego funkcjonowania organu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów i wniosków oraz podstawy prawnej (por. wyrok NSA z 5 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 709/12).
Odróżnić należy bycie uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu art. 12 p.p.s.a., od braku brania udziału w tym postępowaniu. To drugie może wywoływać ewentualne dalsze skutki procesowe, ale nie niweczy faktu, że obiektywnie poprzedniczka prawna skarżącej była uczestnikiem postępowania w sprawie I SAB/Wa 321/15.
Zaznaczenia wymaga, że w razie niewykonania przez organ wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, strona może wnieść skargę żądając wymierzenia temu organowi grzywny (art. 154 § 1 p.p.s.a.). Sąd uwzględniając skargę w tym przedmiocie ocenia czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ po wydaniu wyroku miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. To właśnie w tym postępowaniu Sąd jest władny ocenić czy po wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organ załatwił sprawę, czy też wciąż pozostaje bezczynny lub w dalszym ciągu przewlekle prowadzi sprawę. Zaznaczyć wymaga, że skarżąca może wnieść do sądu administracyjnego skargę na niewykonanie wyroku z 29 czerwca 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 321/15, po uprzednim wezwaniu Prezydenta do jego wykonania.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 sentencji postanowienia znalazło swoje oparcie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.
| |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło