I SAB/Wa 664/15
WyrokWSA w Warszawie2015-11-20
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Marta Kołtun-Kulik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość warszawską, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd zobowiązał Prezydenta miasta do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość warszawską w terminie dwóch miesięcy, stwierdzając jednocześnie, że organ dopuścił się bezczynności. Sąd uznał jednak, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku, charakter sprawy oraz liczbę podobnych spraw.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o odszkodowanie za nieruchomość warszawską na podstawie dekretu z 1945 r. Po nierozpatrzeniu wniosku w ustawowym terminie, złożyli zażalenie na bezczynność organu, które zostało uznane za zasadne przez Wojewodę, wyznaczając dodatkowy termin. Pomimo tego, organ nie wydał rozstrzygnięcia, co skutkowało wniesieniem skargi do WSA. Organ w odpowiedzi na skargę podjął pewne działania, ale do momentu rozpatrzenia skargi przez sąd, merytoryczne rozstrzygnięcie nie zapadło.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 15 stycznia 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz B. Ś., P. Ś. i T. K. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2015 r. sprawy ze skargi B. Ś., P. Ś. i T. K. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość warszawską 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 15 stycznia 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], hip. "[...]" - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz B. Ś., P. Ś. i T. K. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 15 stycznia 2013 r., ponowionym pismem z dnia 29 lipca 2015 r., B. Ś., P. Ś. oraz T. K. zwrócili się do Prezydenta [...] o przyznanie, w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2014 r. Dz. U. poz. 518, ze zm.), odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. "[...]", która na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) przeszła na własność Państwa.
W dniu 15 kwietnia 2013 r. B. Ś., P. Ś. oraz T. K. złożyli zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w związku z nierozpatrzeniem wniosku w terminie ustawowym.
Po jego rozpatrzeniu Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] uznał zażalenie na bezczynność organu za zasadne i wyznaczył organowi dodatkowy termin załatwienia sprawy do czterech miesięcy od dnia doręczenia postanowienia.
Pismem z dnia 26 sierpnia 2015 r. B. Ś., P. Ś. oraz T. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość. Skarżący podali, że do dnia wniesienia skargi organ, wbrew nałożonemu postanowieniem Wojewody zobowiązaniu, nie podjął merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, nie zachowując tym samym terminu zakreślonego wskazanego w postanowieniu Wojewody. Skarżący wyjaśnili, że rozpatrzenie wniosku o odszkodowanie zostało faktycznie wstrzymane do czasu rozpatrzenia wniosku dekretowego, który został rozstrzygnięty odmownie decyzjami Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. oraz z dnia [...] marca 2015 r.
Skarżący w tej sytuacji wnieśli o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc od dnia zwrotu akt postępowania oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że w ramach prowadzonego postępowania odszkodowawczego wystąpił pismami z dnia 24 września 2015 r. do: Archiwum Państwowego [...], Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Dzielnicy [...] oraz Zarządu Dróg Miejskich w [...]. W tej samej dacie organ powiadomił strony o aktualnym stanie sprawy i przewidywanym terminie zakończenia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji bądź dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić, czy organ administracji, załatwiając sprawę, podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, który to obowiązek wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 kpa. Obowiązkiem sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem w celu załatwienia sprawy w terminie.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim wyjaśnienia wymaga, że jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji.
Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy, wnioskiem z dnia 15 stycznia 2013 r., ponowionym pismem z dnia 29 lipca 2015 r., B. Ś., P. Ś. oraz T. K. zwrócili się do Prezydenta [...] o przyznanie, w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2014 r. Dz. U. poz. 518, ze zm.), odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. "[...]", która na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) przeszła na własność Państwa.
W dniu 15 kwietnia 2013 r. wnioskodawcy złożyli zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w związku z nierozpatrzeniem w terminie ustawowym ich wniosku. Po jego rozpatrzeniu Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] uznał zażalenie na bezczynność organu za zasadne i wyznaczył organowi dodatkowy termin załatwienia sprawy do czterech miesięcy od dnia doręczenia postanowienia. Pomimo upływu tego terminu organ nie wydał jednak rozstrzygnięcia w sprawie. Pierwsze zaś działania w sprawie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie organ podjął dopiero w dniu 24 września 2015 r., czyli już po złożeniu do Sądu skargi na bezczynność, a dokładnie w dniu udzielania Sądowi odpowiedzi na tę skargę. Z nadesłanych do akt sprawy dokumentów wynika zatem w sposób bezsporny, że do dnia rozpatrzenia skargi przez Sąd organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ dopuścił się zarzucanej bezczynności, co skutkowało zobowiązaniem go przez Sąd do rozpoznania wniosku skarżących w zakreślonym terminie.
Jednocześnie, biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku wszczynającego postępowanie (styczeń 2013 r.), a także charakter niniejszej sprawy oraz znaną Sądowi z urzędu ilość spraw z zakresu odszkodowań za tzw. nieruchomości dekretowe, Sąd doszedł do przekonania, że zaistniała w sprawie bezczynność obecnie nie miała jeszcze miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie Sąd uznał, że termin dwóch miesięcy jest okresem wystarczającym, aby rozpoznać wniosek skarżących w przedmiocie odszkodowania za wskazaną powyżej nieruchomość warszawską.
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 149 § 1 i § 1a oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło