I SAB/Wa 666/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi C. C. i P. C. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury i Rozwoju do rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2012 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] października 1953 r., nr [...] utrzymującej w mocy orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1953 r., nr [...] oraz orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1953 r., nr [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem, 2. stwierdza, że bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w prowadzeniu postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego C. C. i P. C. kwotę 374 (trzysta siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. C. C. i P. C. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] października 1953 r., nr [...] utrzymującej w mocy orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1953 r., nr [...] oraz orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1953 r., nr [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że wniosek w tym przedmiocie skarżący złożyli do organu w dniu 27 lutego 2012 r., termin wydania rozstrzygnięcia był przedłużany przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju już kilkakrotnie, a ostatnim zawiadomieniem z dnia 21 sierpnia 2013 r., organ informował strony o przewidywanym terminie rozstrzygnięcia sprawy do dnia 31 października 2013 r. Jednak mimo upływu wyznaczonego terminu rozstrzygnięcie nie zostało w sprawie rozstrzygnięte. Skarżący wyjaśnili również, że we wrześniu i październiku 2013 r. organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie, jak również nie wydał rozstrzygnięcia po złożeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Powyższe zdaniem C. C. i P. C. uzasadnia wniesie skargi na bezczynność. Skarżący wnieśli o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Ministra Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że po wniesieniu przez skarżących wniosku o stwierdzenie nieważności ww. orzeczeń przystąpił do gromadzenia materiału dowodowego niezbędnego do wydania rozstrzygnięcia. Ponadto wyjaśnił, że informował skarżących o przewidywanych terminach rozpatrzenia sprawy pismami z dnia 9 maja 2012 r., 19 listopada 2012 r., 28 marca 2013 r., i 21 sierpnia 2013 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju nie zgodził się z zarzutem skarżących, że organ nie podejmował czynności faktycznych zmierzających do rozpatrzenia wniosku, jak również informował strony o przyczynach niemożności rozpoznania sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: w myśl art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: "p.p.s.a.") sąd rozpoznaje sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a pozostałe strony nie wniosą sprzeciwu w terminie 14 dni – taka zaś sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem Minister Infrastruktury i Rozwoju nie sprzeciwił się rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym. Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Przedmiotem skargi C. C. i P. C. jest bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju polegająca na nie rozpoznaniu przez organ wniosku skarżących z dnia 27 lutego 2012 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] października 1953 r., nr [...] utrzymującej w mocy orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1953 r., nr [...] oraz orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1953 r., nr [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów mamy do czynienia z nie załatwieniem sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Ministra Infrastruktury i Rozwoju, a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Minister Infrastruktury i Rozwoju nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w zwłoce. Bezspornym jest, że wniosek o stwierdzenie nieważności ww. orzeczeń dekretowych dotyczących odmowy przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...] wpłynął do organu w dniu 29 lutego 2012 r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty Kancelarii Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Od tej chwili rozpoczął swój bieg dwumiesięczny termin z art. 35 § 3 k.p.a. do załatwienia sprawy nim objętej. Tymczasem mimo upływu ponad półtora roku Minister Infrastruktury i Rozwoju nie zakończył postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu postępowanie Ministra Infrastruktury i Rozwoju niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o odszkodowanie należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Ponieważ Sąd jest również zobligowany do oceny wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a. dokonując pod tym kątem oceny sprawy uznać należało, że zwłoka organu nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że do dnia wniesienia skargi do Sądu Minister Infrastruktury i Rozwoju podejmował czynności mające na celu skompletowanie dokumentacji; m. in. zwracał się o przesłanie zaświadczenia z księgi wieczystej dla nieruchomości (por. pismo z dnia 9 marca 2012 r., nr [...]), o nadesłanie akt własnościowych (por. pismo z dnia 9 marca 2012 r., nr [...]) o przesłanie aktu kupna ziemi ze zbioru dokumentów (por. pismo z dnia 9 maja 2012 r. nr [...]), o przesłanie materiałów inwentaryzacyjnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości i mapki z zaznaczeniem granic dawnej nieruchomości hipotecznej i wypisu z ewidencji gruntów oraz umowy sprzedaży z dnia [...] kwietnia 2003 r., (por. pismo z dnia 19 października 2012 r., numer jak wyżej i z dnia 24 maja 2013 r.). Z akt sprawy wynika również, że w toku postępowania organ wywiązywał się względem stron z obowiązków informacyjnych, o których mowa w przepisie art. 36 k.p.a. (vide pismo z dnia 9 maja 2012 r. i z dnia 28 marca 2013 r., z dnia 21 sierpnia 2013 r.). Powyższe nakazuje przyjąć, że zwłoka organu nie ma w ocenie Sądu charakteru rażącego w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Wskazać również należy, że Sądowi z urzędu znane są okoliczności związane z bardzo dużą ilością spraw prowadzonych przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju. Postępowania w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r., o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. nr 50, poz. 279), które to postępowania niewątpliwie są skomplikowane ze względu na swój historyczny charakter, co z kolei związane jest często z czasochłonnym poszukiwaniem archiwalnych dokumentów. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju miała miejsce z naruszeniem podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z naruszeniem art. 35 i art. 36 k.p.a. Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O zwrocie skarżącym kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.