I SAB/Wa 666/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. G. i J. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpoznania wniosku z 30 czerwca 2017 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] lutego 1976 r. nr [...] – w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Wojewoda [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 1. zasądza od Wojewody [...] na rzecz R. G. i J. G. solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. R. G. i J. G., pismem z 19 października 2017 r., wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Skarżący podnieśli, że Wojewoda [...] rażąco przekroczył terminy do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, wszczętym wnioskiem z 30 czerwca 2017 r., o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] lutego 1976 r., nr [...], na podstawie której pozostawiono bez rozpoznania wniosek o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], oznaczoną jako [...]. Skarżący podali, że 4 października 2017., złożyli do Ministra Infrastruktury i Budownictwa za pośrednictwem Wojewody [...] ponaglenie dot. rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji. W skardze zarzucili Wojewodzie [...] naruszenie przepisu art. 36 § 1 kpa., w zw. z art. 35 § 1 i 3 kpa., w zw. z art. 12 k.p.a., poprzez brak podejmowania przez organ jakichkolwiek działań bezpośrednio zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie rozpoznania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Z uwagi na powyższe skarżący wnieśli o: 1) zobowiązanie organu do rozpoznania przedmiotowego wniosku z 13 lutego 1976 r., maksymalnie w terminie miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2) stwierdzenie, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) na podstawie art. 119 pkt 4 ppsa., rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym; 4) na podstawie art. 149 § 2 ppsa., przyznanie od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł.; 5) zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że wniosek skarżących o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] wpłynął do kancelarii Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego w [...] 11 lipca 2017 r. Pismem z 18 września 2017 r., zwrócono się do Biura Spraw Dekretowych Urzędu [...] o nadesłanie akt sprawy. Organ oświadczył, że akta do dnia dzisiejszego nie wpłynęły do tut. organu. Następnie Wojewoda [...] poinformował pełnomocnika skarżących o nowym, przewidzianym terminie załatwienia sprawy, który wyznaczył na dzień 31 stycznia 2018 r., z uwagi na konieczność zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego oraz wnikliwą jego analizę. Wojewoda [...] podniósł, że postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało wszczęte, gdyż z uwagi na brak dokumentów, nie można stwierdzić, czy wniosek pochodzi od strony. Do wniosku nie dołączono żadnych dokumentów, świadczących o tym, że wnioskodawcy posiadają interes prawny w tym, aby żądać stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji, jak również pełnomocnictw, upoważniających do występowania w imieniu R. G. i J. G. Organ wskazał ponadto, że pismem z 20 października 2017 r., wezwał ww. pełnomocnika do nadesłania pełnomocnictw oraz postanowień sądu o stwierdzeniu nabycia spadku na które strona powołuje się w przedmiotowym wniosku z 30 czerwca 2017 r. Jednakże nie otrzymał żadnej odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz.1369 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W myśl art. 119 pkt 4 Ppsa., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa., organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa., lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa.). Stosownie do treści art. 149 § 1 powołanej wyżej ustawy, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rozpoznając niniejsza sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga R. G. i J. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] jest uzasadniona. Zgodnie z art. 37 kpa., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Z akt sprawy wynika, że wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] poprzedziło złożenie przez skarżących ponaglenia do Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa. Tym samym został spełniony wymóg skuteczności złożenia niniejszej skargi. W rozpoznawanej sprawie – zdaniem Sądu – Wojewoda [...] nie wywiązał się z ustawowych obowiązków, wynikających z powołanych wyżej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, przedmiotowy wniosek z 30 czerwca 2017 r., o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] lutego 1976 r., nr [...] został złożony do organu 11 lipca 2017 r. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że zaskarżony organ, tj. Wojewoda [...], pismami z 18 września 2017 r., zwrócił się do Biura Spraw Dekretowych Urzędu [...] o nadesłanie akt sprawy. Jednocześnie z uwagi na konieczność zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego oraz wnikliwą jego analizę poinformował pełnomocnika skarżących o nowym, przewidzianym terminie załatwienia sprawy (upływ terminu przypadający na dzień 31 stycznia 2018 r.) Analizując przedmiotową sprawę, należy stwierdzić, że Wojewoda [...] nie rozpoznał wniosku z 30 czerwca 2017 r., o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] lutego 1976 r., nr [...]. Nie ulega zatem wątpliwości, że ww. organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, co skutkowało zobowiązaniem go przez Sąd do rozpoznania ww. wniosku. Taki sposób działania organu godzi niewątpliwie w zasadę szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), co z kolei prowadzić musi do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Sąd wyznaczając organowi dwumiesięczny termin do załatwienia sprawy miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy, obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia przez organ w wyznaczonym wyrokiem terminie. Sąd rozpoznając niniejszą skargę uznał, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Przedmiotowy wniosek został złożony do organu 11 lipca 2017 r. Organ podejmuje niezbędne czynności w sprawie. Mianowicie pismem z 18 września 2017 r., zwrócił się o akta sprawy zakończonej kwestionowaną decyzją, których do dnia wniesienia skargi nie otrzymał. Wezwał również pełnomocnika skarżących do złożenia żądanych dokumentów. Sąd uznał także, że na obecnym etapie postępowania brak jest podstaw do przyznania, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a,. od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej. Sankcja ta jest dodatkowym środkiem prawnym, który w ocenie Sądu powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. A więc tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia decyzji w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez jej zastosowanie organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Taka natomiast sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Z tego względu w powyższym zakresie skarga podlega oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a ppsa. orzekł jak w punkcie 1 i 2 wyroku. Na podstawie zaś art. 151 powołanej ustawy orzeczono jak w punkcie 3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 ppsa. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 powołanej wyżej ustawy.