I SAB/Wa 688/14
WyrokWSA w Warszawie2015-03-11
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Bożena Marciniak, Anita Wielopolska-Fonfara
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent pozostawał w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu jest uzasadniona, gdy organ nie rozpoznał wniosku w ustawowym terminie, mimo wyznaczenia dodatkowego terminu przez organ wyższego stopnia. W przypadku stwierdzenia bezczynności, sąd zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku w określonym terminie i stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie, organ wielokrotnie wyznaczał nowe terminy, nie podejmując merytorycznych działań, co uzasadnia stwierdzenie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Skarżąca M. S. wniosła skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, złożonego w 2010 roku. Organ wielokrotnie informował o przedłużaniu terminu załatwienia sprawy, nie podejmując jednak merytorycznego rozstrzygnięcia. Wojewoda wcześniej uznał zażalenie skarżącej na niezałatwienie sprawy w terminie i wyznaczył Prezydentowi czteromiesięczny termin na rozstrzygnięcie. Prezydent nie podjął stosownych działań w wyznaczonym terminie. W odpowiedzi na skargę, organ argumentował, że podejmował czynności zmierzające do zakończenia postępowania, ale czynione były one w znacznych odstępach czasu.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] o ustalenie odszkodowania za nieruchomość w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; stwierdzono, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zasądzono od Prezydenta [...] na rzecz M.S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ulicy ul. [...] ozn. hip. "Kolonia [...]"[...] dz. [...] - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz M.S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
M. S., pismem z dnia 14 października 2014 r. wniosła skargę na bezczynność organu administracji - Prezydenta [...], polegającą na nierozpoznaniu w terminie sprawy wniesionej do organu w dniu 2 sierpnia 2010 roku, dotyczącej ustalenia odszkodowania za nieruchomość stanowiącą działkę gruntu o powierzchni [...] m.kw., stanowiącego obecnie część działki ew. nr [...] w obrębie [...].
W skardze M. S. wniosła o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za ww nieruchomość z uwagi na fakt, iż Prezydent [...] nie podjął stosownych działań celem zakończenia postępowania wydaniem merytorycznej decyzji.
Uzasadniając swoją skargę skarżąca wskazała, że przedmiotowa działka, położona w [...] przy ul. [...] ozn. hip. "Kolonia [...]'" [...] objęta została działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. 1945 r. nr 50, poz. 279). J.G. oraz jego córki K. K. i A. S. (poprzednicy prawni skarżącej) złożyli wniosek w dniu 28 stycznia 1949 roku o przyznanie prawa własności czasowej do w/w działki.
Wniosek ten został rozpatrzony pozytywnie decyzją Prezydenta [...] o nr [...] i częściowo decyzją [...] obie z dnia [...]. Jednocześnie ww decyzją [...] w pkt III odmówiono stronom prawa do użytkowania wieczystego gruntu o powierzchni [...] m2 stanowiącego część działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...] decyzją z dnia [...] nr [...]. Grunt ten stanowił pierwotnie część działki o powierzchni [...] m2 nabytej przez dziadków skarżącej J. i J. małżonków G. działki.
Z uwagi na nie podejmowanie przez Prezydenta rozstrzygnięcia od daty wniesienia wniosku tj. 29 lipca 2010 roku, skarżąca pismem z dnia 10 czerwca 2014 roku wniosła zażalenie do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie, który postanowieniem nr [...] z dnia [...] uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył organowi pierwszej instancji – Prezydentowi [...] - termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 4 (cztery) miesiące od daty doręczenia postanowienia.
Prezydent we wskazanym terminie nie podjął czynności merytorycznych.
Odpowiadając na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi wskazując, że nie pozostawał w bezczynności w dniu złożenia skargi. W uzasadnieniu organ przedstawił szczegółowo przebieg prowadzonego przez siebie postępowania i podkreślił, że podejmował czynności zmierzające do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jak i poinformował strony postępowania pismem z dnia 06.05.2011 r. o przyczynach nierozpatrzenia sprawy w terminach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego z uwagi na konieczność zgromadzenia całości dokumentacji i wyznaczając nowy termin do jej załatwienia nie później niż do dnia 31.08.2011 roku.
Następnie pismem z dnia 31.08.2011 r. Prezydent [...] poinformował strony, że nie było możliwe rozpatrzenie przedmiotowej sprawy w terminie określonym w piśmie z dnia 06.05.2011 r. tj. do dnia 31.08.2011 r. oraz wyznaczył nowy termin jej załatwienia do dnia 31.08.2011 r.
Po upływie wyznaczonego w ww. piśmie z dnia 31.08.2011 r. terminu na załatwienie sprawy, organ kolejnym pismem z dnia 01.02.2012 r. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 31.05.2012 r.
Pismem z dnia 01.02.2012 r. organ pierwszej instancji wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 31.05.2012 r.
Następnie pismem z dnia 09.07.2012 r. organ pierwszej instancji wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 31.10.2012 r.
Kolejnym pismem z dnia 05.09.2013 r. organ pierwszej instancji wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 30.11.2013 r.
Po upływie wyznaczonego w ww. piśmie z dnia 05.09.2013 r. terminu na załatwienie sprawy, organ pierwszej instancji kolejnym pismem z dnia 03.01.2014 r. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 31.05.2014 r.
Zdaniem organu, podejmowane w toku prowadzonego postępowania czynności zmierzały do jego zakończenia, ale czynione one były w znacznych odstępach czasu.
Ostatecznie zaś Prezydent [...] poinformował strony o przewidywanym terminie wydania rozstrzygnięcia, wskazanym na dzień 30 czerwca 2015 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – powoływana dalej jako "ppsa", sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a .
Przechodząc do meritum przede wszystkim podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ppsa sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że zgodnie art. 12 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) – dalej "kpa", organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.
Stosownie zaś do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa).
W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa).
W sprawie niniejszej skarżąca zarzuciła Prezydentowi [...] bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie i wypłatę odszkodowania za ww nieruchomość warszawską położoną przy ul. [...].
Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uznać należało, że skarga jest uzasadniona. Rozpatrując niniejszą sprawę Prezydent [...] bez wątpienia przekroczył bowiem terminy załatwienia sprawy określone w art. 35 kpa i naruszył zasady postępowania określone w powołanych wyżej przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto, pomimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] postanowieniem z dnia [...] dodatkowego czteromiesięcznego terminu, organ do dnia orzekania przez Sąd nie rozpoznał wniosku skarżącej i nie podjął żadnego rozstrzygnięcia. Brak zakończenia postępowania w sprawie skutkował zatem uwzględnieniem skargi, a co za tym idzie wydaniem rozstrzygnięcia o jakim mowa w art. 149 § 1 ppsa.
Nadto w tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że w zaistniałej w sprawie bezczynności Sąd dopatrzył się cechy rażącego naruszenia prawa. Organ bowiem nie podejmował czynności szybko i konstruktywne a zasadnicza ich część odnosiła się do informowania stron o kolejnym ewentualnym terminie zakończenia postępowania.
Mając powyższe zatem na względzie Sąd na podstawie art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło