I SAB/Wa 70/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi "[...]" z siedzibą w W. na przewlekłość Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowania za nieruchomości położone w Warszawie przy ul. [...] i [...], oznaczone jako działki ewidencyjne nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że przewlekłość organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. [...] Sp. z o.o. [...] z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta [...] postępowania polegające na nie rozpoznaniu przez organ wniosku skarżącego o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt wydzielony pod drogę publiczną przy ul. H. B.i H. P. oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] o powierzchni [...] m2 z obrębu [...] dla której Sąd Rejonowy dla [...] prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że był właścicielem działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] położonej w Dzielnicy [...] przy ulicy H. B. Prezydent [...] w dniu 15 września 2009 r., zgodnie z decyzją zatwierdzającą projekt budowlany z dnia [...] lipca 2008 r., wydał decyzję nr [...], którą zatwierdził podział ww. nieruchomości na [...] działek. Skarżący wskazał, że większość z nowo powstałych działek przeznaczona została na zabudowę budynkami mieszkaniowymi jednorodzinnymi. Działka nr [...] wydzielona została jednak zgodnie z decyzją zatwierdzającą projekt budowlany z dnia [...] lipca 2008 r., pod poszerzenie drogi publicznej, a działka nr [...] pod budowę drogi publicznej. Zgodnie z przepisem art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741) dotychczasowemu właścicielowi przysługuje odszkodowanie jednak w niniejszej sprawie nie doszło do uzgodnienia odszkodowania mimo, że decyzja w tym przedmiocie została do niego skierowana. W ocenie skarżącego organ umyślnie nie podejmował decyzji o przeprowadzeniu z nim rokowań celem uniknięcia opóźnienia w wypłacie należnego odszkodowania. Skarżący wyjaśnił, że z uwagi na bezczynność organu wniósł do Wojewody [...] zażalenie na nie załatwienie przez Prezydenta [...] jego wniosku. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...] uznał wniesiony środek zaskarżenia za uzasadniony i wyznaczył Prezydentowi [...] termin trzymiesięczny na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia od daty doręczenia postanowienia wraz z aktami sprawy. Organ nie wywiązał się jednak z zakreślonego terminu. Skarżący wskazał również, że kolejnym pismem z dnia 28 czerwca 2012 r., wniósł o przyznanie odszkodowania. W toku prowadzonego postępowania organ nie poinformował skarżącego o możliwym terminie rozpoznania sprawy, choć w jego ocenie został zebrany cały materiał dowodowy (gromadzenie trwało 4 lata od daty uprawomocnienia się decyzji o podziale nieruchomości z dnia 30 września 2009 r.). Powyższe zdaniem skarżącego wskazuje na to, że Prezydent [...] pozostaje w zwłoce, a postępowanie prowadzone jest przewlekle, gdyż sprawa nie została zakończona w terminie wynikającym z kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że pismem z dnia 14 stycznia 2013 r., poinformował stronę, że nie było możliwe rozpatrzenie sprawy w terminie określonym w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., nr [...], i wskazał, że rozstrzygniecie merytoryczne w sprawie nastąpi do [...] czerwca 2013 r. Organ wskazał również, że pismem z dnia 31 stycznia 2013 r., zwrócił się do Delegatury [...] w Dzielnicy [...] o wypożyczenie akt podziałowych dotyczących decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2009 r., nr [...]. Prezydent [...] wyjaśnił również, że przygotowuje materiał do pozwu o uzgodnienie treści ksiąg wieczystych KW nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wykreślenie m. st. [...] i wpisanie II Spółki Komandytowo – Akcyjnej "[...]" Sp. z o.o. jako właściciela nieruchomości stanowiącej działki ewidencyjne nr [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] o powierzchni [...] m2 z obrębu [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Przedmiotem skargi [...] Sp. z o.o. II Spółka [...] z siedzibą w W. jest przewlekłość Prezydenta [...] polegająca na nie rozpoznaniu przez organ wniosku skarżącego o odszkodowanie za działki oznaczone nr [...] i [...] z obrębu [...] wydzielone pod drogę publiczną położone w W. przy ul. [...]. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów zachodzi stan nie załatwienia sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie przewlekłości lub bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że przewlekłość organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie przewlekłości Prezydenta [...], a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent [...] do dnia wniesienia skargi do sądu nie rozpoznał wniosku [...] Sp. z o.o. II Spółka Komandytowo Akcyjna z siedzibą w W. o odszkodowanie i nadal pozostaje w zwłoce, przez co narusza terminy przewidziane w art. 35 § 3 k.p.a. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że postępowanie w tym przedmiocie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącego z dnia 18 lutego 2010 r., który wpłynął do Kancelarii Urzędu [...] w dniu [...] lutego 2010 r. Pierwotny wniosek został ponowiony przez stronę w dniu 2 lipca 2012 r., (data wpływu do Kancelarii Urzędu [...]). Od dnia skierowania do organu pierwszego wniosku do dnia wniesienia do Sądu skargi na przewlekłość Prezydent [...] nie wydał decyzji administracyjnej w przedmiocie odszkodowania. W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta [...] niewątpliwie pozostaje nie tylko w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a., ale również podważa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa wyrażoną w art. 8 k.p.a. w szczególności, że organ kilkakrotnie informował skarżącego o przewidywanych terminach rozpoznania sprawy (por. znajdujące się w aktach administracyjnych pisma z dnia 2 sierpnia 2012 r., nr [...]– termin wyznaczono do dnia 30 marca 2013 r., pismo z dnia 14 stycznia 2013 r., nr [...]– termin wyznaczono do dnia 30 czerwca 2103 r.). Podkreślić należy, że w wyznaczonych terminach nie rozstrzygnięto wniosku stron i nie zakończono sprawy przez wydanie decyzji administracyjnej. W ocenie Sądu z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby przewlekłość organu była usprawiedliwiona jakąkolwiek szczególną i niezależną od organu przeszkodą, która w sposób obiektywny uniemożliwiałaby wcześniejsze rozpoznanie wniosku o odszkodowanie. Uwzględniając powyższe Sąd stwierdził, że zarzut przewlekłości organu przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego należało uznać za uzasadniony. Skutkuje to wyznaczeniem Prezydentowi [...] dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy należy również stwierdzić, że zwłoka Prezydenta [...] ma charakter rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a., na co Wojewoda [...] zwrócił już uwagę w postanowieniach z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] i z dnia [...] października 2012 r., nr [...] sygnalizując organowi, że przedłużenie stanu bezczynności jak również brak działań ukierunkowanych na merytoryczne rozstrzygnięcie będzie skutkowało rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta [...] postępowania miała miejsce z naruszeniem podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z naruszeniem art. 35 i art. 36 k.p.a. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku.