I SAB/Wa 70/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada oszczędności w wysokości około [...] złotych, może zostać uznana za niezdolną do poniesienia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, w tym wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł, oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, ponieważ wnioskodawca wykazał posiadanie oszczędności w kwocie około [...] złotych, co wyklucza uznanie go za osobę niezdolną do poniesienia kosztów postępowania, w tym wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł, oraz samodzielnego opłacenia profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje jedynie osobie, która wykaże całkowitą niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Stan faktyczny
M. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze złożoną skargą na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie zasiłku. Wnioskodawca wykazał dochody, które w zasadzie pokrywają się z wydatkami, ale posiada również oszczędności w wysokości około [...] złotych. Referendarz sądowy, po analizie sytuacji majątkowej wnioskodawcy i przepisów PPSA, postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania M. O. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. O. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie zasiłku [...] postanawia odmówić przyznania M. O. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie zasiłku [...], M. O. skierował do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu skarżący wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z [...] i [...][...], a źródłem utrzymania rodziny jest dochód [...] w wysokości [...] zł. Wnioskodawca ujawnił, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2, oraz oszczędności w wysokości [...] zł. Uzasadniając wniosek skarżący wyjaśnił, że jego żądanie jest zasadne z uwagi na [...] i niskie dochody, które są wydawane na bieżąco. Na żądanie referendarza sądowego skarżący przedłożył dodatkowe dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej. Ponadto wyjaśnił, że kwota zgromadzona na [...] bankowej zmniejsza się, gdyż z niej współfinansowane są wydatki rodziny. Skarżący dodał również, że aktualne wydatki rodziny wynoszą obecnie około [...] zł. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że prawo pomocy stosownie do treści art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Odnosząc powyższe kryteria do niniejszej sprawy referendarz sądowy rozpoznający wniosek uznał, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego koszty te sprowadzają się do ewentualnego uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, którego wysokość z uwagi na charakter rozstrzygnięcia wyniesie 100 zł. Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Jednak podkreślić należy, spośród wszystkich kosztów sądowych wpis od skargi kasacyjnej jest najwyższy. Podkreślenia wymaga również to, że konieczność opłacenia pozostałych koszów sądowych powstanie być może w przyszłości na dalszym etapie postępowania sądowego, jak również obowiązek ich uiszczenia będzie rozłożony w czasie. Wskazać również należy, że przy rozpoznawaniu wniosków o prawo pomocy przyjmuje się, że powinno on być skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. Dokonując pod tym kątem sytuacji skarżącego należy stwierdzić, że brak jest podstaw do jej uwzględnienia. Jakkolwiek kwota ujawnionych wydatków w zasadzie pokrywa się z dochodami, to jednak wnioskodawca ujawnił, że posiada oszczędności zgromadzone na lokacie bankowej. Mimo, iż kwota ta sukcesywnie maleje na datę rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy wynosi około [...] złotych. Nie można zatem obiektywnie stwierdzić, że z kwoty tej (nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem) wnioskodawca nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych z których najwyższa kwota to 100 zł, jak również samodzielnie opłacić profesjonalnego pełnomocnika. Jak wskazano już wcześniej pozostałe opłaty są nie tylko zdecydowanie niższe, ale również rozłożone w czasie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Powyższe uzasadnia odmowę zwolnienia M. O. z kosztów i przyznania mu profesjonalnego pełnomocnika. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło