I SAB/Wa 706/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-06-04

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu poniżej stawki określonej w rozporządzeniu, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika i charakter sprawy?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu poniżej stawki określonej w rozporządzeniu, jeśli nakład pracy pełnomocnika i charakter sprawy nie uzasadniają przyznania wynagrodzenia w pełnej wysokości. Obniżenie to powinno uwzględniać realny nakład pracy pełnomocnika w prowadzonym postępowaniu.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego. Wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącego cofnął skargę i wniósł o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną. Sąd umorzył postępowanie. Następnie sąd rozpoznał wniosek pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. P., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 147,60 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku adwokata P. P. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. W. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. P., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych, w tym tytułem opłaty kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych. W. W. pismem z dnia 14 listopada 2017 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego. W piśmie z dnia 4 maja 2018 r., w odpowiedzi na wezwanie Sądu, wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącego wskazał, że nie podtrzymuje złożonej skargi oraz wniósł o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty pomocy prawnej nie zostały opłacone ani w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 maja 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 706/17 umorzył postępowanie sądowe. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), które weszło w życie 2 listopada 2016 r. Stosownie do treści § 2 pkt 1 i 2 tego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl § 3 rozporządzenia, zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi natomiast 240 zł. W niniejszej sprawie wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącego podejmował czynności w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji. Złożony wniosek zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 3 powołanego rozporządzenia. W sprawie zaistniały zatem przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia. Zauważyć należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. wszedł w życie art. 250 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu. Co prawda w przepisie tym jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika, jednakże w doktrynie podkreśla się, że kompetencje w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy, a sąd może podjąć takie działanie jedynie wyjątkowo, w szczególnie uzasadnionych przypadkach (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. zw. dr hab. Romana Hausera, prof. zw. dr hab. Marka Wierzbowskiego, Warszawa 2015, str. 994). Dokonując natomiast oceny pracy pełnomocnika należy mieć na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy skarga została sporządzona osobiście przez skarżącego i postanowieniem z dnia 23 maja 2018 r. Sąd umorzył postępowanie sądowe. Czynności podjęte przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji polegały zaś na zapoznaniu się w dniu 6 kwietnia 2018 r. z aktami sprawy i wystosowaniu pisma z dnia 4 maja 2018 r. cofającego skargę. Wobec powyższego, uwzględniając w szczególności nakład pracy pełnomocnika stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki do obniżenia wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji do kwoty 120 zł podwyższonej o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania. Zdaniem Starszego referendarza sądowego zakres podjętych przez pełnomocnika czynności oraz charakter sprawy nie uzasadniały przyznania wynagrodzenia w pełnej wysokości. Przyznana zaś kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w prowadzonym postępowaniu, a zwłaszcza fakt, że podjęte czynności ograniczyły się do przejrzenia akt sprawy oraz złożenia pisma z dnia 4 maja 2018 r. Mając powyższe na uwadze w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 250 § 1 i § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło