I SAB/Wa 712/14

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpoznania podania postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]. Z. R., złożonym na urzędowym formularzu wnioskiem z dnia [...] lipca 2015 r., wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpoznania podania. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Poza mieszkaniem o pow. [...] nie posiada on żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Skarżący podkreślił, że znajduje się w ciężkiej sytuacji materialnej i bytowej. Jest on osobą bezrobotną, nie osiąga jakiegokolwiek dochodu i nie otrzymuje jakiejkolwiek pomocy. W piśmie stanowiącym odpowiedź na wezwanie z dnia 31 lipca 2015 r. do nadesłania dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej wnioskodawca wskazał zaś m.in., że nie posiada rachunku bankowego oraz ponownie podkreślił swoją trudną sytuację materialną. Skarżący zaznaczył, że nie posiada środków na opłacanie czynszu za mieszkanie oraz rachunków za energię i gaz oraz że w związku z zadłużeniem zostały wszczęte przeciwko niemu postępowania sądowe i komornicze. Na potwierdzenie podnoszonych okoliczności wnioskodawca załączył kserokopię decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2015 r. w sprawie dodatku mieszkaniowego oraz kserokopię decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. orzekającej o utracie statusu osoby bezrobotnej. Skarżący oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl natomiast art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem złożonej skargi jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpoznania podania dotyczącego m.in. świadczeń z pomocy społecznej. Wnioskodawca zwolniony jest zatem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a powołanej ustawy, zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające jego uwzględnienie. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawca wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy we wskazanej części. Sytuacja majątkowa skarżącego, nieosiągającego jakiegokolwiek dochodu, jest trudna i nie jest on w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.