I SAB/Wa 83/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Agnieszka Miernik Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi A. Z., A. C. i M. Z. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość [...] 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku A. Z., A. C., A. B., M. G., W. G., N. V., J. F., E. P., M. Z. i M. R. z dnia [...] listopada 2008 r. o wypłatę odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] nr hip. [...] – w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących: A. Z., A. C. i M. Z. solidarnie kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. Z., A. C., M. Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...] ozn. hip. [...]. W uzasadnieniu skargi wskazali, że Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] wyznaczył Prezydentowi termin załatwienia sprawy na dzień [...] listopada 2009 r., zatem przedmiotowa skarga na bezczynność organu jest zasadna. W odpowiedzi na skargę Prezydent wskazał na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na całkowitą zasadność skargi. Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Natomiast instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W rozpoznawanej sprawie – w ocenie sądu – Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów prawa. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wskazuje, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte wnioskiem z dnia [...] listopada 2008 r. W wyniku nie wywiązania się organu z załatwienia sprawy w terminie wynikającym ze wspomnianych przepisów skarżący wystąpili do Wojewody [...] z zażaleniem na bezczynność Prezydenta w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku o ustalenie odszkodowania. Wojewoda postanowieniem [...] lipca 2009 r. nr [...] uznał powyższe zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia [...] listopada 2009 r. Wobec czego pismem z dnia [...] lipca 2009 r. Prezydent zwrócił się do Archiwum Państwowego W. o nadesłanie dokumentów i udzielenie informacji. Odpowiedź o barku żądanych dokumentów wpłynęła do organu w dniu 30 września 2009 r., a mimo to o takie same dokumenty organ zwrócił się do Archiwum pismem z dnia 29 października 2009 r. Ponadto pismem z dnia 5 października 2009 r. organ wystąpił się do [...] Urzędu Wojewódzkiego w W. o udostępnienie do wglądu akt nieruchomości położonej przy ul. [...]. Przy czym o powyższym poinformował skarżących pismem z dnia 26 listopada 2009 r. wskazując, iż przewidywany termin zakończenia sprawy to [...] marca 2010 r. Kolejną czynnością organu było wystosowanie do skarżących pisma z dnia 31 marca 2010 r. informującego o nowym terminie zakończenia sprawy do dnia [...] sierpnia 2010 r. Następnie w dniu 21 kwietnia 2010 r. Prezydent wystąpił do [...] Zarządu Rozbudowy Miasta o przesłanie dokumentów, których brak w/w zarząd podniósł w piśmie z dnia 11 maja 2010 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. Prezydent poinformował skarżących o kolejnym terminie zakończenia sprawy do dnia [...] grudnia 2010 r., wskazując na konieczność zebrania całości materiału dowodowego. Przy czym w dniu 15 lutego 2011 r. organ po raz kolejny zwrócił się do Archiwum Akt Nowych w W. o nadesłanie dokumentów w sprawie, a pismem z dnia 17 lutego 2011 r. poinformował skarżących o kolejnym terminie zakończenia sprawy do dnia [...] maja 2011 r. Wobec powyższego zauważyć należy, że od zwrotu akt do organu I instancji Prezydent działa w sposób, który sprzyja wydłużaniu terminu zakończenia postępowania. Ponad wszelką wątpliwość stwierdzić należy, iż organ w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy znacznie przekroczył terminy prawem przewidziane, jak również termin wyznaczony postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r., a także terminy które wyznaczał sam kolejnymi pismami z dnia: 26 listopada 2009 r., 31 marca 2010 r., 31 sierpnia 2010 r. i 17 lutego 2011 r. Dodatkowo na uwagę zasługuje fakt, że czynności organu są dokonywane w znacznym i nieusprawiedliwionym odstępie czasowym. Ponadto Prezydent praktycznie nie podejmował w postępowaniu czynności wyjaśniających - w aktach brak jest dokumentacji z czynności organu, które w sposób zasadniczy prowadziłyby do zakończenia przedmiotowego postępowania. Jednocześnie nasuwa się refleksja, iż organ nie traktuje sprawy jako pilnej i nie podejmuje wzmożonych starań w celu jej zakończenia. Przy czym można mieć wrażenie, iż organ zwracając się o uzupełnienie materiału dowodowego niedokładnie zapoznał się z całością akt, gdyż w odległym odstępie czasowym zwracał się kilka razy do różnych podmiotów o nadesłanie coraz to innych informacji i dokumentów, a do Archiwum Urzędu W. występował kilkakrotnie o przesłanie tych samych akt i to pomimo wskazania przez Archiwum ich nieposiadania. Nadto zauważyć należy, iż wyznaczając kolejne terminy zakończenia przedmiotowej sprawy, czynił to naruszając powołane przepisy kpa, gdyż wyznaczał terminy 4 i 5 miesięczne. Fakt ten obrazuje podejście organu do potrzeby rychłego zakończenia sprawy. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarga na bezczynność Prezydenta m. st. jest uzasadniona. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.