I SO/Wa 15/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. Z. o wymierzenie grzywny Prezesowi Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy postanawia: oddalić wniosek. A. Z. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143) dalej: "p.p.s.a.", za nieprzekazanie w terminie skargi z 20 grudnia 2026 r. wraz z aktami sprawy. Wskazał, że pomimo wezwania Sądu z 29 grudnia 2025 r. organ do chwili obecnej nie przekazał akt sprawy. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego stwierdził, że przedmiotowy wniosek należy uznać jako nieuzasadniony i bezpodstawny. Podkreślił, że stanowi on kolejne działanie skarżącego związane z brakiem akceptacji i niezadowoleniem z prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy, której był stroną, ostatecznie zaś żądając wydania w trybie kodeksu postępowania administracyjnego zaświadczenia dotyczącego przebiegu postępowania w sprawie sygn. III Nsm 1122/20. Odnosząc się wprost do treści wniosku, Prezes poinformował, że skarżący wniósł pismem z 20 grudnia 2025 r. skargę na bezczynność, która została przekazana do tut. Sądu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pismem z 29 grudnia 2025 r., sygn. DK 272/25. Podał, że dotyczyła ona zarzutu bezczynności Prezesa poprzez niepodjęcie żadnych czynności w sprawie wezwania skarżącego z 15 października 2025 r. do usunięcia bezczynności Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w zakresie rozpoznania wniosku o wydanie zaświadczenia z 3 września 2025 r. Stwierdził, że nie nazwa decyduje o tym jaki strona wnosi środek zaskarżenia, ale ustawa, zaś charakter pisma powinien zostać ustalony na podstawie jego treści, nie zaś tytułu. Wobec powyższego, pismem z 2 stycznia 2026 r. skarga z 20 grudnia 2025 r. została przekazana zgodnie z właściwością do Prezesa Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Jednocześnie zauważył, że zagadnienie dotyczące wniosków i skarg rozpatrywanych przez prezesów sadów powszechnych regulują w sposób kompleksowy przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 334 ze zm.) dalej: "p.u.s.p.". Tryb rozpatrywania skarg i wniosków został uregulowany w rozdziale 5a (art. 41a i nast.). Zgodnie zaś z art. 41b § 3 p.u.s.p. organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności prezesa okręgowego jest prezes sądu apelacyjnego. Tym samym nie zgodził się z zarzutem skarżącego, aby Prezes Sądu Okręgowego pozostawał w bezczynności związanej z nieprzekazaniem akt ze skargą do właściwego organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: wniosek o wymierzenie grzywny nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143) dalej: "p.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl z kolei art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym Z przywołanego wyżej przepisu wynika, że wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne, ma charakter fakultatywny i uzależnione jest od dokonania oceny, czy grzywna spełni swoje funkcje. W ocenie Sądu do wymierzenia organowi grzywny nie wystarczy jedynie opóźnienie w przekazaniu sądowi skargi. Niezbędne jest także dodatkowe ustalenie obciążających organ przyczyn w zaistnieniu tego faktu. Odpowiedzialność organu z art. 55 § 1 p.p.s.a. nie jest odpowiedzialnością rodzącą się w sposób automatyczny. Ustalenie, iż w sprawie nastąpiło nieterminowe przekazanie skargi nie przesądza o konieczności zastosowania sankcji wobec organu, który tego uchybienia się dopuścił. Sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wymierzenie organowi grzywny bierze pod uwagę specyfikę i charakter okoliczności danej sprawy, w tym przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Orzeczenie sądu ma charakter uznaniowy. W rozpoznawanej sprawie wniosek o wymierzenie organowi grzywny dotyczył nieprzekazania pisma z 20 grudnia 2025 r. zatytułowanego skarga na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie polegająca na niepodjęciu żadnych czynności w sprawie wezwania z 15 października 2025 r. do usunięcia bezczynności Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w zakresie rozpoznania wniosku z 3 września 2025 r. o wydanie zaświadczenia (sygn. ADM.412.95.2025). Jak wynika z akt sprawy ww. pismo wraz z aktami oraz odpowiedzią na powyższy wniosek zostało nadesłane do Sądu 25 marca 2026 r. (prezentata Sądu na odpowiedzi na skargę na bezczynność, która została zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Wa 84/26). W ocenie Sądu okoliczności sprawy nie wskazują, by działania organu były ukierunkowane na celowe niedopuszczenie do szybkiego rozpoznania sprawy. Co prawda ostateczne przekazanie akt sprawy do tut. Sądu było konsekwencją złożenia przez skarżącego wniosku o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Jednakże podkreślenia wymaga, że organ uprzednio potraktował skargę na bezczynność jako pismo w ramach sprawowanego nadzoru, uregulowanego w rozdziale 5a (art. 41a i nast.) p.u.s.p. i przekazał ją zgodnie z właściwością do Prezesa Sądu Apelacyjnego w Warszawie (pismo z 2 stycznia 2026 r. znak: WIZ.050.324.2025) Uwzględniając zatem wszelkie okoliczności sprawy, uznać należało iż wniosek o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu instytucji wymierzenia grzywny, w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., nie można traktować tylko w kategoriach matematycznego przekroczenia ustawowego terminu załatwienia sprawy. Stan zwłoki organu musi bowiem polegać na takim uchybieniu terminu, które w sposób widoczny oddziałuje na czas oczekiwania strony na ochronę sądową i z tego powodu strona ponosi wymierne szkody. Sąd uznał, że taki przypadek nie miał miejsca w niniejszej sprawie. Skarżący nie poniósł żadnych negatywnych konsekwencji związanych z nieprzekazaniem skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.