I SO/Wa 25/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-01-29
Skład orzekający: Marek Leszczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, pomimo późniejszego przekazania tych dokumentów i wyjaśnienia przyczyn zwłoki?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi za niezastosowanie się do obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od jej wniesienia, nawet jeśli organ później wypełni ten obowiązek lub wyjaśni przyczyny zwłoki. Grzywna pełni funkcję dyscyplinującą, represyjną i prewencyjną, chroniąc prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Wykonanie obowiązku po terminie nie zwalnia organu od odpowiedzialności, a jedynie może wpływać na wysokość grzywny.Stan faktyczny
M.Z. złożył wniosek o wymierzenie Prezydentowi grzywny za nieprzekazanie sądowi administracyjnemu skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania w sprawie podziału nieruchomości, która została wniesiona 6 lutego 2012 r. Organ wyjaśnił, że akta sprawy były związane z postępowaniem odwoławczym i ponownym rozpatrywaniem sprawy przez organ pierwszej instancji, co uniemożliwiło wcześniejsze przekazanie skargi. Pomimo późniejszego przekazania akt i wydania decyzji, sąd uznał wniosek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Wymierzono Prezydentowi grzywnę w określonej wysokości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.Z. w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia: wymierzyć Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości [...] złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia.
Wnioskiem z 21 września 2012 r. M.Z. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny za nieprzekazanie sądowi administracyjnemu skargi z 6 lutego 2012 r. na bezczynność i przewlekłość postępowania Prezydenta [...] w sprawie podziału nieruchomości [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] w obrębie [...] w celu wydzielenia działki projektowanej nr [...], tj. gruntu dawnej nieruchomości [...] hip. Nr [...] (d. ul. [...]), wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że postępowanie podziałowe działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] w [...], w której skarżący jest stroną, wszczęte zostało 30 listopada 2009 r. przez Prezydenta [...] z urzędu. Skarga na bezczynność i przewlekłe postępowanie została złożona w dniu 6 lutego 2012 r. i do dnia wniesienia przedmiotowego wniosku nie została wydana prawomocna decyzja. Jednocześnie skarżący podniósł, że mimo upływu ponad siedmiu miesięcy skarga z dnia 6 lutego 2012 r. nie została przekazana do rozpoznania Sądowi Administracyjnemu, jak również nie został on poinformowany o przyczynach zwłoki.
W odpowiedzi na wniosek Prezydent [...] wyjaśnił, że skarga M.Z. z dnia 6 lutego 2012 r. nie została przekazana do Sądu, gdyż akta sprawy dotyczącej podziału nieruchomości [...] opisanej powyżej zostały przekazane wraz z odwołaniem od decyzji Prezydenta z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] stwierdzającej brak możliwości podziału nieruchomości [...] do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Na skutek rozpoznania niniejszego odwołania powyższa decyzja Prezydenta została uchylona (decyzja [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...]), a akta sprawy zostały przekazane do ponownego rozpatrzenia i zwrócone organowi dopiero w dniu 16 października 2012 r. Następnie nadal nie zgadzając się ze stanowiskiem organu odwoławczego Prezydent [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] odmówił dokonania przedmiotowego podziału. Zatem w ocenie organu dopiero po wydaniu w sprawie decyzji z dnia [...] grudnia 2012 r. miał on możliwość przekazania akt wraz z przedmiotowym wnioskiem M.Z. do Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Wniosek o ukaranie organu grzywną jest zasadny.
Stosownie do treści art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.", organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Zgodnie natomiast z art. 55 § 1 powołanej ustawy, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że Prezydent [...] nie wypełnił obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Skarga z dnia 6 lutego 2012 r. na bezczynność i przewlekłość Prezydenta [...] w przedmiocie podziału przedmiotowej nieruchomości [...] została wniesiona do organu w dniu 6 lutego 2012 r. (data prezentaty). Zatem ww. trzydziestodniowy termin upłynął z dniem 7 marca 2012 r. Na dzień wnoszenia odpowiedzi na wniosek (7 stycznia 2013 r.) skarga nadal nie została przekazana. Organ tłumaczył zaistniałą sytuację tym, iż przedmiotowa skarga wraz z aktami sprawy została przekazana z odwołaniem od decyzji odmawiającej podziału do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], a następnie po zwrocie akt były one mu niezbędne do rozpoznania ponownie sprawy podziału w wyniku decyzji uchylającej [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. Zatem w ocenie organu realną możliwość przekazania akt do Sądu miał dopiero po wydaniu decyzji z dnia [...] grudnia 2012 r.
Powyższe stanowisko organu nie zyskało akceptacji Sądu.
Wskazać należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3.11.2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, post. NSA z 11.05.2012 r. sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Podnieść należy, że wykonanie obowiązku przekazania skargi przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie uzasadnia odstąpienia od jej wymierzenia, gdyż stanowi ona w takim stanie faktycznym sankcję za niezastosowania się organu do obowiązku nałożonego na niego przez przywoływaną ustawę oraz naruszenie konstytucyjnego prawa strony do rozpatrzenia zainicjowanej przez nią sprawy sądowoadministracyjnej bez nieuzasadnionej zwłoki.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że organ, którego bezczynność i przewlekłość była przedmiotem skargi z dnia 6 lutego 2012 r., nie przekazał określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. dokumentów, nawet po terminie. Stosowne wyjaśnienia uczynił dopiero wraz z odpowiedzią na wniosek o wymierzenie organowi grzywny, pismem z dnia 2 stycznia 2013 r. jednocześnie nie przesyłając skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania.
Wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie ma zatem przede wszystkim charakter dyscyplinujący. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że to, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi Sądowi pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny. Mogą one mieć wpływ jedynie na jej wysokość. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie co do wymiaru kary Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. charakter, przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., czas jaki upłynął od wniesienia skargi, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu.
Wobec powyższego Sąd uznał wniosek M.Z. za uzasadniony i wymierzył grzywnę w wysokości [...] zł. Sąd wziął pod uwagę z jednej strony niewypełnienie przez organ ustawowych obowiązków, jednakże uwzględnił fakt, iż nieprzekazanie związane było z okolicznością postępowania odwoławczego dotyczącego decyzji wydanej w przedmiocie podziału oraz ponownego rozpoznawania przez organ pierwszej instancji. Orzeczona wysokość grzywny, w ocenie Sądu, jest adekwatna do niewypełnienia ciążącego na organie obowiązku.
Mając powyższe na uwadze Sąd postanowił jak w sentencji z mocy art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło