II SA 1121/02

WyrokWSA w Warszawie2004-01-29

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Ewa Frąckiewicz, Anna Robotowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana rodzaju pojazdu z ciężarowego na osobowy w dowodzie rejestracyjnym wymaga przedłożenia nowego świadectwa homologacji, jeśli pojazd pierwotnie posiadał świadectwo homologacji jako samochód osobowy, a następnie został zarejestrowany jako ciężarowy po dokonaniu zmian, które następnie zostały usunięte?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy wadliwie przyjęły, iż zmiana rodzaju pojazdu z ciężarowego na osobowy zawsze wymaga nowego świadectwa homologacji. Sąd wskazał, że jeśli pojazd pierwotnie posiadał świadectwo homologacji jako samochód osobowy, a następnie dokonane zmiany zostały usunięte, przywracając stan techniczny zgodny z pierwotną homologacją, organ powinien zbadać te okoliczności, zamiast bezwarunkowo odmawiać zmiany rodzaju pojazdu.
Stan faktyczny
Skarżąca H. S. złożyła wniosek o zmianę rodzaju pojazdu w dowodzie rejestracyjnym z ciężarowego na osobowy. Organ pierwszej instancji odmówił, powołując się na brak nowego świadectwa homologacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, opierając się na uchwałach NSA wskazujących na konieczność przedłożenia świadectwa homologacji przy zmianie rodzaju pojazdu. Skarżąca argumentowała, że pojazd posiadał pierwotnie świadectwo homologacji jako samochód osobowy, a późniejsza rejestracja jako ciężarowy nastąpiła bez wymogu nowego świadectwa, a dokonane zmiany zostały usunięte.
Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2002r. 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz H. S. kwotę 20 zł (dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska, Sędziowie WSA Ewa Frąckiewicz, NSA del. Anna Robotowska (spr.), Protokolant Aleksandra Macewicz, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmiany rodzaju pojazdu w dowodzie rejestracyjnym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2002r 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz H. S. kwotę 20 zł (dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2002r., w oparciu o art. 68 ust. 9 oraz art. 78 ust. 2 pkt 2 Ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. nr 98, poz. 602 z 1997r. z późn. zm.), zgodnie z §14 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19.06.1999r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. nr 59, poz. 632 z późn. zm.), ponadto §55 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 01.02.1993r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (tekst jednolity Dz. U. nr 155 z 1996r., poz. 772 z późn. zm.) odmówił Pani H. S. zmiany rodzaju pojazdu marki [...], nr nadwozia: [...] nr silnika: [...] zarejestrowanego w Wydziale Komunikacji tut. Urzędu pod nr rej. [...] z pojazdu ciężarowego na pojazd osobowy. W uzasadnieniu podniósł między innymi, że zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. zgodnie z art. 68 ust. 1, 2, 9 Ustawy prawo o ruchu drogowym, producent lub importer pojazdu zobowiązany jest uzyskać na nowy typ pojazdu świadectwo homologacji. Producentem jest również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdu. W myśl §14 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, warunkiem dokonania zmian w dowodzie rejestracyjnym nowego rodzaju pojazdu jest przedłożenie dokumentu potwierdzającego, że dokonana zmiana jest zgodna z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdu. Takim dokumentem zgodnie z §55 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 01.02.1993r. – w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów, utrzymanym w mocy przez zapisy §58 – Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 1 kwietnia 1999r. – w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. nr 44, poz. 432) jest nowe świadectwo homologacji. Strona nie złożyła nowego świadectwa homologacji, a jedynie zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym wraz z opisem dokonanych zmian w pojeździe. Złożone dokumenty, w ocenie organu nie spełniają wymogów przewidzianych w/w przepisami prawa. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca podniosła, iż żądanie przez organ nowego świadectwa homologacji jest niezasadne albowiem przedmiotowy samochód był samochodem osobowym i posiada na taki typ pojazdu świadectwo homologacji. Przy rejestracji pojazdu jako ciężarowy, po dokonaniu zmian w pojeździe organ rejestrujący nie żądał nowego świadectwa homologacji. Zdaniem strony samochód posiada więc świadectwo homologacji jako samochód osobowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2002r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, a w uzasadnieniu podało, iż kwestia dopuszczalności zmian rodzaju pojazdu już uprzednio zarejestrowanego jako samochód ciężarowy lub osobowy, a następnie przerobionego (przebudowanego) budziła i nadal budzi wiele kontrowersji i sporów. Dotyczą one tego, czy do stwierdzenia zmiany rodzaju i przeznaczenia pojazdu wystarczający jest "opis zmian dokonanych w pojeździe" wydany przez uprawnionego diagnostę, czy też konieczne jest w tym przypadku świadectwo homologacji. Art. 68 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym stanowi (w ust. 1, 2, 9): 1. Producent lub importer nowego typu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru, tramwaju lub przyczepy oraz przedmiotów ich wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać na nie świadectwo homologacji typu, wydane przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej. 2. Za producenta, o którym mowa w ust. 1, uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdów. 9. W razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część. W sprawie zmian rodzaju pojazdu wypowiadał się również Naczelny Sąd Administracyjny – w uchwale z dnia 23 października 2000 roku (sygn. akt OPK 17/00, publ. Dor. Podat. 2000/11/59). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w świetle art. 68 ust. 9, art. 72 ust. 1 pkt 3 i art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (...) oraz §14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 roku w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, warunkiem dokonania zmiany w dowodzie rejestracyjnym rodzaju i przeznaczenia pojazdu, jest dołączenie świadectwa homologacji na dany typ pojazdu (analogicznie w uchwale z dnia 18 grudnia 2000 roku sygn. akt OPK 18/00). Obie powołane uchwały podjęte zostały w odpowiedzi na pytania prawne samorządowych kolegiów odwoławczych, postawione z uwagi na wątpliwości w stosowaniu przepisów o rejestracji pojazdów, których wyjaśnienie wymagało sądowej wykładni. Z uwagi na to, iż wnioskodawczyni nie przedstawiła świadectwa homologacji dokonanych w pojeździe zmian za zasadną należy uznać odmowę zmiany w dowodzie rejestracyjnym rodzaju i przeznaczenia pojazdu. W skardze do Sądu skarżąca domagała się uchylenia powyższej decyzji, gdyż samochód posiada świadectwo homologacji z dnia [...] marca 1998r. Niezasadne jest więc stanowisko organów żądających złożenia nowego świadectwa homologacji, skoro poprzednia zmiana typu pojazdu w dowodzie rejestracyjnym dokonana została jedynie na podstawie opisu zmian i badań technicznych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podstawę odmowy dokonania zmiany rodzaju pojazdu w dowodzie rejestracyjnym stanowi przyjęty przez organ pogląd, że zmiana rodzaju pojazdu z ciężarowego na osobowy wymaga przedłożenia nowego świadectwa homologacji dla samochodu osobowego, który to pogląd został przyjęty z powołaniem się na uchwałę NSA z dnia 23 października 2000r. sygn. akt OPK 17/00 i 18 grudnia 2000r. sygn. akt OPK 18/00. Przyjmując takie stanowisko organy nie uwzględniły stanu faktycznego niniejszej sprawy z którego wynika, iż samochód ten posiada świadectwo homologacji jako samochód osobowy. Po dokonaniu w nim zmian bez świadectwa homologacji na samochód ciężarowy został zarejestrowany jako samochód ciężarowy. Skarżąca twierdzi ponadto powołując się na załączone do akt sprawy dokumenty, że dokonane w tym pojeździe zmiany zostały usunięte a więc samochód został przywrócony do stanu pierwotnego tj. ponownie jest samochodem osobowym. Może to oznaczać, że ten konkretny pojazd odpowiada stanowi technicznemu samochodu pierwotnemu, który ma już świadectwo homologacji. Okoliczność, że w międzyczasie została wydana decyzja o zarejestrowaniu tego samochodu jako ciężarowego nie powinna stanowić przeszkody do dokonania zmiany rodzaju pojazdu w dowodzie i zarejestrowanie tego samochodu jako pojazdu osobowego. Organ powinien w takiej sprawie wyjaśnić jaki był zakres zmian w samochodzie osobowym na które wydane było świadectwo homologacji, czy zmiany, dokonane wcześniej przed rejestracją samochodu jako pojazdu ciężarowego, zostały usunięte i czy po usunięciu tych zmian stan techniczny samochodu odpowiada stanowi pojazdu osobowego na który wydano świadectwo homologacji Odnośnie iż tak jest faktycznie skarżąca przedstawiła stosowne dokumenty i opis techniczny. W tym stanie rzeczy należało dojść do wniosku iż organ przyjmując wadliwe założenie nie wyjaśnił istotnych okoliczności sprawy od których zależy jej rozstrzygnięcie, co stanowi naruszenie art. 7, 77 i 107 §3 kpc mające istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych też powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny z mocy art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło