II SA 1174/02

(6II SA 1775/02) WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lutego 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Z. Rudnicki Sędziowie WSA M. Jagielska (spr.) P. Borowiecki Protokolant Marta Siemiątkowska po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2004 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Urzędu Patentowego z dnia [...] listopada 2000 nr Sp. [...] w przedmiocie unieważnienia znaku towarowego "Kozłowski" oraz na postanowienie Urzędu Patentowego z dnia [...] stycznia 2001 r. nr Sp. [...] w sprawie przyznania kosztów postępowania o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego "Kozłowski" 1. uchylona zaskarżoną decyzję 2. uchyla zaskarżone postanowienie 3. stwierdza, że uchylona decyzja oraz uchylone postanowienie nie podlega ją wykonaniu 4. zasądza od Urzędu Patentowego na rzecz R. K. kwotę 700 zł / siedemset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 6 II SA 1174/02 Uzasadnienie W wyniku złożonego przez podania o zarejestrowanie znaku towarowego słownego "KOZŁOWSKI" Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej, dnia [...] listopada 1999r. dokonał rejestracji znaku w tym brzmieniu pod numerem [...] dla określonych towarów w klasie towarowej 16 i 21 m.in. pędzli, pędzli dla malarzy, pędzli do golenia, pędzli kosmetycznych. i szczotek. W ślad za zarejestrowaniem znaku przesłano uprawnionemu świadectwo ochronne na zarejestrowany znak. Dnia [...] maja 2000r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek R. K. o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego słownego "KOZŁOWSKI" z powodu naruszenia przepisów art. 7, 8 i 9 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Wnioskodawca wyraził przekonanie, iż zarejestrowanie znaku "KOZŁOWSKI" nie powinno mieć miejsca w sytuacji, gdy organ rejestrujący wiedział o wykorzystywaniu nazwiska do oznaczania produkowanych pędzli przez innych członków rodziny. Wniosek o zarejestrowanie znaku słownego towarowego "KOZŁOWSKI" złożony przez uprawnionego ocenił jako sposób wyeliminowania konkurencji i pozbawienie wnioskodawcy źródła dochodów. W złożonej odpowiedzi na wniosek uprawniony ze znaku wniósł o jego oddalenie i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Wnioskowi zarzucił brak wskazania naruszenia przez Urząd Patentowy w trakcie procedury rejestracji znaku towarowego "KOZŁOWSKI" konkretnego przepisu, a uzasadnienie wniosku nazwał wyłącznie "osobistym wywodem wnioskodawcy nie zgadzającym się ze stanem faktycznym i prawnym. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej dnia [...] listopada 2000r. decyzją nr Sp.[...], działając na podstawie art. 49 ustawy o znakach towarowych, oddalił wniosek R. K. o unieważnienie znaku towarowego słownego "KOZŁOWSKI". W uzasadnieniu decyzji podał, że brak jest podstaw prawnych i faktycznych które pozwoliłyby na uwzględnienie wniosku i unieważnienie prawa ze znaku towarowego stanowiącego przedmiot sporu, a wnioskodawca nie wskazał na uchybienie, przy rejestracji, określonych przepisów ustawy i zdaniem Kolegium uchybienie takie nie nastąpiło. Argument wnioskodawcy, że rejestracja znaku uniemożliwia prowadzenie innym członkom rodziny działalności gospodarczej nie znalazł uznania, bowiem taka działalność jest możliwa lecz pod innym znakiem. Dnia [...] stycznia 200l r. Urząd Patentowy rozpatrzył na posiedzeniu niejawnym wniosek uprawnionego ze znaku o przyznanie kosztów postępowania i na podstawie par. 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 kwietnia 1993r. w sprawie postępowania spornego i odwoławczego oraz opłat związanych z ochroną wynalazków i wzorów użytkowych ( Dz. U. Nr 36, poz. 160 z późn. zm.) postanowieniem przyznał od R. K. koszty postępowania w wysokości 1.286,57 zł. R. K. w przepisanym terminie złożył do Komisji Odwoławczej przy Urzędzie Patentowym odwołanie od decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] listopada 2000 r. oddalającej wniosek o unieważnienie znaku towarowego słownego "KOZŁOWSKI" domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu do odwołania od decyzji zarzucił Urzędowi Patentowemu nieuwzględnienie faktu, iż dokonana rejestracja znaku towarowego "KOZŁOWSKI", poprzez pominięcie okoliczności posługiwania się nazwiskiem K., przy oznaczaniu swoich wyrobów - szczotek i pędzli, przez kilku członków rodziny na przestrzeni wielu lat, naruszała uzasadniony interes odwołującego się, a także naruszała zasady współżycia społecznego. W uzupełnieniu odwołania doprecyzowano, iż Urząd Patentowy pominął postanowienia art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych stanowiącego, że niedopuszczalna jest rejestracja znaku jeżeli pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Zgłaszający znak do rejestracji zgłosił go, jak podaje skarżący, w złej wierze, ponieważ wiedział że w dacie zgłoszenia równolegle razem z nim prowadzą działalność w zakresie produkcji pędzli inni członkowie rodziny K. i oznaczają tę produkcję nazwiskiem rodowym nie próbując uzyskać wyłączności na to nazwisko poprzez zarejestrowanie go jako znaku towarowego. Skarżący powołał się na stanowisko wyrażone przez specjalistę i znawcę problematyki prawa własnościowego i wynalazczego - prof. R. S., który wyraził pogląd, że dobra wiara zgłaszającego jest niezbędną przesłanką ważnej rejestracji znaku towarowego. Potwierdzeniem złej wiary zgłaszającego i działania sprzecznego z zasadami współżycia społecznego wg skarżącego, było również wystąpienie przez już uprawnionego ze znaku na drogę sądową przeciwko skarżącemu i proponowanie mu ugody pod warunkiem złożenia przez skarżącego zobowiązania zaprzestania oznaczania produkowanych przez niego artykułów, w tym pędzli, przy użyciu znaku towarowego "KOZŁOWSKI" samodzielnie lub z jakimkolwiek innym oznaczeniem. W odwołaniu podano też w wątpliwość możliwość rejestracji znaku w świetle art. 4 i 7 ust.l cyt. ustawy. R. K. złożył też zażalenie na postanowienie Urzędu Patentowego o przyznaniu od niego kosztów postępowania motywując swoje stanowisko niewyczerpaniem drogi odwoławczej od decyzji oddalającej wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego. Urząd Patentowy w odpowiedzi na odwołanie - skargę podał, iż wobec nie wskazania przez skarżącego okoliczności, które wskazywałyby na naruszenie prawa przez zaskarżoną decyzję, nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia. Również odpowiadając na zażalenie, Urząd Patentowy nie znalazł okoliczności pozwalających je uwzględnić. Sąd Wojewódzki Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 3 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w tej ustawie i ustawach szczególnych, które przewidują kontrolę sądową. Tak więc, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy, w zakresie konkretnej sprawy stanowiącej przedmiot postępowania administracyjnego, a jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia, które zapadło w danym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Analizując skargę pod tym właśnie kątem, zasługuje ona na uwzględnienie. Zdolność ochronną znaków towarowych zarejestrowanych lub zgłoszonych do rejestracji przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. - Prawo własności przemysłowej ( Dz. U. Nr 49, poz. 508 ), zwanej p.w.p. tj. przed dniem 22 sierpnia 200lr. ocenia się na podstawie dotychczasowych przepisów. Stosownie do art. 315 ust.l p.w.p. istniejące w dniu wejścia w życie ustawy prawa w zakresie wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów zdobniczych, topografii układów scalonych, znaków towarowych oraz projektów racjonalizatorskich, pozostają w mocy. W świetle zaś ust. 3 powołanego przepisu ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia w Urzędzie Patentowym wynalazku, wzoru użytkowego, znaku towarowego albo topografii układów scalonych. Zatem ocena zdolności ochronnej znaku towarowego podlega przepisom ustawy z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych. Na wstępie trzeba zauważyć, że Urząd Patentowy prowadził postępowanie sporne w przedmiotowej sprawie na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 kwietnia 1993r. w sprawie postępowania spornego i odwoławczego oraz opłat związanych z ochroną wynalazków i wzorów użytkowych ( Dz. U. Nr 36, poz. 160 z późn. zm. ). Przestrzegając przepisów cyt. aktu obowiązany był stosować w sprawach nie uregulowanych rozporządzeniem przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa.) tak w zakresie zasad ogólnych określonych w art. 6 do 16, jak też przepisów zamieszczonych w następnych rozdziałach, w szczególności dotyczących dowodów i decyzji. Organ administracyjny wydając decyzję obowiązany jest, zgodnie z art. 107 kpa. podać uzasadnienie prawne i faktyczne rozstrzygnięcia, które stanowi objaśnienie toku rozumowania organu wydającego decyzję i prowadzącego do zastosowania takiego, a nie innego przepisu w sprawie. Tymczasem, zaskarżona decyzja oddalając wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji znaku "KOZŁOWSK1" nie zawiera w istocie uzasadnienia tak prawnego, jak też faktycznego, ograniczając się do stwierdzenia, że skarżący nie wskazał na uchybienie przez rejestrację konkretnych przepisów ustawy. Powołane wyżej rozporządzenie, obowiązujące w dacie prowadzenia postępowania i wydania decyzji, w § 2 ust. 1 określiło co winien był zawierać wniosek o wszczęcie postępowania, a mianowicie: powinien być złożony na piśmie, zawierać oznaczenie stron i ich adresy, zwięzłe przedstawienie sprawy i wyraźnie określone żądanie, wskazanie środków dowodowych oraz podpis i datę. Wniosek skarżącego zawierał wszystkie konieczne elementy, dodatkowo zaś stwierdzał ogólnie, że rejestracja znaku nastąpiła z naruszeniem przepisów ustawy o znakach towarowych tj. art.7, 8 i 9 tej ustawy. Do tak sformułowanego wniosku, skarżący dołączył uzasadnienie będące niejako omówieniem zarzutów oraz załączniki pozwalające Urzędowi Patentowemu, jako organowi wyspecjalizowanemu w dziedzinie, której dotyczy sprawa, dostrzec i określić w sposób konkretny zarzuty wniosku. Niewskazanie przez wnioskodawcę, w sprawie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego konkretnej podstawy prawnej uzasadniającej ten wniosek, nie może zostać obrócone przeciwko niemu i nie może stanowić uzasadnienia dla Kolegium Urzędu Patentowego do podjęcia niekorzystnej dla wnioskodawcy decyzji. Urząd obowiązany był, zgodnie z art. 9 Kpa. poinformować wnioskodawcę o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania i jeżeli uważał, że wnioskodawca rzeczywiście nie wskazał konkretnego naruszenia prawa przez Urząd Patentowy przy rejestrowaniu znaku, powinien był go o takim obowiązku pouczyć. Uzasadnienie decyzji powinno stanowić dla strony postępowania pełną informację dlaczego, jak w przedmiotowej sprawie, wniosek został oddalony. W ocenie Sądu, takie właśnie ogólnikowe sformułowanie uzasadnienia decyzji zaskarżonej jest wynikiem niewłaściwie przeprowadzonego postępowania dowodowego i nieprzestrzegania zasad ogólnych kpa. Bezspornym jest, że uprawniony ze znaku M. K. prowadził działalność gospodarczą, w tym wyrób szczotek i pędzli, od 1989r. i prowadził ją pod swoim nazwiskiem, początkowo w brzmieniu K. J. M., następnie w wyniku decyzji o ustaleniu brzmienia imion, jako M. J.. W dacie złożenia podania o zarejestrowanie znaku towarowego słownego "KOZŁOWSKI" tj. dnia [...] maja 1998 r. jako zgłaszający wpisany został M. K. – [...]. W aktach sprawy znajduje się również zaświadczenie o wpisie do działalności gospodarczej R. K. - skarżącego w niniejszej sprawie, która to działalność prowadzona pod firmą "K. [...]", a polegająca m.in. na wyrobie szczotek i pędzli, rozpoczęła się dnia [...] kwietnia 1997 r. tak więc przed datą zgłoszenia znaku towarowego "KOZŁOWSKI" przez M. J. K.. Urząd Patentowy nie odniósł się w ogóle do tego dokumentu, a przecież stwarzał on uzasadnione podejrzenie, że działalność zgłoszona do ewidencji działalności gospodarczej przez Skarżącego była działalnością prowadzoną faktycznie, a co za tym idzie, w dacie złożenia podania o rejestrację znaku "KOZŁOWSKI" na rynku prawdopodobnie funkcjonowały przynajmniej dwie firmy, które prowadziły zgodnie z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej, taką samą działalność tj produkowały pędzle, szczotki oraz artykuły do ich produkcji, pod nazwiskiem K. Urząd nie wyjaśnił tej istotnej dla wyniku postępowania kwestii, a przecież ustalenie, że tak było w istocie, stwarza sytuację w której znak KOZŁOWSKI nie może zostać zarejestrowany z uwagi na brak dostatecznych znamion odróżniających w zwykłych warunkach obrotu towarowego - art.7 ust.l ustawy o znakach towarowych. Funkcja odróżniająca znaku towarowego jest jego funkcją konstytutywną, która pozwala identyfikować towary i informować o nich, przede wszystkim w zakresie źródła pochodzenia produkowanych towarów. Używanie znaku towarowego przez dłuższy okres przez kilku lub więcej przedsiębiorców, uniemożliwia wykonywanie przez znak towarowy funkcji oznaczenia pochodzenia - str. 64 R. Skubisz, Prawo znaków towarowych - komentarz Wyd. Prawnicze Warszawa 1997r. Urząd Patentowy nie wyjaśniając do końca kwestii zasadniczej, jaką była prawdopodobnie prowadzona przez skarżącego równolegle działalność tożsama z działalnością uprawnionego ze znaku i znakowana ich rodowym nazwiskiem "K." naruszył zasadę określoną w art. 7 i 77 § 1 oraz art. 107 § 1 i 3 kpa. co w sposób oczywisty mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ) orzekł jak w sentencji. Sąd uwzględniając skargę na decyzję Urzędu Patentowego oddalająca wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego słownego "KOZŁOWSKI" uchylił również postanowienie Urzędu Patentowego, integralnie związane z uchyloną decyzją, o przyznaniu kosztów postępowania od skarżącego w sprawie.