II SA 1177/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie WSA Halina Święcicka Asesor WSA Halina Głowacka-KIimas Protokolant Aleksandra Borowiec Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2001 roku [...]; stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz M. B. kwotę 5461,00 (pięć tysięcy czterysta sześćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2002 roku [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2001 roku [...] orzekającą o: - trwałym wyłączeniu z produkcji rolniczej 11 793 m2 gruntów wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego, stanowiących własność M. B., - zwolnieniu z należności i opłat rocznych za 549 m2 tych gruntów, przewidzianych pod budowę budynku mieszkalno-usługowego z dominującą funkcją mieszkalna. - Ustaleniu należności w kwocie 93565,36 złotych z tytułu wyłączenia bez zezwolenia z produkcji rolniczej 5844m gruntów wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego /łąka w klasie III/, stanowiących część działki nr [...] położonej w [...] oraz opłaty rocznej z tytułu użytkowania gruntów na cele nierolnicze, stanowiącej 10% należności i wynoszącej równowartość 29,22 tony ziarna żyta, płatną przez 10 lat od 2002 roku. Powyższa decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zapadła w oparciu o następujące ustalenia: M. B. w 2000 roku bez decyzji zezwalającej dokonał wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego KL. IV i III. Wyłączenie to polegało na zdjęciu warstwy próchniczej na całej powierzchni działki nr [...] położonej w [...] przy ul. [...]. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz. U. nr 16, poz. 78 ze zm./ osoby wyłączające grunty z produkcji rolniczej obowiązane są zapłacić za to wyłączenie jednorazową należność i ponosić płoty roczne przez 10 lat. Powołany przez skarżącego przepis art. 12 ust. 6 ustawy a stanowiący, że należność pomniejsza się o wartość gruntu ustaloną według cen rynkowych nie ma zastosowania albowiem stosuje się w zaistniałej sytuacji przepis art. 28 ust. 2 rozdziału 7 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, w razie stwierdzenia, że grunty przeznaczone w planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze i nieleśne zostały wyłączone z produkcji bez decyzji o której mowa w art. 11 ust. 1 i 2 ustawy, decyzję taką wydaje się z urzędu, podwyższając jednocześnie wysokość należności o 10 %. Zastosowanie w zaskarżonej decyzji art. 12 ust. 6 ustawy byłoby zaprzeczeniem woli ustawodawcy wyrażonej w art. 28 ust. 2 ustawy albowiem art. 28 ustawy jest przepisem określającym sankcje za naruszenie różnych obowiązków ustalonych w ustawie. W świetle powyższych rozważań zaskarżona decyzja organu I instancji jest zgodna z obowiązującymi przepisami i należało ja utrzymać w mocy. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2001 roku zaskarżył skargą M. B. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2001 roku. W skardze zarzucił błędne naliczenie należności przez nieuwzględnienie przy ustalaniu wysokości należności art. 12 ust. 6 ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgonie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Niniejsza sprawa należy do powyższej kategorii spraw. Skarga M. B. opiera się na zarzucie naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy przez błędną jego interpretację polegająca na przyjęciu, że w niniejszej sprawie, przy ustalaniu wysokości należności z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych bez zezwolenia na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy, nie ma zastosowania art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz. U. Nr 116, poz. 78 z póz. zm./ stanowiący, że należność pomniejsza się o wartość gruntu, ustaloną według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji. Skargę M. B. sąd ocenił jako zasadną a podniesiony w niej zarzut za trafny. Poza sporem jest, że skarżący dokonał wyłączenia z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego zaliczonych do klas III i IV/ 5400 [...] /. Wyłączenie to polegało na zdjęciu warstwy próchniczej na całej działce nr [...] położonej w [...] przy ulicy [...]. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego zaliczanych między innymi do klasy III oraz do użytków rolnych, między innymi klasy IV wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłączenie. W decyzji określa się obowiązki związane z wyłączeniem. Te obowiązki reguluje art. 12 ust. 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem osoba wyłączająca grunty z produkcji obowiązana jest uiścić należność i ponosić opłaty roczne. Obowiązek taki powstaje w dniu faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji. W art. 12 ust. 7 ustawa określa sposób wyliczenia należności. Jednocześnie w art. 12 ust. 7 ustawy ustawodawca nakazuje pomniejszyć należność o wartość gruntu ustaloną według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji. Jak już zostało podniesione skarżący dokonał wyłączenia gruntów z produkcji bez decyzji zezwalającej.. Grunty te przeznaczone były w planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze. W takim wypadku zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy decyzję o wyłączeniu z produkcji użytków rolnych wydaje się z urzędu, podwyższając jednocześnie należność o 10%. Trafnie skarżący podnosi, że organ błędnie przyjął, iż należność o której mowa w art. 28 ust. 2 ustawy to należność obliczona tylko stosownie do art. 12 ust. 7 ustawy. Taka interpretacja jest niczym nie uzasadniona, nie znajduje oparcia w ustawie. W ocenie sądu należność o której mowa w art. 28 ust. 2 ustawy to należność obliczona stosownie do zasad przewidzianych art. 12 ust. 6 i 7 ustawy. Gdyby art. 12 ust. 6 ustawy nie miał zastosowania przy obliczaniu należności w sytuacji wyłączenia gruntów z produkcji bez decyzji to ustawodawca zawarłby stwierdzenie o niestosowanie art. 12 ust. 6 ustawy. Artykuł 28 ustawy nie zawiera takiego akapitu co oznacza, że przy obliczaniu należności na podstawie art. 28 ust. 2 uwzględnia się zasady wynikające z art. 12 ust. 6 i 7 ustawy. Za dowolną należało ocenić inerpretację art. 28 ust. 2 ustawy dokonaną przez organy, polegającą na przyjęciu, że należność o której mowa w art. 28 ust. 2 ustawy to należność obliczona tylko na podstawie art. 12 ust. 7 ustawy. Zdaniem organów stosownie art. 12 ust. 6 ustawy byłoby zaprzeczeniem woli ustawodawcy wyrażonej w art. 28 ust. 2 ustawy albowiem przepis ten jest przepisem określającym sankcje za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy. Istotnie ustawodawca zdecydował, że koszty związane z samowolnym wyłączeniem gruntów z produkcji muszą być większe. Są one wyższe albowiem należność podwyższa się o 10 %. Tak więc wyższe koszty samowolnego wyłączenia z produkcji użytków rolnych znajdują wyraz w obowiązku podwyższenia należności o 10%. Rozpoznając ponownie sprawę należy przy ustalaniu należności uwzględnić sposoby jej obliczania przewidziane art. 12 ust. 6 i 7 ustawy a ostateczną jej wysokość ustalić zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 28 ust. 2 ustawy. Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 145 § ust.l a) ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz.1270/ sąd uchylił zaskarżona decyzję w całości albowiem wszystkie jej postanowienia stanowią integralną całość. Na zasadzie art. 152 ustawy sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy.