II SA 1335/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) - Małgorzata Jaśkowska Sędziowie Asesor WSA - Andrzej Kołodziej Asesor WSA - Jacek Fronczyk (spr.) Protokolant Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2004 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych oddala skargę. W dniu 22 września 2000r. C. D. (teść skarżącego) zwrócił się do Powiatowego Urzędu Pracy w G. z wnioskiem o udzielenie informacji, kiedy A.P., syn J.i B., posłużył się jego adresem zamieszkania rejestrując się w Urzędzie jako osoba bezrobotna? W uzasadnieniu wniosku podał, że pomimo prawomocnego wymeldowania z adresu: G., ul. [...], A. P. posługuje się nim, naruszając obowiązujące przepisy prawa. Wskazał także, że powyższe dane są mu niezbędne w postępowaniach cywilno - karnych prowadzonych przed Sądami: Rejonowym i Okręgowym w G.. W odpowiedzi z dnia [...] września 2000r. Powiatowy Urząd Pracy w G. poinformował C.D., że A.P. zarejestrował się jako osoba bezrobotna w dniu [...] lipca 2000r.. W karcie rejestracyjnej bezrobotnego, na podstawie dowodu osobistego nr [...], wpisany został stały adres zameldowania w G., ul. [...]. Jednocześnie PUP wyjaśnił, że na podstawie informacji Urzędu Miejskiego w G. o wymeldowaniu, A.P. będzie figurował w ewidencji bezrobotnych jako osoba bezdomna. W licznej korespondencji kierowanej do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych A.P. wnosił o zbadanie sprawy udostępnienia przez Powiatowy Urząd Pracy w G. jego danych C. D.. Podnosił, że udzielający odpowiedzi urzędnicy naruszyli przepisy o ochronie danych osobowych. Z uwagi na kwestionowanie przez wnioskodawcę udzielanych odpowiedzi, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia[...]stycznia 2002r. wydaną na podstawie art. 104 § 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 12 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. Nr 133, poz. 883 z późn. zm.) odmówił uwzględnienia powyższego wniosku z uwagi na brak podstaw do przyjęcia stanowiska, że udostępnienie informacji o skarżącym przez Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w G. C.D. nastąpiło z naruszeniem przepisów ustawy o ochronie danych osobowych. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] marca 2002r. utrzymał w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 6 ustawy o ochronie danych osobowych - w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 października 2001r. (w dniu [...] września 2000r. PUP w G. udzielił informacji) - jako dane osobowe zdefiniowana była każda informacja dotycząca osoby fizycznej, pozwalająca na określenie tożsamości tej osoby. Zatem informacja o fakcie zarejestrowania bezrobotnego w Powiatowym Urzędzie Pracy w sytuacji, gdy dane osobowe bezrobotnego w postaci imienia i nazwiska, adresu zamieszkania były znane osobie wnioskującej o powyższe informacje, nie stanowiła danych osobowych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2002r. A.P. wniósł o uchylenie w/w decyzji i uznanie, że w wyniku udostępnienia informacji dotyczących jego osoby przez Powiatowy Urząd Pracy w G., doszło do naruszenia art. 23 ust. 1, art. 29 ust. 1 i art. 30 pkt 4 ustawy o ochronie danych osobowych. Podniósł, że bez wyrażenia zgody Urząd przekazał jego dane osobowe prywatnej osobie, co w rezultacie uzasadnia jego twierdzenie o uchybieniu przepisom ustawy, jak również wskazuje na naruszenie jego dóbr osobistych. Wystąpił ponadto o obciążenie organu kosztami postępowania. W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie powołując się w uzasadnieniu na zawarte w wydanych decyzjach podstawy faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W związku ze zmianą struktury sądownictwa administracyjnego, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że obie decyzje Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych choć wydane w 2002r. (pod rządami znowelizowanej ustawy o ochronie danych osobowych), to jednak rozstrzygały sporną kwestię na dzień [...] września 2000r., tak więc przepisy obowiązujące w tej ostatniej dacie należało uznać za prawnie relewantne. Zgodnie z art. 6 ustawy o ochronie danych osobowych - w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 października 2001r., a więc obowiązującym w dacie udzielenia informacji przez Urząd - jako dane osobowe zdefiniowana była każda informacja dotycząca osoby fizycznej, pozwalająca na określenie tożsamości tej osoby. Tak sformułowana definicja obejmuje bardzo wąski zakres przedmiotowy. Jakkolwiek informacja o byciu bezrobotnym i bezdomnym jest informacją o osobie, to jednak nie sposób przyjąć, że fakt ten określa jej tożsamość. Ustawa o ochronie danych osobowych w takim brzmieniu chroni dane osobowe, a nie dane o osobie, z zastrzeżeniem jednak art. 27. Na gruncie cytowanego art. 6 - w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 października 2001r. - w rezultacie chodzi o personalia osoby, bo to one właśnie stały się przedmiotem ochrony. W sytuacji gdy wnioskodawca formułując umotywowany wniosek o udzielenie informacji o osobie zawiera w nim całość danych pozwalających na określenie jej tożsamości (imię i nazwisko, imiona rodziców, ostatni adres zameldowania), trudno uznać, że udzielający odpowiedzi Urząd działał z naruszeniem przepisów rzeczonej ustawy. Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 23 ust. 1, art. 29 ust. 1 i art. 30 pkt 4 ustawy o ochronie danych osobowych należy uznać za nieuzasadnione. Według art. 23 ust. 1 pkt 2 przetwarzanie danych jest dopuszczalne, gdy zezwalają na to przepisy prawa. Odmianą takiego przetwarzania jest przewidziane w art. 29 tej ustawy udostępnianie danych osobom uprawnionym do ich otrzymania na mocy przepisów prawa lub po wiarygodnym uzasadnieniu potrzeby posiadania tych danych bez naruszenia praw i wolności osób, których dane dotyczą. Jest to odesłanie do aktów prawnych normujących poszczególne sfery życia publicznego, w tym także do ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn.: Dz. U. z 2001r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.), jak również do ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn.: Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.), łącznie z wydanymi na ich podstawach aktami wykonawczymi. Regulacje te nie zawierały unormowań, które zabraniałyby udzielenia takich informacji. Trudno byłoby odmówić skarżącemu racji wówczas, gdyby udzielone przez PUP informacje stanowiły przedmiot ochrony. Jednakże z uwagi na obowiązującą w dniu [...]września 2000r. treść art. 6 ustawy o ochronie danych osobowych i brak zakazu w przepisach szczególnych, nie można podzielić jego stanowiska. Dodać także należy, że realizacja roszczeń w sprawach o naruszenie dóbr osobistych nie następuje w postępowaniu administracyjnym, ani tym bardziej przed sądami administracyjnymi. Ograniczenia w przetwarzaniu danych osobowych, zawarte w ustawie o ochronie danych osobowych, dokonane są na podstawie kryteriów podmiotowych i przedmiotowych. Nawet dane osobowe dotyczące najbardziej osobistych dóbr człowieka mogą być przetwarzane w sytuacjach określonych w w/w art. 27 tej regulacji, gdyż w przeciwnym razie zbieranie i przechowywanie takich danych, jako elementów identyfikujących osobę, nie miałoby sensu. Stosownie do art. 27 ust. 1 niedopuszczalne jest więc udostępnianie danych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową, a także danych o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach lub życiu seksualnym, chyba że występują okoliczności wymienione w art. 27 ust. 2. Chodzi tu o ochronę szeregu podstawowych wolności i praw obywatelskich unormowanych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i jednocześnie odstępstw przewidzianych w art. 27 ust. 2 ustawy. W art. 27 ust. 1 brak jest wskazania, jakoby informacja o byciu bezrobotnym czy bezdomnym była informacją zastrzeżoną. Sąd przyjął rozstrzygnięcie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych za prawidłowe i odpowiadające przepisom obowiązującej w dniu[...] września 2000r. ustawy o ochronie danych osobowych. Warto również wyjaśnić skarżącemu, że zgodnie ze znowelizowanym, a obowiązującym od dnia 3 października 2001r. przepisem art. 6 ustawy o ochronie danych osobowych, za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej. Stosownie do ust. 2 przywołanego przepisu, osobą możliwą do zidentyfikowania jest osoba, której tożsamość można określić bezpośrednio lub pośrednio, w szczególności poprzez powołanie się na numer identyfikacyjny albo jeden lub kilka specyficznych czynników określających jej cechy fizyczne, fizjologiczne, umysłowe, ekonomiczne, kulturowe lub społeczne. W takim stanie sprawy, uznając skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.