II SA 1343/03
WyrokWSA w Warszawie2004-07-14
Skład orzekający: Sędzia WSA
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia została nałożona prawidłowo, jeśli skarżący kwestionuje metodologię ważenia, tolerancję wyników oraz brak możliwości przeprowadzenia ważenia kontrolnego?Ratio decidendi
Kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia została nałożona prawidłowo, ponieważ podstawowym dowodem jest protokół zatrzymania i kontroli pojazdu, który nie został przez skarżącego skutecznie podważony. Kierowca nie wniósł uwag do protokołu, a zarzuty dotyczące metodologii ważenia, tolerancji i braku ważenia kontrolnego pojawiły się dopiero w odwołaniu i skardze, bez przedstawienia stosownych dowodów. W związku z tym, stwierdzone przekroczenia parametrów pojazdu uzasadniają nałożenie kary.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Budowlano-Telekomunikacyjne M. Sp. z o.o. zostało obciążone karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, stwierdzony podczas kontroli nacisków osi i masy całkowitej pojazdu. Skarżący kwestionował prawidłowość pomiarów, zarzucając organom nieuwzględnienie tolerancji wagi, wadliwą metodologię ważenia (wagi najazdowe zamiast statycznych) oraz brak możliwości przeprowadzenia ważenia kontrolnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję nakładającą karę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Magdalena Wieczorek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Budowlano - Telekomunikacyjnego M. Sp. z o.o. na w W. z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pienieżnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę
Protokołem zatrzymania i kontroli z dnia [...] czerwca 2002 r. dokonano pomiaru nacisków osi i masy całkowitej pojazdu trzyosiowego typu [...] o nr rej. [...] należącego do Przedsiębiorstwa Budowlano-Telekomunkikacyjnego M. Sp. z o.o., zwanego dalej "skarżącym". Kontrola miała miejsce na parkingu leśnym w miejscowości S. na drodze nr [...], kilometrze [...]. W świetle dokonanych pomiarów ustalono przekroczenie masy całkowitej pojazdu o [...] tony, dopuszczalnego nacisku osi na drogę w odniesieniu trzeciej osi o [...] kN i stwierdzono, że pojazd jest nienormatywny.
Protokół został podpisany przez kierowcę kontrolowanego pojazdu bez uwag.
Ponadto, według ustaleń protokołu, kierowca został poinformowany o technice najeżdżania pojazdu na wagi i zjeżdżania z nich, miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji, udostępniono mu do wglądu protokół pomiaru równości terenu na stanowisku ważenia pojazdów oraz zapoznał się z treścią protokołu i otrzymał jego kopię.
[...] Zarząd Dróg Wojewódzkich pismem z dnia [...] lipca 2002r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w związku z przejazdem pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, która to okoliczność stwierdzona została w trakcie kontroli dnia [...] czerwca 2002r. W odpowiedzi skarżący skierował do organu pismo z żądaniem wyjaśnienia jaką wagą ważono pojazd, jaką tolerancję posiada waga, czy osoby obsługujące wagę posiadały aktualne uprawnienia do ich obsługi oraz dlaczego odmówiono przeprowadzenia ważenia kontrolnego i wpisania go do wyników protokołu. Odpowiedzią z dnia [...] sierpnia 2002r. organ stwierdził, że użyta do ważenia pojazdu waga posiada świadectwo legalizacji Okręgowego Urzędu Miar w G., którego termin ważności upłynie dnia [...] kwietnia 2004r., że kierowcy udostępniono sprawdzenie numerów fabrycznych wagi ze świadectwem legalizacji przyrządów pomiarowych oraz że dokonanie pomiarów wagi całkowitej pojazdu i nacisków na poszczególne osie stanowi zasadniczą część czynności kontrolnych nie wymagającą uprzedniego ważenia kontrolnego.
W związku z przekroczeniem masy całkowitej pojazdu oraz dopuszczalnych nacisku osi pojazdu na drogę ostateczną decyzją Samorządowego kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2002r. o nr [...] utrzymano w mocy wcześniejszą decyzję [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] nakładającą na skarżącego karę pieniężną w kwocie [...] zł.
Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. i art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) oraz § 5 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 44, poz. 432). Kolegium stwierdziło, że skarżąca Spółka poza skierowanym do organu kontrolującego pismem nie zgłaszała żadnych wniosków dowodowych trudno wobec tego uznać, że organ I instancji odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom przedstawionym przez skarżącego. Nie uwzględniono też zarzutów skarżącego w zakresie sprzeczności między znamionową ładownością, a pojemnością pojazdu, bowiem zgodnie z § 3 ust. 1 pkt c rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu trzyosiowego wynosi 24 tony. Przewoźnik odpowiada za przekroczenie tej granicy niezależnie od znamionowej pojemności pojazdu. Przywołano też zapis art. 61 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym obligujący do prawidłowego ułożenia towaru i zabezpieczenia przewożonego ładunku tak, by nie przekraczał dopuszczalnej masy całkowitej.
W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący zarzucił decyzji naruszenie art. 156 Kpa i ustawy o drogach publicznych i domagał się stwierdzenia jej nieważności lub uchylenia w całości. Uznał, iż [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w W. nie wyjaśnił stanu faktycznego związanego z rozłożeniem ładunku i nie uwzględnił zastrzeżeń dotyczących 10% tolerancji wyników pomiarów wagi – odmawiając ponownego kontrolnego ważenia. Nie uwzględniono specyfiki pojazdu i specyficznego zachowania się płynnego ładunku. Skarżący zarzucił, że nieuwzgledniono też 8 do 10 procentowej tolerancji wagi, którą dokonano ważenia. Wagi te, zdaniem skarżącego, mogą służyć jedynie do wstępnego rozpoznania wagi ładunku samochodu, nie zaś do precyzyjnego ważenia do czego służą wyłącznie wagi statyczne. Naruszone zostały również przepisy postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy. W protokole nie wskazano metodologii pomiaru, nie wskazano ilu wag użyto w czasie ważenia, nie wskazano jaka jest charakterystyka obciążenia i nie wskazano jaka jest wartość podziałki legalizacyjnej, tym samym nie uwzględniono tolerancji. Zastosowana procedura ważenia była nieprawidłowa, bowiem do ważenia posłużono się wagami najazdowymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie:
• ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), zwana u.s.a.,
• ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwana p.p.s.a.,
• ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p.
Jednocześnie uchylona została ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma więc miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie p.s.a.
Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wchodzi więc tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Innymi słowy, przynajmniej zasadniczo, sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Analizując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powołanych wyżej kryteriów skarga nie wymaga podkreślenia zasługuje na uwzględnienie, gdyż w zaskarżonej decyzji nie można się dopatrzyć się naruszenia prawa.
W sprawie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia podstawowym dowodem jest protokół zatrzymania i kontroli pojazdu sporządzony przez uprawniony organ z udziałem przedstawiciela przewoźnika. Sporządzenie takiego dokumentu znajduje umocowanie w przepisach art. 89 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371). Znaczenia dowodowego takiego protokołu nie sposób przecenić, gdyż obrazuje on stan faktyczny, którego później nie sposób jest już odtworzyć. Dlatego z punktu widzenia interesów przewoźnika istotne jest wniesienie przez kierowcę do protokołu zatrzymania i kontroli pojazdu wszystkich istotnych uwag mogących mieć wpływ na kwestię odpowiedzialności przewoźnika. W omawianej sprawie kierowca, za którego działania i zaniechania odpowiedzialność ponosi skarżący, nie wniósł do protokołu własnych uwag i protokół podpisał. W tej sytuacji na obecnym etapie sprawy skarżący nie udowodnił, aby był niezgodny ze stanem rzeczywistym stan faktyczny ustalony w protokole z zatrzymania i kontroli pojazdu, w którym stwierdzono niezachowanie wymaganych parametrów pojazdu i jego ładunku, z czym przepisy prawa łączą obowiązek zapłaty odpowiedniej kary pieniężnej.
Osobnego omówienia wymaga również kwestia specyfiki pojazdu i przewożonego nim ładunku. Z ustaleń protokołu nie wynika, aby kierowca pojazdu został zobowiązany do wyłączenia silnika, co spowodowało nierównomierne spływanie betonu i wypaczenie wyniku ważenia. Jak podaje organ II instancji, kwestię pozostawienia włączonego lub wyłączenia elementu obrotowego betonomieszarki pozostawia się do uznania kierowcy. Ewentualne polecenia kontrolujących w tym zakresie winny być uwidocznione w protokole, choćby przez wpisanie stosownej uwagi przez samego kierowcę. Jednakże zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w treści protokołu z zatrzymania i kontroli pojazdu czy w wyjaśnieniach skarżącego, do złożenia których został wezwany przez organ pismem informującym o wszczęciu postępowania. Pojawił się on dopiero w odwołaniu, a następnie w skardze. Również nie można podzielić zarzutu skarżącego, iż kontrolujący nie uwzględnili tolerancji wyniku ważenia wielkości od 8 do 10 procent, a jedynie 2%. Stwierdzone przekroczenia nacisku na oś ustalono, jak podaje protokół, po odjęciu [...] kg i 2%. Skarżący nie kwestionował, po otrzymaniu protokołu i pisma wszczynającego postępowanie, zastosowanej wartości tolerancji ważenia i dopiero w odwołaniu, a następnie w skardze podnosił tę kwestię, nie popierając swego twierdzenia żadnym dowodem. Z akt sprawy nie wynika również, aby kierowca żądał powtórnego ważenia, gdyby tak się stało, nakładałoby to na przedstawiciela organu obowiązek ustosunkowania się do stanowiska kierowcy i w razie potrzeby dokonania ponownego ważenia. W niniejszej sprawie, jak to już wskazano, takich aktów staranności kierowca nie dopełnił.
Skoro zatem w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności protokołu zatrzymania i kontroli pojazdu, miał miejsce przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, zasadnie skarżący został obciążony karą pieniężną. W związku z tym skarga podlega oddaleniu (art. 151 p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło