II SA 1456/03

WyrokWSA w Warszawie2004-07-21

Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Ewa Frąckiewicz, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania administracyjnego, ale posiadająca interes prawny, może wnieść skargę do sądu administracyjnego na decyzję, która jej bezpośrednio nie dotyczy?
Ratio decidendi
Skarżąca, która nie uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym i nie posiadała tytułu prawnego do gruntu, mogła wnieść skargę do sądu administracyjnego, ponieważ posiadała interes prawny w zaskarżeniu decyzji. Interes ten wynikał z faktu, że decyzja usuwała z ewidencji gruntów poprzednich właścicieli, od których skarżąca wywodziła swoje prawa, a jednocześnie toczyło się postępowanie sądowe o jej eksmisję ze spornej nieruchomości. Ewidencja gruntów ma charakter techniczno-informacyjny i nie służy do rozstrzygania sporów o prawa do gruntów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S.G. na decyzję Wojewody [...] zatwierdzającą operat opisowo-kartograficzny modernizacji ewidencji gruntów. S.G. od 1975 r. użytkowała działkę nr [...] na podstawie nieformalnej umowy kupna od P. i J. N., a w księdze wieczystej jako właściciel widniał Skarb Państwa. W wyniku modernizacji ewidencji, do działki [...] wpisano Z.W. jako właścicielkę na podstawie aktu darowizny od jej rodziców, którzy byli pierwotnymi właścicielami. S.G. wniosła skargę, kwestionując wpisanie Z.W. jako właścicielki, ponieważ uważała się za użytkownika działki wywodzącego prawa od pierwotnych właścicieli.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz, Asesor WSA Andrzej Wieczorek, Protokolant: Rafał Jasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2004r. sprawy ze skargi S.G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2003 r. [...] w przedmiocie zatwierdzenia operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów oddala skargę Aktem własności ziemi nr [...] [...]grudnia 1974r. uwłaszczono K. i T. N.. W wyniku tego uwłaszczenia stali się oni m.in. właścicielami działki nr [...] we wsi L.. W 1979 r. w gminie L. przeprowadzono scalanie, w jego toku oznaczono granice działek, dokonano pomiarów i założono ewidencję gruntów. Działka [...] otrzymała wówczas nr [...]. Projekt scalania został zatwierdzony decyzją nr [...] z [...] października 1979r. W wyniku scalania działka o numerze ewidencyjnym [...] i powierzchni [...] ha, która była własnością T. i K. N. stała się własnością małżonków M. i T.W.. Dla gospodarstwa małżonków W. została założona księga wieczysta KW [...], w której m.in. do działki [...] wpisano ich jako właścicieli. Decyzją z [...] marca 1982r. nr [...] za zgodą stron tj.T. i K. N. oraz P. i J. N. zmieniono wyżej opisany akt własności ziemi wydany na rzecz T. i K. N., poprzez wykreślenie z niego działki nr [...] o powierzchni [...] ha. Ustalono, że własność tej działki przypada J. i P. N., którzy byli jej użytkownikami. Decyzją z dnia [...] sierpnia 1982r. nr [...] za zgodną stron tj. małżonków W. małżonków T. i K. N. i Państwowego Funduszu Ziemi zmieniono wskazaną wyżej decyzję scaleniową nr [...]. W wyniku tej zmiany P. i J.N. przydzielono działkę [...] o pow. [...] ha, małżonkom W. zaś, których działka [...] zmniejszyła się o połowę, przydzielono w zamian, dodatkowo działkę [...] z PFZ. Działkę T. i K. N. zmniejszono na rzecz PFZ o działkę [...]. Zmiany te nie zostały wprowadzone ani do rejestru gruntów ani do ksiąg wieczystych. Działkę [...] o powierzchni [...] ha od 1975r. posiadała S.G., która kupiła ją nieformalnie od małżonków J. i P.N.. Aktem notarialnym z dnia [...] sierpnia 1997r. małżonkowie W. darowali swojej córce Z.W. działkę [...] o pow. [...] ha. Stało się tak dlatego, że żadne zmiany dokonane wskazanymi wyżej decyzjami administracyjnymi nie zostały wprowadzone ani do rejestru gruntów ani do księgi wieczystej i w dokumentach tych wpisani byli jako właściciele działki [...] małżonkowie W.. W 2000r. w gminie L. przeprowadzono modernizację istniejącej ewidencji gruntów. W jej toku Z.W. wystąpiła o wyjaśnienie sytuacji działki nr [...], która została przydzielona jej rodzicom w wyniku zmiany decyzji scaleniowej. Po zbadaniu opisanego wyżej stanu prawnego decyzją z dnia [...] listopada 2001r. Starosta Powiatowy w M. zatwierdził operat opisowo-kartograficzny modernizacji istniejącej ewidencji gruntów i założenia ewidencji budynków obrębu L., gmina L.. Jako podstawę prawną decyzji powołał art. 20 i 22 ust 1 ustawy z 17 maja 1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 100 z 2000r. poz. 1086 z późn. zmianami/ oraz § 42 ust.2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. /Dz.U. nr 38 z 2001r. poz. 454/. W ewidencji tej do działki nr [...] wpisano Z. W., zaś do działki [...] – P. i J. małżonków N.. W uzasadnieniu Starosta wyjaśnił, że zmiany wprowadzone decyzją [...] nie zostały ujawnione w ewidencji, a więc należy to zrobić teraz. Od decyzji tej odwołała się Z. W.. W odwołaniu podniosła, że działka [...] o pow. [...] ha jest w całości jej własnością na mocy aktu darowizny, opłaca od niej podatki i chce użytkować całość, zaś działkę [...] w rzeczywistości użytkuje kto inny, kto chce ją kupić od Skarbu Państwa . Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2003r. Wojewoda [...] rozpatrując m.in. odwołanie Z. W. od decyzji zatwierdzającej operat opisowo kartograficzny uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zatwierdzenia operatu dla działek [...][...][...] i w tej części orzekł o wpisaniu Z.W. jako właścicielki działki [...] o pow. [...] ha na podstawie aktu notarialnego-umowy darowizny z [...] sierpnia 1997r. i o wpisaniu Skarbu Państwa do działki [...]. W uzasadnieniu podał, że ewidencja gruntów pełni funkcję techniczno – informacyjną, a organy ją prowadzące rejestrują stany prawne ustalone w innym trybie i nie są powołane do rozstrzygania sporów o prawa do gruntów ani nie nadają tych praw. Wobec tego brak podstaw do wprowadzania zmian w ewidencji gruntów. O decyzji tej dowiedziała się w czasie wizyty w Urzędzie Gminy S.G., która od 1975r. użytkuje działkę [...], kupioną nieformalnie od P. i J. N. i o której eksmisję wystąpiła do Sądu Z.W.. S.G. w skardze do NSA wnosiła o uchylenie decyzji zatwierdzającej operat opisowo-kartograficzny w części dotyczącej wpisania Z.W. jako właścicielki działki [...]. Podniosła, że właścicielami działki [...] byli P. i J. N. a obecnie ich spadkobierczynie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i wywodził, że na podstawie aktu darowizny do ewidencji jest wpisana Z.W., zaś w aktach brak dowodów, że decyzje na które powołała się skarżąca są prawomocne. Skarżąca nie ma tytułu własności do gruntu i nie jest stroną postępowania . Z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 153 p.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / dalej zwane p.p.s.a. , Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/. Zgodnie z art. 13 ust. 2 tej ustawy sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Wobec tego, że sprawa dotyczy skargi na decyzję Wojewody [...], którego siedziba znajduje się w W., sprawa rozpatrywana jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a postępowanie toczy się na podstawie p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie Sąd rozważył czy skarżąca, która nie uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym i nie ma tytułu prawnego do gruntu, może w ogóle wnieść skargę do sądu administracyjnego na decyzję administracyjną, która jej bezpośrednio nie dotyczy. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. skargę może wnieść każdy, kto ma w tym interes prawny. Zdaniem Sądu, skarżąca ma interes prawny w zaskarżeniu decyzji administracyjnej usuwającej z ewidencji gruntów P. i J. N. jako właścicieli działki nr [...] bowiem wywodzi ona od nich swoje prawa a toczy się postępowanie sądowe o jej eksmisję ze spornej nieruchomości. Skarga podlega więc rozpoznaniu. Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności prawem materialnym i przepisami procesowymi. Rozpatrując pod tym kątem zaskarżone decyzje Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. Postępowanie ewidencyjne służy ewidencji bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach i ma charakter informacyjny, a modernizacja ewidencji gruntów nie służy do dokonywania zmian granic nieruchomości. Zgodnie z art. 22 ust. 1 p. 3 ustawy z 17 maja 1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne zmiany w ewidencji gruntów mogą być dokonywane tylko na podstawie dokumentów. W sprawie niniejszej takim dokumentem jest akt notarialny nabycia nieruchomości działki nr [...] przez Z.W. od jej rodziców małżonków W.. Na podstawie tego aktu założona została księga wieczysta dla nieruchomości [...] i wpisana została do nie Z. W.. Tymi dokumentami, których mocy wiążącej nikt dotychczas skutecznie nie podważył, organ administracji jest związany i nie może pominąć ich istnienia. Jeśli w stosownym trybie ich prawidłowość zostanie zakwestionowana, a tytuł własności ustalony inaczej, niż to wynika obecnie z księgi wieczystej, to organ poczyni stosowne wpisy do ewidencji. W obecnym stanie prawnym, kiedy występuje spór co do tytułu własności, organ ewidencji gruntów nie jest powołany do tego, aby spór ten rozstrzygać. Wpisanie więc do ewidencji gruntów Z.W. zgodnie z posiadanym przez nią tytułem własności jest prawidłowe. W tym stanie rzeczy decyzja w zaskarżonej części była prawidłowa. Zważywszy powyższe na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło