II SA 1576/03
WyrokWSA w Warszawie2004-08-05
Skład orzekający: Sędzia WSA
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do wykorzystania dokumentacji geologicznej, stanowiącej własność Skarbu Państwa, mogło zostać nabyte przez spółkę w drodze umowy cywilnej o prywatyzację przedsiębiorstwa państwowego, a w konsekwencji czy organ administracji mógł odmówić przedłużenia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego z powodu braku takiego prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do wykorzystania dokumentacji geologicznej mogło zostać skutecznie nabyte przez spółkę w drodze umowy cywilnej o prywatyzację przedsiębiorstwa państwowego, zgodnie z art. 55¹ Kodeksu cywilnego. Organy administracji nie podważyły ważności aktu notarialnego, a jedynie błędnie interpretowały jego skutki prawne, co doprowadziło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo zwróciło się o przedłużenie koncesji na wydobywanie kruszywa. Organ administracji odmówił, uznając, że spółka nie posiada prawa do wykorzystania dokumentacji geologicznej, ponieważ zostało ono nabyte przez Skarb Państwa. Spółka argumentowała, że nabyła to prawo w drodze umowy cywilnej o prywatyzację przedsiębiorstwa państwowego. Po utrzymaniu decyzji odmownej przez Ministra Środowiska, spółka wniosła skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Środowiska oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Joanna Narloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiebiorstwa Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" z siedzibą w R. na z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu obowiązywania koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. Nr [...]
6 II SA 1576/03
UZASADNIENIE
Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" Spółka Akcyjna z siedzibą w R. zwróciła się do [...] Urzędu Wojewódzkiego w R.wnioskiem z dnia [...] września 2002 r. o zmianę ważności koncesji udzielonej przez Wojewodę [...] w dniu [...] kwietnia 2000 r. Nr [...] na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]" z dnia [...] grudnia 2002 r. do dnia [...] grudnia 2004 r.
Spółka przedłożyła wymagane dokumenty, w tym dowód prawa do wykorzystania dokumentacji geologicznej w postaci aktu notarialnego przeniesienia własności Skarbu Państwa tego prawa na rzecz spółki.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Nr [...] na podstawie art. 15 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.), art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zm.) oraz art. 104 kpa odmówił zmiany koncesji.
Organ administracji uzasadniał odmowę brakiem posiadania przez wnioskodawcę praw do korzystania z dokumentacji geologicznej, na które powołuje się we wniosku.
Swoje stanowisko organ opiera na interpretacji Ministerstwa Skarbu Państwa zawartej w piśmie z dnia [...] października 2002 r. [...], w którym pracownik tego urzędu przeprowadza wywody na temat możliwości i zakresu nabycia przez spółkę aktem notarialnym prawa do korzystania z dokumentacji geologicznej.
Jego zdaniem przed wejściem w życie ustawy z dnia 9 marca 1991 r. o zmianie ustawy o prawie geologicznym (Dz. U. Nr 31, poz. 128) nie istniała regulacja prawna odnosząca się wprost do informacji geologicznej. Informacje te mogły być pozyskiwane bezpośrednio przez Skarb Państwa albo przez przedsiębiorstwa państwowe. Ponieważ obowiązywała wówczas zasada jednolitej własności państwowej, państwowym osobom prawnym nie przysługiwały prawa podmiotowe w stosunku do mienia, którym władały a w związku z tym nie będąc właścicielami tego mienia w rozumieniu art. 140 kc nie były także właścicielami informacji geologicznej, gdyż ta przysługiwała wyłącznie państwu.
Dopiera zmiana Kodeksu Cywilnego dokonana ustawą z dnia 31 stycznia 1989 r. umożliwiła tym osobom prawnym posiadanie własnych praw podmiotowych. Jednakże, zdaniem urzędu, ustawa ta nie doprowadziła do uwłaszczenia państwowych osób prawnych na mieniu stanowiącym uprzednio własność Skarbu Państwa.
W dalszych wywodach pracownik urząd stwierdza, iż na gruncie art. 47 obowiązującego Prawa geologicznego i górniczego, po wejściu tej ustawy w życie, to jest od 1 września 1994 r., prawo do informacji geologicznej uzyskane po tej dacie przysługuje inwestorowi, który uzyskał koncesję na poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż i ze swoich środków sfinansował wymagane badania i prace niezbędne do opracowania dokumentacji.
Odwołując się do treści art. 144 Prawa geologicznego i górniczego dalej stwierdza, że prawa do informacji geologicznej pozyskane przed wejściem w życie ustawy, finansowane bezpośrednio lub pośrednio przez budżet państwa, przysługują nadal Skarbowi Państwa.
Spółka odwołaniem z dnia [...] stycznia 2003 r. zaskarżyła powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie.
Zdaniem odwołującego się jego prawo do wykorzystania dokumentacji geologicznej zostało udowodnione załączonym do wniosku o koncesję wypisem z umowy przeniesienia własności przedsiębiorstwa – akt notarialny z [...] lutego 2000 r. Umowa ta została zawarta przez spółkę ze Skarbem Państwa i była następstwem wykonania wcześniejszej umowy z dnia [...] stycznia 1994 r. o oddaniu mienia Skarbu Państwa do odpłatnego korzystania, zawartej także w formie aktu notarialnego przez Wojewodę [...] ze spółką.
Umowa z 2000 r. przeniosła, zdaniem odwołującego, na rzecz spółki między innymi prawa do informacji geologicznej, czego opinia, na której oparła się zaskarżona decyzja nie bierze pod uwagę. Spółka podnosi, iż jej zdaniem organ koncesyjny jest niekonsekwentny w swoich decyzjach, gdyż w roku 2000 r. wydając spółce koncesję uznał jej prawa do dokumentacji geologicznej właśnie na podstawie umowy notarialnej z 2000 r. przenoszącej na rzecz spółki między innymi te uprawnienia.
Minister Środowiska decyzją z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W ocenie organu administracji stanowisku Wojewody [...] zawartemu w zaskarżonej decyzji nie sposób odmówić racji. Dokumentacja złoża "[...]" została zatwierdzona decyzją z dnia [...] czerwca 1977 r. co oznacza, że prawo do informacji geologicznej przysługuje Skarbowi Państwa. Powołując się na art. 26c ustawy z dnia 16 listopada 1960 o prawie geologicznym (Dz. U. Nr 52, poz. 303 ze zm.) obowiązującej w dacie wykreślenia przedsiębiorstwa państwowego PPKiUG [...] z rejestru, w związku z jego likwidacją, cały zasób informacji geologicznej zebrany przez to przedsiębiorstwo przeszedł na własność Skarbu Państwa z chwilą wygaśnięcia koncesji.
Zdaniem organu odwoławczego nie ma argumentów stwierdzających, iż prawo do tej informacji mogło stanowić składnik przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55¹ kc nabytego przez spółkę aktem notarialnym z [...] lutego 2000 r. Analizując ten akt organ administracji stwierdza, iż spółka nabyła jedynie posiadanie egzemplarzy tej dokumentacji, a nie prawo do wykorzystywania znajdujących się tam informacji geologicznych.
Spółka na decyzję tą złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Skarżący zarzuca organowi naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 12 § 1 i art. 76 kpa oraz art. 20 ust. 2 pkt 1 Prawa Geologicznego i górniczego oraz art. 20 ust. 1 pkt 1 Prawa działalności gospodarczej.
Zdaniem skarżącego Minister Środowiska nie rozpoznał istoty sprawy, dokonał błędnego ustalenia stanu prawnego oraz błędnej oceny zebranego materiału dowodowego.
Skarżący stwierdza, iż prawa do dokumentacji zawierającej informacje geologiczne nie nabył ex lege lecz w trybie umowy cywilnej zawartej ze Skarbem Państwa. Umowa ta była wykonaniem wcześniejszej umowy zawartej z Wojewodą [...] w dniu [...] stycznia 1994 r., której przedmiotem była prywatyzacja ówczesnego przedsiębiorstwa państwowego – [...] Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R.. Przejęcie mienia tego przedsiębiorstwa nastąpiło w drodze sukcesji uniwersalnej w rozumieniu art. 55¹ kc przez obecną spółkę. Przedmiotem tych umów (z 1994 r. i z 2000 r.) było odpłatne nabycie wszelkich składników, materialnych i niematerialnych (w tym praw do wykorzystywania informacji geologicznej), zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego, gdyż są one niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej. Taki był zgodny zamiar stron i cel powyższych umów, co zdaniem skarżącego, potwierdza pismo Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] września 1999 r. Nadto pośrednio o przejęciu przez spółkę także prawa do wykorzystywania dokumentacji geologicznej świadczy fakt, iż stosownie do art. 55² kc, strony nie wyłączyły z umowy żadnych składników materialnych lub niematerialnych. Zdaniem skarżącego stanowisko organu administracji stwierdzające, że spółka nabyła jedynie prawo posiadania egzemplarzy dokumentacji zawierających informacje geologiczne jest nieuzasadniony, gdyż spółka zawarła ze Skarbem Państwa umowę kupna – sprzedaży praw w rozumieniu art. 555 kc, a nie umowę sprzedaży kserokopii wymienionej dokumentacji.
Organ administracji nie zaprzecza prawdziwości przedłożonych umów, które w przekonaniu skarżącego są dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 76 § 3 kpa, a więc powinny wiązać organ co do treści.
Skarżący podnosi nadto brak konsekwencji w uznaniu prawa do informacji geologicznej, o czym mówił w odwołaniu od decyzji.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wnosił o jej oddalenie powołując się na to, iż dokumentacja zawierająca informacje geologiczne została zatwierdzona w 1977 r. to jest pod rządami wówczas obowiązującego art. 128 kc stanowiącego zasadę jednolitej własności Skarbu Państwa. W związku z art. 144 Prawa geologicznego i górniczego własność ta, w odniesieniu do owej dokumentacji, została zachowana. W dalszej części odpowiedzi organ administracji stwierdza, iż spółka nie nabyła praw do wykorzystywania tej dokumentacji, gdyż nie jest to składnik przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55¹ kc nabyła jedynie jej egzemplarze.
Zdaniem odpowiadające na skargę akt notarialny jest dokumentem urzędowym lecz konkretna umowa jako oparta na fałszywych przesłankach nie mogła przenieść na spółkę praw, których dochodzi, gdyż w dacie zawarcia umowy sprzedaży przedsiębiorstwa organem, który miał wyłączność w zakresie rozporządzania informacją geologiczną był Minister Skarbu Państwa.
Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w oparciu o art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270),
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje;
Uprawnienia do wydobywania kopalin wywodzą się z prawa własności gruntowej. Przysługują one również podmiotom praw pochodnych od własności, których treścią objęta jest możność korzystania z nieruchomości gruntowej oraz pobierania pożytków, na przykład iura in re aliena.
Na mocy umowy oddania do odpłatnego korzystania mienia Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 1994 r. i aneksu do umowy z dnia [...] lutego 2000 r. zawartych pomiędzy Skarbem Państwa a Spółką Akcyjną Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R. oddane zostało tej spółce do odpłatnego korzystania i pobierania pożytków mienie w rozumieniu art. 55¹ kc, wchodzące w skład zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą [...] Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R.. Skarb Państwa zobowiązał się jednocześnie do przeniesienia własności tego mienia na spółkę (§ 1 i § 15 umowy) po wpłaceniu przez nią ustalonej tą umową należności, natomiast wydanie przedmiotu umowy nastąpiło przed jej podpisaniem.
Zgodnie z § 4 tej umowy wartość przedsiębiorstwa została określona na kwotę trzydziestu miliardów złotych (obecnie trzy miliony) i nie podlegała przeszacowaniu z tytułu zmiany cen lub urzędowego przeszacowania środków trwałych i obrotowych.
Obecnie organ administracji powołując się na ocenę wartości nabytego przez spółkę majątku, ma zamiar dowieźć, że w istniejących warunkach ekonomicznych, zapłacona przy akcie notarialnym cena nie odpowiada realnej wartości nabytego przedsiębiorstwa. Dowodzenie tej okoliczności nie zmienia faktu, iż skuteczne nabycie nastąpiło, a w świetle powołanego wyżej § 4 umowy zmiana cen kształtujących wartość jej przedmiotu nie ma wpływu na ważność tego aktu.
Zgodnie z obowiązującym prawem akt ten jest nadal obowiązujący i funkcjonuje w obrocie prawnym, gdyż nie został unieważniony prawomocnym wyrokiem sądowym.
Należy stwierdzić, iż zarzut organu administracji stanowi jedynie zaprzeczenie, iż wartość majątku nabytego przez skarżącego była większa od faktycznie uzyskanej, lecz nie wskazuje na podjęcie odpowiednich kroków prawnych w celu chociażby wyjaśnienia tej okoliczności. Przywoływanie tego rodzaju argumentów w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, bez przedłożenia stosownych dokumentów, nie może być skuteczne w sensie prawa materialnego a także mieć znaczenie w zakresie prawa formalnego.
Załącznikami do umowy były: wykaz nieruchomości i wykaz dokumentacji wraz z aktami zatwierdzenia zasobów będących w posiadaniu [...] Przedsiębiorstwa Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R., która to dokumentacja została przekazana na rzecz Spółki Akcyjnej Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R..
Powyższa umowa została zawarta stosownie do art. 39 ustawy z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. Nr 51, poz. 298 ze zm.) oraz w oparciu o zarządzenie Ministra Finansów z dnia 10 listopada 1990 r. w sprawie zasad ustalania należności za korzystanie z mienia Skarbu Państwa (M.P. Nr 43, poz. 334 ze zm.).
Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy prywatyzacyjnej, oddanie mienia do odpłatnego korzystania następuje na podstawie umowy zawartej w imieniu Skarbu Państwa przez organ założycielski. Według ust. 2 art. 39 cytowanej ustawy, w umowie tej strony mogą postanowić, że po upływie czasu, na który została zawarta, korzystający ma prawo zakupić mienie, z którego korzysta. Przy określaniu ceny kupna uwzględnia się wartość dotychczasowych świadczeń z tytułu odpłatnego korzystania z mienia.
Stosownie do art. 41 ustawy prywatyzacyjnej, mienie zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego lub zorganizowane części tego mienia organ założycielski zbywa lub oddaje do odpłatnego korzystania, stosując odpowiednio przepisy art. 23, 26 i 39 ust. 3 cytowanej ustawy.
Likwidacja w celu prywatyzacji przedsiębiorstwa różni się od likwidacji przedsiębiorstwa w trybie ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (jedn. tekst: Dz. U. z 1991 r. Nr 18, poz. 80 ze zm.), której celem jest zakończenie bytu przedsiębiorstwa zarówno w sensie podmiotowym, jak i przedmiotowym.
Natomiast celem prywatyzacji likwidacyjnej, z jaką mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, jest zlikwidowanie przedsiębiorstwa tylko w sensie podmiotowości prawnej, przy równoczesnym zachowaniu go w sensie przedmiotowym w rozumieniu art. 55 k.c., to jest jako zespołu składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych.
Chodzi w niej o zadysponowanie w jednym procesie przedsiębiorstwem w sensie przedmiotowym jako całością lub zorganizowanymi częściami mienia tego przedsiębiorstwa. Przez zorganizowane części mienia należy rozumieć taki zespół składników materialnych i niematerialnych, który może stanowić odrębne przedsiębiorstwo, a w szczególności zakład, sklep, punkt usługowy (art. 4 ust. 3 ustawy prywatyzacyjnej).
Odmiennie niż w przypadku prywatyzacji kapitałowej, przy prywatyzacji likwidacyjnej mienie przedsiębiorstwa jest nabywane w drodze umowy.
W uchwale z dnia 14 października 1993 r. III CZP 136/93 (OSNCP 1994, z. 4, poz. 81) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że uchwała rady gminy, podjęta w trybie ustawy samorządowej, o likwidacji przedsiębiorstwa w celu jego prywatyzacji przez sprzedaż na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy prywatyzacyjnej, stanowi wybór formy organizacyjno-prawnej dalszego prowadzenia działalności gospodarczej, wykonywanej dotychczas przez to przedsiębiorstwo. W uzasadnieniu Sąd Najwyższy daje wyraz temu, że prywatyzacja likwidacyjna jest ściśle powiązana z celem, jakim jest dalsze prowadzenie przedsiębiorstwa w dotychczasowym składzie majątkowym.
Przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą [...] Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R. decyzją Wojewody [...] Nr [...] zostało zlikwidowane, a następnie wykreślone z rejestru przedsiębiorstw państwowych postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] grudnia 1993r.
Aktem notarialnym z dnia [...] lutego 2000 r. Spółka Akcyjna Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R. nabyła od Skarbu Państwa prawo własności do mienia po zlikwidowanym przedsiębiorstwie państwowym pod nazwą [...] Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R., w tym prawa wieczystego użytkowania gruntów i własności budynków oraz prawa własności gruntów i budynków jako części składowych gruntów.
Ponadto strony umowy oświadczyły, iż w związku z tym, że powyższe przedsiębiorstwo państwowe zostało zlikwidowane w celu jego prywatyzacji i oddania jego mienia do odpłatnego korzystania, prawa użytkowania wieczystego nieruchomości i własność budynków oraz budowli stanowiących odrębne nieruchomości nie wygasły.
Przedstawiciel Skarbu Państwa, w wykonaniu zobowiązania wynikającego z § 15 umowy z dnia [...] stycznia 1994 r. odpłatnego korzystania z mienia Skarbu Państwa, przeniósł na rzecz Spółki Akcyjnej Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszywa i Usług Geologicznych "[...]" w R. własność opisanego wyżej przedmiotu umowy obejmującego mienie zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego stanowiące odrębne przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55¹ kc, w tym prawa własności do nieruchomości, prawo użytkowania wieczystego opisane wyżej i własności budynków oraz budowli znajdujących się na działkach stanowiących odrębne nieruchomości oraz własność nieruchomości i budynków stanowiące ich części składowe, a także inne składniki majątku w tym: majątek trwały oraz majątek obrotowy ujęty w arkuszach spisowych inwentaryzacji likwidacyjnej przeprowadzonej według stanu na dzień [...] września 1993 r. oraz dokumentacje geologiczne zatwierdzenia zasobów według wykazu stanowiącego integralną część tej umowy.
Zgodnie z art. 55¹ kc przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej.
Obejmuje ono w szczególności:
1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5) koncesje, licencje i zezwolenia;
6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8) tajemnice przedsiębiorstwa;
9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Spółka nabyła majątek zlikwidowanego przedsiębiorstwa w trybie wymienionego wyżej przepisu. Niewątpliwie wszystkie składniki majątkowe przedsiębiorstwa stanowią jedynie elementy pomocnicze do prowadzenia działalności gospodarczej, do której było ono przystosowane, gdyż działalności tej wykonywać nie można bez prawa do wykorzystywania dokumentacji geologicznej, która stanowiła składnik niemajątkowy zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego. W tej sytuacji należy jeszcze raz zwrócić uwagę na cel i zgodny zamiar stron, które jednoznacznie wskazują, iż przeniesienie nastąpiło w trybie art. 55¹ kc, a więc było to przeniesienia własności przedsiębiorstwa, to znaczy zorganizowanego zespołu składników niematerialnych i materialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej.
W tych warunkach twierdzenie organu administracji, iż umowa nie obejmowała przeniesienie praw do wykorzystania informacji geologicznej lecz jedynie posiadanie nośników papierowych zawierających te informacje, nie może być trafne.
Posiadanie tych nośników bez prawa do ich wykorzystywania jest bezcelowe, gdyż nie służy prowadzeniu zamierzonej działalności gospodarczej, a tym samym przeniesienie jedynie posiadania tych składników nie wyczerpywało przedmiotu umowy zawartej w trybie powołanego art. 55¹ kc.
Z treści art. 47 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego, a także z brzmienia niektórych innych przepisów tego prawa (por. art. 20 ust. 2 pkt 1) wynika, że na prawo do informacji geologicznej składają się dwa atrybuty (uprawnienia): do korzystania z informacji geologicznej oraz rozporządzania nim. Jeśli zatem na prawo to spojrzeć z punktu widzenia systemu prawa jako całości, to nietrudno dostrzec, iż są to atrybuty charakteryzujące przede wszystkim prawo własności.
Organ administracji powołując się na art. 144 Prawa geologicznego i górniczego podnosi, iż prawo do informacji geologicznej przysługiwało Skarbowi Państwa. Z twierdzeniem tym nie sposób się nie zgodzić, lecz należy mieć na uwadze fakt, iż Skarb Państwa tym prawem rozporządził na rzecz spółki. W imieniu Skarbu Państwa stanął do aktu umocowany na podstawie pełnomocnictwa notarialnego jego przedstawiciel.
W świetle powyższego zasadnym jest twierdzenie skarżącego, iż skutkiem umowy zawartej ze Skarbem Państwa skarżący nabył w rozumieniu, art. 55¹ kc, zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych mogących stanowić odrębny zakład, a jednym z jego elementów niewątpliwie jest prawo do wykorzystywania informacji geologicznej. Możliwości nabycia tego prawa nie wyłączyła ustawa Prawo geologiczne i górnicze. Także wola stron wyrażona w umowie nie budzi wątpliwości, iż przedmiotem nabycia przez spółkę jest także prawo do wykorzystywania informacji geologicznej, gdyż umowa nie wyłączyła tego składnika niematerialnego, aczkolwiek zapis taki mogła wprowadzić w oparciu o art. 55² kc.
Przechodząc do omówienia dochowania wymagań formalnych w postępowaniu prowadzonym przez oba organy administracji należy stwierdzić, iż decyzja organu I instancji została w całości oparta na treści pisma urzędnika Ministerstwa Skarbu Państwa z dnia [...] października 2002 r.
Okoliczność ta dowodzi, iż organ I instancji nie dokonał własnych ustaleń i oceny materiału dowodowego w zakresie faktycznym i prawnym, co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa.
Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lipca 2001 r. – I S.A. 301/00).
Za dowód taki nie sposób uznać poglądów wyrażonych w powołanym wyżej piśmie, którego nie można zakwalifikować do opinii lub wyrażenia stanowiska w rozumieniu art. 106 kpa z tych przyczyn, iż żaden przepis prawa obowiązujący w rozpoznawanej sprawie nie uzależniał wydania decyzji przez Wojewodę [...] od zastosowania art. 106 kpa, a nadto pisma te nie pochodząc od organów administracji lecz od pracowników, nie spełniają tym samym wymagań zawartych w tym przepisie.
Przepis art. 106 kpa dotyczy tak zwanego współdziałania organów administracji przy wydawaniu decyzji i normuje tylko i wyłącznie kwestie proceduralne, a zatem nie może stanowić samodzielnej podstawy rozstrzygnięcia. Uprawnienie do wyrażania stanowiska na przykład w formie opinii musi wynikać z przepisów prawa materialnego powszechnie obowiązującego. Ponadto z przepisów tych musi wynikać również obowiązek współdziałania organów administracji w danego rodzaju sprawie.
Zaskarżona decyzja podtrzymując decyzję Wojewody [...] uznaje, iż "opinia", stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia przez ten organ, a faktycznie będąca rozstrzygnięciem, została prawidłowo zastosowana przez organ I instancji w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Zajęcie takiego stanowiska stanowi próbę konwalidacji błędów procesowych organu I instancji i niedostrzeganie faktu, iż organ ten nie przeprowadził wymaganego postępowania administracyjnego.
Decyzja organu II Instancji nie uzasadnia dlaczego odmawia wiarygodności lub mocy dowodowej umowie notarialnej, na którą powołuje się skarżący. Stwierdzenie sprowadzające się do uznania, iż spółka nabyła wyłącznie "posiadanie egzemplarzy ... dokumentacji, a nie prawo do wykorzystywania znajdującej się tam informacji geologicznej" stanowi zaprzeczenie, które nie jest uzasadnieniem rozstrzygnięcia. Tak przedłożone motywy w zaskarżonej decyzji nie spełniają wymagań art. 107 § 3 kpa.
Organ administracji przytacza argumenty nie negowane przez skarżącego, iż dokumentacja geologiczna należała do Skarbu Państwa. Natomiast brak jest rozważenia w zakresie stanu faktycznego i prawnego dlaczego organ ten twierdzi, że umowa notarialna praw tych na spółkę nie przeniosła.
Należy zauważyć, iż żaden z organów administracji nie podjął działań w kierunku podważenia aktu notarialnego, w związku z tym wszelkie interpretacje postanowień tej umowy jako działania nieuprawnione przez te organy nie mogą stanowić podstawy rozstrzygnięcia w postępowaniu administracyjnym.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym stwierdzając, iż zaskarżona decyzja oraz ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem powołanych wyżej przepisów, a tym samym stwierdzając zasadność skargi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło