II SA 1731/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia (del.) NSA Andrzej Kuba Sędziowie WSA Maria Jagielska (spr.) Asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Aleksandra Borowiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Środowiska zatwierdzającej plan urządzenia lasu oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2000r. Gmina [...] zwróciła się do Ministra Środowiska z żądaniem wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] marca 2000r. zatwierdzającej plan urządzenia lasu sporządzony dla lasów położonych na terenie Zakładu [...] w [...] gm. [...]. Wnioskodawca zarzucił decyzji, iż została wydana bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem prawa, a także z naruszeniem przepisów o właściwości. W uzasadnieniu wniosku, Gmina podała, iż teren dla którego zatwierdzono plan urządzenia lasu nie jest lasem w myśl art. 3 ustawy z dnia 28 czerwca 1991r. o lasach ( Dz.U. Nr 101, poz. 444 z późn. zm. ) i w związku z tym, Minister Środowiska nie ma kompetencji do działania. Dodatkowo podała, że zgodnie z obowiązującym Studium zagospodarowania przestrzennego gminy [...] obszar, którego dotyczy kwestionowany plan urządzenia lasu przeznaczony jest pod magazyny paliw i smarów, a decyzja Ministra podjęta została bez podstawy prawnej i nie może rodzić skutków prawnych w postaci zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, ewidencji gruntów czy tez uznania tego terenu za lasy ochronne. Zarzucono też decyzji Ministra, że naruszyła zasadę samorządności gminy i wyłącznej kompetencji rady gminy do ustanowienia przepisu gminnego jakim jest plan zagospodarowania przestrzennego gminy. Decyzją z dnia [...] marca 2001r. nr [...] Minister Środowiska odmówił stwierdzenia nieważności swojej decyzji z dnia [...] marca 2000r.zatwierdzającej plan urządzenia lasu sporządzony dla lasów położonych na terenie Zakładu [...] w [...]. Nie podzielił zarzutów wnioskującej Gminy, że decyzja wydana została bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa albo naruszeniem przepisów o właściwości, a stwierdził wręcz, że realizował wyłącznie swoje ustawowe prawo zatwierdzania planu urządzenia lasu stanowiącego własność Państwa. Podkreślił, że z opisu taksacyjnego lasu zawartego w planie urządzenia lasu wynikało jednoznacznie, iż teren objęty planem i spełnia wymogi art.3 ustawy o lasach. W uzasadnieniu Minister wspomniał również, iż teren którego dotyczyła kwestionowana decyzja, objęty był już w latach 1986 do 1995r. planem urządzenia lasu i jego ustalenia winny były być uwzględnione w zakresie granic lasów ochronnych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co się nie stało, a zmiana przeznaczenia gruntów leśnych dokonała się bez zgody Ministra Środowiska. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy z wniosku Zarządu Miasta i Gminy [...], Minister Środowiska decyzją z dnia [...] kwietnia 2002r. nr [...] utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję. W uzasadnieniu powołał się na zasadę trwałości decyzji ostatecznych, zgodnie z którą stwierdzenie nieważności takiej decyzji może nastąpić wyłącznie w wypadku stwierdzenia wystąpienia jednej z przesłanek określonych w art. 156 § 1 Kpa. Zdaniem Ministra żadna z przesłanek wskazanych w cyt. przepisie, a w szczególności wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, nie występuje. Gmina [...] na decyzję Ministra Środowiska wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego żądając uchylenia zaskarżonej decyzji Powtarzając argumenty podnoszone już wcześniej, dodała że Minister nie mógł zatwierdzać planu urządzenia lasu dla terenu, który nie był przeznaczony w planie miejscowym pod zalesianie. Minister Środowiska, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, który przejął sprawę do rozpoznania na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 28 września 199Ir. o lasach, w art. 3 pkt 1 i 2 definiuje las jako grunt o leśnymi) drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony przeznaczony m.in. do produkcji leśnej albo jako grunt związany z gospodarką leśną zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej budynki, budowle, urządzenia melioracyjne, drogi leśne i inne. Jak wynika z opisu taksacyjnego lasu, który stanowi część inwentaryzacyjną planu urządzenia lasu, nie można mieć wątpliwości, że teren opisany w tej części planu spełnia wskazane w art. 3 ustawy o lasach warunki i jest lasem. Skarżąca gmina błędnie przyjęła, twierdzenia swego nie opierając na żadnym przepisie prawa, iż dopiero ujęcie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy terenu przeznaczonego pod zalesienie, stworzy podstawę do przyjmowania planów urządzania lasu dla tego terenu. Tymczasem z przepisów ustawy o lasach wynika wniosek odmienny, a mianowicie że określenie co jest lasem wyprzedza ( nie jest determinowane ) ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego. Inaczej mówiąc, to plan zagospodarowania przestrzennego ma uwzględniać zakwalifikowanie danego terenu jako lasu i parametry wynikające z planu jego urządzenia. Wynika to wprost z ustawy, która definiując las, nakłada na gminy obowiązek uwzględniania w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego ustaleń planów urządzenia lasów dotyczących granic i powierzchni tychże lasów, w tym ochronnych ( art. 20 ust. 1 cyt. ustawy ). Plany urządzenia lasu muszą zostać również uwzględnione w ewidencji gruntów i budynków i bez znaczenia jest tu odmienny punkt widzenia podmiotu obciążonego obowiązkiem dokonania tego uwzględnienia. Sąd nie podzielił również stanowiska skarżącej gminy, iż Minister Środowiska wydając decyzję zatwierdzającą plan urządzenia lasu działał bez podstawy prawnej. Poza sporem będący w użytkowaniu wieczystym "[...] " Sp. z o.o. a więc zgodnie z art. 5 ust.l ustawy o lasach nadzór nad gospodarką leśną sprawuje w takim przypadku minister właściwy do spraw środowiska i również on, na podstawie art. 22 ust. 1 cyt. ustawy zatwierdza plan urządzenia lasu. Sąd uznał również, że w Gmina [...] nie posiada legitymacji procesowej strony w postępowaniu administracyjnym o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Środowiska zatwierdzającej plan urządzenia lasu. Ugruntowane w tym zakresie orzecznictwo NSA przyjmuje, iż gminie przysługuje w postępowaniu administracyjnym status strony tylko wówczas, gdy zakres rozstrzygnięcia obejmuje sferę jej interesu prawnego, przy czym interes ten wywodzić się musi z prawa materialnego. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, to jest stan w którym podmiot wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji. W takim przypadku osobie tej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym. Skarżąca Gmina niewątpliwie legitymuje się interesem faktycznym, choćby z tego powodu, że obszar objęty planem urządzenia lasu położony jest na jej terenie. Natomiast okoliczność, że wskutek zatwierdzenia planu urządzenia lasu wynikną dla gminy konsekwencje w sferze podatku lokalnego od tego terenu, jak to podnosił na rozprawie pełnomocnik skarżącego, nie stanowi o interesie prawnym Gminy w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji. Interesu prawnego Gminy nie można również wywodzić z faktu nałożenia na nią powinności uwzględnienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustaleń planu urządzenia lasu. "Z faktu przyznania gminie kompetencji do uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można wyprowadzić jej uprawnień do zaskarżenia decyzji administracyjnych naruszających ustalenia tego planu"( wyrok NSA z dnia 31 stycznia 1995r., II SA 1625/94 ). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji i postępowania, którego dotyczyła nie można dopatrzyć się aby naruszała ona prawo. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji.