II SA 1994/02
WyrokWSA w Warszawie2005-02-18
Skład orzekający: Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia WSA Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji wydaną z naruszeniem przepisów o właściwości, może umorzyć postępowanie w pierwszej instancji, czy też powinien przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwemu organowi pierwszej instancji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji wydaną z naruszeniem przepisów o właściwości, nie może umorzyć postępowania w pierwszej instancji. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, organ odwoławczy powinien uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi właściwemu do jej załatwienia. Umorzenie postępowania w pierwszej instancji byłoby nieprawidłowe, gdyż nie można przekazać sprawy do rozpatrzenia organowi, który nie jest właściwy.Stan faktyczny
Skarżący J. R. domagał się wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej uznania jego roszczeń o wyrównanie dodatku za lata służby. Komendant Wojewódzki PSP odmówił wznowienia, a następnie Komendant Główny PSP uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie w I instancji. Skarżący zaskarżył decyzję Komendanta Głównego PSP, zarzucając niezasadne umorzenie postępowania i domagając się przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Sąd rozpoznał skargę J. R. na decyzję Komendanta Głównego PSP.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), WSA, Anna Mierzejewska, Protokolant Łukasz Pilip, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2005 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...[ maja 2002 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego - oddala skargę -
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K., na podstawie art. 150 § 2 i 149 § 3 kpa oraz art. 145 § 1 kpa, odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w G. z dnia [...] stycznia 2000 r., którą odmówiono uznania roszczeń p. J. R. o wyrównanie dodatku za lata służby.
[...]Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że podnoszone przez wnioskodawcę zarzuty dotyczące wydania decyzji bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu i pominięcia przez organy orzekające nowych okoliczności, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, nie zasługują na uwzględnienie.
W kwestii ustalenia wysokości dodatku za lata służby nie jest wymagane uzyskanie stanowiska innego organu. Obliczenia stażu służby dokonuje samodzielnie przełożony, uprawniony do mianowania.
Zdaniem [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP, w toku postępowania nie wyszły na jaw nowe okoliczności lub dowody nieznane organowi w dniu wydania decyzji.
W wyniku rozpoznania odwołania p. J.R. od powyższej decyzji, Komendant Główny PSP decyzją z dnia [...] maja 2002 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie w I instancji.
Komendant Główny PSP w uzasadnieniu swojego stanowiska stwierdził, że do rozpoznania wniosku p. J.R. o wznowienie postępowania właściwy był Komendant Miejski PSP w G. jako organ, który w ostatniej instancji wydał decyzję kończącą postępowanie, którego wznowienia domagał się odwołujący.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. R. do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Zdaniem skarżącego, organ II instancji niezasadnie umorzył postępowanie prowadzone przed organem I instancji.
W przekonaniu skarżącego, po uchyleniu zaskarżonej decyzji Komendant Główny PSP winien przekazać sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Nadto skarżący przedstawił szereg zarzutów dotyczących decyzji nr [...] Komendanta Miejskiego w G. wraz z okolicznościami uzasadniającymi wznowienie postępowania zakończonego wymienioną decyzją i przemawiającymi za jej uchyleniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, właściwy do rozpoznania niniejszej skargi w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 150 § 1 kpa organem administracji publicznej właściwym w sprawach wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji.
Skarżący wnioskował o wznowienie postępowania w sprawie, w której decyzja wydana przez Komendanta Miejskiego PSP w G., rozstrzygającego sprawę jako organ I instancji, stała się ostateczna, ponieważ p. J. R. nie skorzystał z prawa do jej zaskarżenia.
Podane przez skarżącego we wniosku o wznowienie postępowania przyczyny wznowienia były inne, niż określone w art. 150 § 2 kpa, co oznacza, że organem właściwym do rozpoznania wniosku był Komendant Miejski PSP w G..
Wydanie decyzji w tej sprawie przez [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w K. nastąpiło z naruszeniem przepisów o właściwości organów.
Zgodnie z art. 19 kpa organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Oznacza to, że przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości skutkuje nieważność decyzji – art. 156 § 1 pkt 1 kpa.
Obowiązkiem organu odwoławczego było zatem w pierwszej kolejności rozstrzygnięcie, czy organ I instancji, który wydał zaskarżoną decyzję był organem właściwym w sprawie.
Odmienne ustalenie w tym zakresie obligowało Komendanta Głównego PSP do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Z treści art. 138 kpa nie wynika bowiem uprawnienie dla organu II instancji do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.
Wbrew zarzutom skargi, organ nie mógł skorzystać z dyspozycji art. 138 § 2 kpa i po uchyleniu decyzji przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Nie można bowiem przekazać sprawy do rozpatrzenia organowi, który nie jest właściwy do jej załatwienia.
W kwestii pozostałych zarzutów podnoszonych w skardze, ponieważ dotyczą one decyzji nr [...] Komendanta Miejskiego PSP w G., tj. decyzji innej niż będąca przedmiotem skargi, sąd nie jest uprawniony do oceny ich zasadności.
Zarzuty te, będąc zbliżonymi z zarzutami powołanymi we wniosku o wznowienie postępowania, powinny zostać poddane ocenie w toku rozpoznania przez organ właściwy tego wniosku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło