II SA 2075/03

WyrokWSA w Warszawie2004-08-17

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Stanisław Gronowski, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje administracyjne wydane na podstawie przepisów rozporządzenia, które następnie zostały uznane za niezgodne z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, mogą zostać uchylone przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, ponieważ zostały one wydane na podstawie przepisów rozporządzenia, które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją. W przypadku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego, a sąd administracyjny jest zobowiązany do kontroli zgodności z prawem, w tym z Konstytucją.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych obciążającej R.T. opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia z przekroczonym naciskiem osi. R.T. kwestionował decyzję, podnosząc zarzuty formalne i merytoryczne, w tym naruszenie Konstytucji. Decyzje zostały wydane na podstawie przepisów rozporządzenia, które następnie zostały uznane za niezgodne z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzono od Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych na rzecz R.T. zwrot wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spraw.) Sędziowie: NSA Stanisław Gronowski Asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Arkadiusz Zawada po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi R.T. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...] października 2001r. Nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] września 2001 r. Nr [...]; 2. orzeka o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych w W. na rzecz R. T. kwotę 59,- (pięćdziesiąt dziewięć)zł tytułem zwrotu wpisu sądowego. Decyzją z dnia [...] października 2001r. Nr [...] generalny Dyrektor Dróg Publicznych utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2001r. Nr [...] obciążającą R. T. opłatą drogową w kwocie [...] zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia z przekroczonym naciskiem osi pojazdu na drogę na trasie Nr [...] w Ł.. Jako podstawę prawną decyzji organ po ponownym rozpoznaniu sprawy wskazał przepisy art.13 ust. 2a ustawy z dnia 21.III.1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2000r., Nr 71, poz.838 ze zm.) § 9 - § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27.VI.2000r. w sprawie opłat drogowych (Dz.U.Nr 51,poz.607) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.IV.1999r. w sprawie warunków technicznych i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U.Nr 44, poz.432) Ustalono, że dnia [...] sierpnia 2001r. w wyniku kontroli wagowej pojazdu marki [...], nr rej. [...] z naczepą [...] nr rej. [...] przewożącego papier, stanowiącego własność R. T. prowadzącego Zakład Produkcyjno-Usługowy "[...]"z/s w S. kierowanego przez J. K. nastąpiło przekroczenie nacisku na drugą i piątą oś pojazdu o 6,67 kN i 9,37 kN ponad wielkości określone przepisami dla rozstawu osi kontrolowanego pojazdu, wpisanego do protokółu Sporządzono protokół z pomiaru, podpisany został przez kierowcę, który nie zgłaszał zastrzeżeń do poprawności kontroli. Generalny Dyrektor Dróg Publicznych obciążył właściciela pojazdu wymienioną wyżej opłatą drogową, przy czym wskazane w decyzji z dnia [...] września 2001r. przekroczenia na II-giej i V-ej osi przyjęto o wyższych parametrach, a mianowicie: o 6,72 kN i 16,91 kN. Pan R. T. we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy podnosił: uchybienia formalne zawarte w I decyzji odnośnie wskazanej podstawy prawnej, nie przekroczył masy całkowitej pojazdu, a nadto niezgodność z art. 2 i 92 Konstytucji i naruszenie art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 21.III.1985r. o drogach publicznych przez naruszenie zakresu ustawowego upoważnienia. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ stwierdził, że skorygował błędy pisarskie zawarte we wskazanej podstawie prawnej decyzji, innych argumentów nie wskazywał. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Pan R. T. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, bądź przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Podnosił, że zgodnie z protokołem kontroli przeciążenie było tylko na I osi. W dalszej części podnosił argumenty zawarte we wniosku o ponowne rozpoznanie. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Publicznych o jej oddalenie na tej podstawie, że zarzuty skarżącego są nieuzasadnione Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) -sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 20.09.2002r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W toku postępowania w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie IISA 3286/00 przedstawił do rozstrzygnięcia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne " czy przepisy § 9 ust.l pkt 2 i ust. 2 rozp. Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych (dz.U.Nr 51,poz.607) są zgodne z art. 2 i art. 92 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także z art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U.Nr 14,poz.60 ze zm.)" i do czasu rozstrzygnięcia zawiesił postępowanie . Stwierdzając niekonstytucyjność ustawy sąd - jeżeli nie odmawia jej stosowania - jest obowiązany zwrócić się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Nie może on bowiem stosować ustawy sprzecznej z Konstytucją. Wybór postępowania należy do sądu, a jego prawidłowość - w przypadku odmowy stosowania ustawy - podlega kontroli instancyjnej. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002r. w sprawie sygn. akt P 6/02 (OTK-A 2002/7/91) orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu powołał się na wyrok z 27 kwietnia 1999 r. (sygn. akt. P. 7/98, OTK ZU nr 4/1999, poz. 72) gdzie Trybunał stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 123, poz. 578, ze zm.) był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził, że ustalanie opłaty za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalanie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Delegacja ustawowa wynikająca z art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych nie upoważniała do wydania rozporządzenia o treści wynikającej z zakwestionowanych przepisów. Przepisy te przez to, że naruszały wskazane granice upoważnienia ustawowego, nie mogły stanowić formalnej podstawy do nakładania przewidzianych tam "opłat podwyższonych". Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność art. 13 ust. 4 w zakresie, w którym upoważniał on Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach oraz organu właściwego do ustalania tych opłat stąd badanie kwestionowanych przepisów rozporządzenia z tym wzorcem uznał za niedopuszczalne. Wyeliminowanie z porządku prawnego przepisu prawnego powoduje, że nie może on być też wzorcem kontroli dla innych przepisów prawnych. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych. Stosownie do art. 145a § 1 kpa w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie którego została wydana decyzja. Przepis art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20.09.2002r., Nr 153,poz.l270) stanowi, że można żądać wznowienia postępowania m. in. również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją. W świetle powyższej regulacji rozważanie pozostałych zarzutów skargi stało się zbędne. Ubocznie należy jednak podnieść z urzędu, iż pomiędzy parametrami nacisków na II i V oś pojazdu ustalonymi w protokole kontroli pojazdu ,( przy czym dane z kontroli są poprawiane i nie omówione) a parametrami wskazanymi w I decyzji są znaczne różnice , co organ winien wyjaśnić. Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą należało uchylić orzekając o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.,Nr 153, poz.1270), zaś w przedmiocie kosztów orzec po myśli art. 200 cyt. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło