II SA 2096/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA M. Jagielska (spr.), Sędziowie: Asesor WSA A. Czarnecki, NSA (del.) A. Robotowska, Protokolant A. Macewicz, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. Spółki z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy Nr [...] 1) uchyla zaskarżoną decyzję 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu 3) zasądza od Urzędu Patentowego na rzecz "M." Sp. z o.o. kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem, zwrotu kosztów postępowania 6 II SA 2096/02 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] września 1999r. Urząd Patentowy RP dokonał pod numerem R [...] rejestracji znaku towarowego słownego RAPID na rzecz M. Spółka z o.o. w T.. Znak miał służyć do oznaczania towarów w klasie [...] tj. elektrod spawalniczych. Złożonym do Komisji Odwoławczej przy Urzędzie Patentowym odwołaniem, Wytwórnia Materiałów Spawalniczych "S." Sp. z o.o. domagała się uchylenia powyższej decyzji z powodu naruszenia art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych ( u.z.t. ). Zdaniem wnoszącego odwołanie zarejestrowany znak nie posiada dostatecznych znamion odróżniających elektrody produkowane przez uprawnionego od elektrod produkowanych przez innych producentów. Dodał, że słowo rapid pochodzące z języka angielskiego oznaczające termin "szybki", "pospieszny" jest powszechnie używanym słowem przez producentów elektrod do oznaczania elektrod z typem otuliny rutylowo-kwaśnym charakteryzujących się wysokim współczynnikiem topliwości i informuje o właściwości i przeznaczeniu oznaczanych tym słowem elektrod. Jako dowód powyższego twierdzenia, S. załączył katalog swojej firmy oraz wyciągi z katalogów trzech innych firm, w których figurują elektrody oznaczane słowem "rapie". S. podkreślił swój interes prawny w uchyleniu decyzji rejestrowej, bowiem od 1995r. produkuje elektrody oznaczane słowem "rapie" i pozbawienie go tej możliwości spowodowałoby utratę zaufania klientów i konieczność poniesienia kosztów finansowych i organizacyjnych związanych z koniecznością wyeliminowania słowa zarejestrowanego jako znak na rzecz uprawnionego, a używanego przez S.. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2000r. Komisja Odwoławcza przy Urzędzie Patentowym RP uznała złożone przez Wytwórnię Materiałów Spawalniczych S. odwołanie za wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego R [...] i przekazała do rozpatrzenia Urzędowi Patentowemu. Wezwany przez Urząd Patentowy do udzielenia odpowiedzi na wniosek, uprawniony – M. Sp. z o.o. wniósł o oddalenie żądania jako całkowicie bezzasadnego. Podniósł, że jako pierwszy wprowadził na rynek elektrodę rutylowo-kwaśną i promował ją pod nazwą RAPID. Zaprzeczył, że inni producenci elektrod stosują nazwę "rapie" dla oznaczania określonego typu elektrod i dodał, że działania wnioskodawcy podyktowane są chęcią wykorzystania wypromowanej przez uprawnionego dla danego produktu marki. Urząd Patentowy, decyzją z dnia [...] czerwca 200lr., uznając że rejestracja nastąpiła z naruszeniem art. 7 u.z.t. unieważnił prawo z rejestracji znaku towarowego słownego RAPID nr R [...] udzielone na rzecz M.. W uzasadnieniu podano, że znak RAPID należy do oznaczeń, które nie mają charakteru wyróżniającego, oznaczają przymiotnik szybki, pospieszny oraz że używane jest przez producentów elektrod do oznaczania elektrod z typem otuliny rutylowo-kwaśnym o wysokim współczynniku topliwości jeszcze przed datą zgłoszenia znaku do rejestracji. Od decyzji tej uprawniony wniósł odwołanie do Komisji Odwoławczej przy Urzędzie Patentowym RP, które to odwołanie zostało w trybie art. 318 § 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. o własności przemysłowej przekazane jako skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Uprawniony wniósł o uchylenie decyzji z powodu błędnej oceny stanu faktycznego mającej wpływ na jej treść. Ponownie zaprzeczył, że słowo "rapie" jest słowem powszechnie stosowanym przez producentów elektrod typu rutylowo-kwaśnego i podkreślił, ze Urząd Patentowy zarejestrował już dwukrotnie słowo "rapie" dla wyrobów z innych klas. Zarzucił wnioskodawcy, że jego działania nakierowane są na wykorzystanie renomy znanego i używanego z powodzeniem znaku do promowania własnych wyrobów odbiegających jakością od wyrobów uprawnionego . W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Wykonując to zadanie, nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, stanowiącego przedmiot postępowania administracyjnego, a jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującą procedurą. Analizując pod tym kątem skargę zasługuje ona na uwzględnienie. Ustawa - Prawo własności przemysłowej w art. 315 ust. 3 wyraża zasadę, w myśl której zdolność ochronną znaków towarowych zarejestrowanych lub zgłoszonych do rejestracji przed 22 sierpnia 2002r. ocenia się na podstawie dotychczasowych przepisów. Przepisami, stanowiącymi podstawę do oceny zdolności ochronnej znaku towarowego RAPID zarejestrowanego 9 września 1999r. są zatem przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych ( Dz. U. Nr 5, poz. 17 z późn. zm ). Zaskarżoną decyzją Urząd Patentowy unieważnił prawo z rejestracji znaku towarowego RAPID ( R - [...] ) udzielone na rzecz M. Sp. z o.o. Stosownie do art. 7 u.z.t. jako znak towarowy może być zarejestrowany wyłącznie znak posiadający dostateczne znamiona odróżniające w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. Cytowany artykuł w ust. 2 stwierdza, że nie ma znamion odróżniających znak, który stanowi nazwę rodzajową towaru lub informuje o właściwościach, jakości, liczbie, ilości, masie, cenie, przeznaczeniu, sposobie, czasie lub miejscu wytworzenia, składzie, funkcji lub przydatności towaru lub o innych podobnych oznaczeniach nie dających wystarczających podstaw pozwalających odróżnić pochodzenie towaru. Urząd Patentowy prowadząc postępowanie administracyjne w sprawie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego obowiązany jest stosować procedurę administracyjną określającą jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Zasada ta wynikająca z art. 256 § 1 obowiązującej ustawy - prawo własności przemysłowej, miała swój odpowiednik na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego. Zgodnie z § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 kwietnia 1993r. w sprawie postępowania spornego i odwoławczego oraz opłat związanych z ochroną wynalazków i wzorów użytkowych ( Dz. U. Nr 36, poz. 160 z późn. zm. ) w sprawach nie uregulowanych rozporządzeniem stosować należało odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego ( Kpa ). Oznaczało to, że Urząd Patentowy obowiązany był dokładnie wyjaśnić stan faktyczny, zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i wreszcie wskazać, które fakty i na jakiej podstawie uznał za udowodnione, a którym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Tymczasem Urząd Patentowy nie wyjaśnił, a wręcz pominął podnoszone przez uprawnionego twierdzenia, iż elektroda rutylowo-kwaśna nie jest powszechnie stosowana w przemyśle spawalniczym pod nazwą RAPID. W orzeczeniu swoim oparł się wyłącznie na twierdzeniach wnioskodawcy popartych dowodami w postaci oryginału katalogu swojej firmy oraz kserokopii fragmentów trzech katalogów wybranych firm zagranicznych pochodzących nie wiadomo z jakiego okresu i dotyczące nie wiadomo jakiej produkcji. Urząd nie wziął pod uwagę istotnej okoliczności, a mianowicie że kopie fragmentów katalogów dołączonych do wniosku jako dowody w sprawie, jako nie przetłumaczone na język polski, w ogóle nie mogą być przedmiotem badania w postępowaniu administracyjnym i sądowym. Uwzględnienie ich jako dowodów w sprawie jest sprzeczne z art.27 Konstytucji RP oraz z art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999r. o języku polskim ( Dz. U. Nr 90, poz.999 ). Tak więc okoliczność podnoszona przez wnioskodawcę, że znak RAPID używany jest powszechnie przez producentów elektrod dla oznaczania elektrod danego typu nie została udowodniona. Załączony do akt sprawy katalog wnioskodawcy, z którego wynika ,że produkował czy produkuje elektrody rutylowo-kwaśne i oznacza je słowem "RAPID" nie może stanowić dowodu dla poparcia twierdzenia o informacyjnym charakterze tego znaku. Również z odwołania się Urzędu do angielskiego znaczenia słowa "rapie", jako odpowiednika polskiego słowa "szybki" lub "pospieszny", nie może wynikać brak charakteru wyróżniającego znaku. Należy przede wszystkim stwierdzić, że język angielski wskazuje wiele znaczeń dla słowa "rapie" i w zależności od kontekstu może oznaczać szybki, prędki ale może też oznaczać rwący, bystry, nieprzerwany czy stromy ( Wielki Słownik Angielsko-Polski - Jan Stanisławski, P.W. Wiedza Powszechna, Warszawa, 1975r.). Ponieważ, jako nazwa, słowo "RAPID" było używane samodzielnie, nie można wywodzić znaczenia tego słowa z kontekstu i przypisywać mu wyłącznie wybranego znaczenia dla oznaczonego produktu wywodząc stąd wniosek, że charakter produktu w zestawieniu z nazwą daje wyłącznie wartość informacyjną tej nazwy. Urząd podkreślił, że wnioskodawca, czego nie zakwestionował uprawniony, produkuje elektrody rutylowo-kwaśne i oznacza je słowem RAPID od 1995r. pominął zaś fakt podnoszony przez uprawnionego, że to właśnie uprawniony wprowadził w 1993r. elektrodę rutylowo-kwaśną o nazwie RAPID na rynek i produkuje ją nieprzerwanie do dziś. Urząd nie zbadał, czy późniejsze oznaczanie przez wnioskodawcę takich elektrod, znakiem wybranym przez uprawnionego nie stanowiło naruszenia praw i interesów uprawnionego, który już w 1996r. tak więc rok po rozpoczęciu znakowania produktów słowem RAPID przez wnioskodawcę, rozpoczął procedurę rejestrową. Urząd pominął fakt, iż nazwa RAPID dla elektrod rutylowo-kwaśnych była stosowana równolegle przez uprawnionego i wnioskodawcę zaledwie przez rok i nie wiadomo w odniesieniu do jak dużej produkcji wnioskodawcy. Tak więc nie została udowodniona okoliczność, że nazwa RAPID kojarzona była przez odbiorców elektrod z innym producentem, niż z tym, który te elektrody sprzedawał od 1993r. tj. z M. W rozpatrywanej sprawie, Urząd dopuścił się naruszenia tych reguł postępowania administracyjnego, które mają istotny wpływ na wynik sprawy, o czym świadczy uzasadnienie jego decyzji Nie wyjaśnił wszystkich okoliczności mających znaczenie dla sprawy i nie wyjaśnił na jakich dowodach, poza znaczeniem angielskim słowa "rapid" oparł się, uznając, że znak RAPID nie posiada znamion odróżniających. Pominął całkowicie twierdzenia uprawnionego, nie wyjaśniając w uzasadnieniu decyzji dlaczego nie dał im wiary. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.