II SA 2169/02

WyrokWSA w Warszawie2004-02-11

Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Stanisław Gronowski, Izabela Głowacka-Klimas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Urzędu Patentowego RP odmawiająca wszczęcia postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego, wydana na podstawie art. 104 kpa, jest zgodna z prawem, jeśli przepisy kpa nie przewidują instytucji odmowy wszczęcia postępowania w formie decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Decyzja Urzędu Patentowego RP odmawiająca wszczęcia postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego, wydana na podstawie art. 104 kpa, nie ma podstawy prawnej. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje instytucji odmowy wszczęcia postępowania w formie decyzji administracyjnej, a samo złożenie wniosku stanowi moment wszczęcia postępowania. Wydanie decyzji bez podstawy prawnej skutkuje stwierdzeniem jej nieważności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2001r. odmawiającej wszczęcia postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego na wniosek G. Sp. z o.o. & [...] Spółka Komandytowa. Wnioskodawca domagał się wszczęcia postępowania z powodu nieużywania znaku przez uprawnionego, powołując się na swoje zainteresowanie używaniem i rejestracją podobnego znaku. Urząd Patentowy odmówił wszczęcia postępowania, uznając brak interesu prawnego wnioskodawcy. Firma G. Sp. z o.o. & [...] Spółka Komandytowa wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów kpa i ustawy o znakach towarowych, w tym błędną interpretację interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska, Sędziowie del. NSA Stanisław Gronowski, Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Protokolant Arkadiusz Zawada, po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2004 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. & [...] Spółka Komandytowa na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2001r. Nr [...] w przedmiocie uznania za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...].07.2001r. znak [...] Urząd Patentowy RP na podstawie art. 104 kpa w zw. z art. 30 i 37 ustawy z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz. 17) odmówił wszczęcia postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego [...] zarejestrowanego w trybie rejestracji międzynarodowej pod numerem [...]. W uzasadnieniu powyższej decyzji Urząd Patentowy RP podał między innymi, że z wnioskiem o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku [...] z powodu nieużywania w zakresie klas [...][...][...] wystąpiła Firma G. Spółka z o.o. & [...] Spółka Komandytowa. Wnioskodawca uzasadnił swój wniosek zainteresowaniem używania i rejestracji na swoją rzecz tego znaku w Polsce w zakresie towarów i usług wchodzących w zakres prawa z rejestracji. Wezwany do wskazania interesu prawnego podtrzymał swoje dotychczasowe uzasadnienie interesu prawnego tj. zainteresowanie używaniem i rejestracją znaku [...] na swoją rzecz, używanie znaku [...] oznaczałoby świadome naruszenie obowiązującego prawa. Zgodnie z art. 30 ustawy o znakach towarowych, wnioskodawca postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji musi wykazać się interesem prawnym dla złożonego wniosku. Chodzi tu o obiektywnie uzasadniony interes o charakterze materialnoprawnym, czyli mający wyraźne oparcie w prawie. Samo stwierdzenie nieobecności na rynku towarów oznaczonych znakiem [...] przy braku interesu prawnego nie daje podstaw do wszczęcia postępowania. Natomiast samo zainteresowanie znakiem może być podstawą dla ubiegania się o zawarcie z uprawnionym z tytułu rejestracji umowy licencji, czy cesji. Odwołanie od powyższej decyzji do Komisji Odwoławczej przy Urzędzie Patentowym złożyła firma G. Sp. z o.o. & [...] Spółka Komandytowa zarzucając, że przedmiotowa decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego poprzez naruszenie art. 7, 77 §1, 80 kpa. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu decyzji wnioskodawca nigdy nie powoływał się ani na "zainteresowanie cudzym znakiem towarowym" ani na "chęć jego używania". Wbrew twierdzeniom Urzędu Patentowego wnioskodawca w żadnym ze swoich pism nie stwierdził, że chce używać lub zarejestrować znak towarowy [...],[...]. Urząd Patentowy dokonał zatem oceny okoliczności, których w sprawie w ogóle wnioskodawca nie podnosił. Ponadto firma G. Sp. z o.o. & [...] Spółka Komandytowa podniosła naruszenia art. 12, 35, 36 kpa w zw. z art. 37 ustawy o znakach towarowych związane z przekroczeniem terminu do załatwienia powyższej sprawy. Podkreśliła również, że w celu uzasadnienia interesu prawnego w uznaniu za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego międzynarodowego [...],[...] powołała się na wolę używania oznaczenia [...] w charakterze znaku towarowego przeznaczonego dla towarów lub usług tego samego rodzaju, co towary lub usługi dla których zarejestrowany znak towarowy [...],[...], oraz wolę rejestracji oznaczenia [...] we wskazanym charakterze. Wnioskodawca powoływał się nadto, że pozostawanie w mocy prawa z rejestracji znaku towarowego międzynarodowego [...],[...], powoduje, że nie może on ani używać, ani zarejestrować w charakterze znaku towarowego dla tego samego rodzaju towarów lub usług oznaczenie [...], które jest podobne do zarejestrowanego znaku towarowego. Jeżeli chodzi natomiast o udzielenie licencji, bądź też cesji to jest ona możliwa, jeżeli chodzi o ten sam znak towarowy a nie o znak podobny. Kwestionowana decyzja Urzędu Patentowego została wydana z naruszeniem art. 30 ustawy o znakach towarowych przez jego błędną interpretację. Działanie wnioskodawcy zmierzało do usunięcia przeszkody z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych stojącej na drodze do rejestracji znaku. Decyzja Urzędu Patentowego wydana została zdaniem wnioskodawcy z naruszeniem art. 156 §1 pkt 3 kpa. Wnioskodawca dokonał w dniu [...] lipca 2000r. zgłoszenia w Urzędzie Patentowym RP znaku towarowego [...],[...]. Urząd Patentowy RP stosownie do dyspozycji art. 318 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej - przekazał powyższe odwołanie do NSA. W odpowiedzi na skargę stwierdził, że odwołanie – skarga nie podnosi okoliczności wskazujących na naruszenie prawa. Zgodnie z art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP odmawiająca wszczęcia postępowania o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego [...] zarejestrowanego w trybie rejestracji międzynarodowej pod numerem [...] nie znajduje podstawy prawnej – oparcia w uregulowaniach kpa. Art. 61 kpa przewiduje, że postępowanie wszczyna się na żądanie strony lub urzędu. Kodeks nie przewiduje nie tylko formy odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego lecz także instytucji odmowy wszczęcia postępowania, jeżeli przez odmowę rozumieć akt administracyjny odmawiający wszczęcia postępowania. Wydanie decyzji lub postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania nie znajduje uzasadnienia w przepisach kodeksu (Wróbel A. w Komentarz Zakamycze, 2000 t. 10 do art. 61 oraz B. Adamiak w Komentarz Becka 1996 s. 311). Podobne stanowisko przyjęte zostało w orzecznictwie NSA. NSA wyjaśnił, że w sprawach wszczynanych na wniosek, organ administracji nie może odmówić wszczęcia postępowania, mimo oceny, że żądanie strony jest bezzasadne z przyczyn formalnych lub merytorycznych (wyrok z dnia 18 stycznia 1989r. III SA 903/88, GP2/1989 s. 8). Natomiast w innym wyroku NSA (z dnia 15 lipca 1992r. NSA 178/02 ONSA 1/1993 poz. 20) uznał, że złożenie wniosku stanowi moment wszczęcia postępowania. W niniejszej sprawie Urząd Patentowy wszczął w istocie postępowanie. Świadczy o tym chociażby chęć wyjaśnienia przez Urząd interesu prawnego wnioskodawcy do złożonego wniosku o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji (wezwanie Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2000r. skierowane do wnioskodawcy). Wracając do formy rozstrzygnięcia niniejszej sprawy decyzji administracyjnej to należy zauważyć, że art. 104 kpa nie wyznacza kategorii spraw rozstrzyganych w formie decyzji administracyjnych. Formę załatwienia sprawy przewidują przepisy prawa materialnego i procesowego i w tych przepisach należy szukać podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Wydanie decyzji bez podstawy prawnej jak to miało miejsce w niniejszej sprawie skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji przewidzianym w art. 156 §1 pkt. 2 kpa. Na koniec należy stwierdzić, że co prawda w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Urząd Patentowy RP rozważał kwestie interesu prawnego wnioskodawcy, jednakże zdaniem Sądu rozważenia te są bardzo krótkie i lakoniczne, winny być znacznie bardziej rozbudowane zwłaszcza pod kontem treści art. 28 kpa. Orzekanie o art. 152 p.p.s.a. było w tym wypadku zbędne. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło