II SA 2440/03
WyrokWSA w Warszawie2004-06-24
Skład orzekający: Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Asesor WSA Joanna Kube, Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku przedemerytalnego można nabyć od daty pierwszej rejestracji w urzędzie pracy, jeśli wymagane dokumenty zostały złożone później, a organ administracji przyznał zasiłek od daty złożenia tych dokumentów?Ratio decidendi
Prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje od dnia następującego po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień, nawet jeśli warunki do jego nabycia były spełnione wcześniej. Niewykazanie spełnienia wymogów odpowiednimi dowodami w dniu pierwszej rejestracji nie pozbawia prawa do zasiłku, ale skutkuje przyznaniem go od późniejszej daty złożenia dokumentów.Stan faktyczny
Skarżący H.R. ubiegał się o zasiłek przedemerytalny. Po kilku rejestracjach w urzędach pracy i decyzjach dotyczących statusu bezrobotnego, ostatecznie decyzją Wojewody przyznano mu prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia złożenia wniosku i dokumentów, mimo że warunki do jego nabycia spełniał już wcześniej. Skarżący kwestionował ustalenia organu dotyczące nieprzedstawienia przy pierwszej rejestracji niezbędnych dokumentów, twierdząc, że podpisał kartę rejestracyjną w pośpiechu. Sąd rozpatrywał skargę na decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Asesor WSA Joanna Kube, Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Paweł Groński, po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi H.R. na decyzję Wojewody [...] z dnia[...]maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku przedemerytalnego oddala skargę
II SA 2440/03
U Z A S A D N I E N I E
H. R. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. w dniu [...] listopada 2000 r. Decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. Starosta G. przyznał skarżącemu status osoby bezrobotnej oraz odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Z powodu niestawiennictwa w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie, decyzją z dnia [...] marca 2002 r. utracił skarżący status osoby bezrobotnej z dniem [...] stycznia 2001 r. Decyzją z dnia[...]czerwca 2002 r. ponownie przyznano skarżącemu status osoby bezrobotnej oraz odmówiono prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Następnie decyzją z dnia [...] września 2002 r. orzeczono o utracie statusu osoby bezrobotnej, tym razem na wniosek skarżącego. Po raz trzeci skarżący dokonał rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. i decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. przyznano mu status osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W dniu [...] stycznia 2003 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie mu zasiłku przedemerytalnego. Do wniosku dołączył komplet dokumentów.
Kolejną decyzją Starosty P. orzeczono o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] lutego 2003 r. z powodu niestawiennictwa w wyznaczonym terminie.
Decyzją zaś z dnia [...] marca 2003 r. Starosta P. orzekł o odmowie przyznania skarżącemu prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Od decyzji tej wniósł skarżący odwołanie do Wojewody [...], załączając do niego pismo opatrzone datą 30 marca 2003 r. i nazwane skargą. Pismo to (po przeprowadzonej rozmowie ze skarżącym) potraktowane zostało przez organ jako żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. z dnia [...] listopada 2000 r.
Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] maja 2003 r. nr [...]stwierdził nieważność decyzji Starosty G. z dnia [...] listopada 2000 r. z powodu niewłaściwej interpretacji przepisu art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514). Decyzją zaś nr [...]uchylił decyzję Starosty P. z dnia [...] marca 2003 r. i przyznał skarżącemu prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] stycznia 2003 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno - Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 154, poz. 1793 ze zm.) osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub stypendium nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach z uwzględnieniem pkt. 1 i 2 tego ustępu. Zgodnie zaś z art. 37 j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu do 31 grudnia 2001 r., zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli:
- posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący dla mężczyzn 35 lat lub
- posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla mężczyzn, w tym 15 lat uznanych w przepisach emerytalnych za pracę w warunkach szczególnych bądź szczególnym charakterze.
W wyniku postępowania odwoławczego Wojewoda stwierdził, że skarżący spełniał warunki niezbędne do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego. Jak bowiem wynika ze świadectw pracy skarżący legitymuje się ponad 35 letnim okresem uprawniającym do zasiłku a nadto w dniu pierwszej rejestracji spełniał warunki do przyznania zasiłku dla bezrobotnych. Z uwagi jednakże na fakt, że dokumenty niezbędne do uzyskania zasiłku przedemerytalnego złożył skarżący w dniu 26 stycznia 2003 r. to zasiłek przedemerytalny, zgodnie z art. 37 l ust. 2 ustawy przysługuje od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień, a więc od [...] stycznia 2003 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzupełnionej następnie pismami z dnia 7 sierpnia 2003 r., 21 sierpnia 2003 r., 15 października 2003 r., 3 listopada 2003 r. 20 lutego 2004 r. i 24 maja 2004 r., skarżący przedstawił okoliczności związane ze swoją pierwszą rejestracją w urzędzie pracy. Zakwestionował ponadto ustalenia organu dotyczące nieprzedstawienia przy pierwszej rejestracji w dniu [...] listopada 2000 r. przez skarżącego niezbędnych dokumentów. Dodał, że kartę rejestracyjną informującą o złożonych przez skarżącego dokumentach podpisał w pośpiechu z powodu końca dnia pracy urzędu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że skarżący w czasie pierwszej rejestracji w Urzędzie Pracy w G. w dniu [...] listopada 2000 r. nie przedstawił żadnego świadectwa pracy. Na dowód powyższego wskazał kartę rejestracyjną podpisaną przez skarżącego w dniu [...] listopada 2000 r., której część B, pkt 28 dotycząca
okresów zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, działalności i innych okresów nie została wówczas wypełniona, co skarżący sygnował własnym podpisem. Jedynie w części A, pkt 25 karty zawarta została informacja o okresie zatrudnienia skarżącego u ostatniego pracodawcy - w tym wypadku działalności prowadzonej od [...] października 1992 r. do [...] października 2000 r. Do karty zostało jedynie załączone zaświadczenie ZUSu - Oddział w R. o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu. Okoliczność nieprzedłożenia dokumentów w dniu pierwszej rejestracji została również przedstawiona w piśmie Urzędu Pracy w G. z dnia [...] lutego 2003 r. przekazującym do Urzędu Pracy w P. - wg właściwości - wniosek skarżącego o przyznanie zasiłku przedemerytalnego. Odnosząc się zaś do argumentów skarżącego dotyczących sposobu potwierdzania dokumentów w trakcie rejestracji organ wskazał, że można to uczynić stawiając stempel na kopii z podpisem pracownika bądź wpisując stosowne dane w rubrykach karty. Jednak ta ostatnia czynność nie może w pełni dowodzić rzeczywistego złożenia wszystkich świadectw pracy. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 1 rozporządzenia MPiPS z dnia 28 lutego 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia rejestracji i ewidencji bezrobotnych oraz innych osób poszukujących pracy (Dz.U. z 1997 r. Nr 25, poz. 131) dla rejestracji bezrobotnego wymagane jest przedłożenie dokumentów, w tym świadectwa pracy. Jednakże ust. 7 tego paragrafu umożliwia, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, rejestrację osoby nie posiadającej kompletu dokumentów. Istnieje wówczas możliwość wpisania w karcie okresów zatrudnienia bez potwierdzenia tego świadectwem pracy, zaś gwarancją prawdziwości wpisanych danych jest stosowne pouczenie rejestrującej się osoby o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych danych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić skarżącemu, iż zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa.
Zgodnie z art. 37 j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), zasiłek przedemerytalnego przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli :
1) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn
lub
2) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze.
Wskazać należy, że Decyzją Starosty P. z dnia [...] lipca 2003 r. (będącą następstwem stwierdzenia nieważności przez Wojewodę [...] decyzji Starosty G. z dnia [...] grudnia 2000 r.) został przyznany skarżącemu zasiłek dla bezrobotnych od dnia [...] grudnia 2000 r. Tak więc skarżący w momencie rejestracji spełniał określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Zgodnie z art. 37 l ust. 1 pow. ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego przysługuje na wniosek osobie, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku lub zasiłku przedemerytalnego posiadała lub spełniała warunki do ich nabycia. Stosownie zaś do art. 37 l ust. 2 pow. ustawy zasiłki przedemerytalne i świadczenia przedemerytalne przysługują od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień, z zastrzeżeniem art. 27 ust. 1 pkt 3 – 6 i ust. 2 - 4. Tak więc przepis art. 37 j ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, mający zastosowanie w sprawie ustanawia przesłanki nabycia uprawnienia do zasiłku przedemerytalnego, zaś art. 37 l określa czas, w którym owe warunki muszą być spełnione. W sensie materialnoprawnym skarżący spełniał z pewnością niezbędne wymogi do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego już z chwilą pierwszej rejestracji jednakże nie wykazał tego faktu odpowiednimi dowodami. Jak wynika z analizy akt sprawy skarżący nie przedstawił organowi odpowiednich dokumentów wskazujących na spełnianie przez niego wymogów niezbędnych do uzyskania zasiłku przedemerytalnego. Niewskazanie, jednakże w dniu rejestracji posiadania uprawnień do zasiłku przedemerytalnego nie wywołało ujemnych skutków dla skarżącego w postaci utraty możliwości nabycia uprawnienia, lecz wywołała ten skutek, że zgodnie z art. 37 l ust. 2 pow. ustawy zasiłek przedemerytalny mógł
być przyznany przez organ zatrudnienia, dopiero od dnia następnego po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień. Pogląd taki wyraził również Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2002 r. sygn. akt OPS 14/01 (opubl. ONSA Nr 4/2002, poz.133).
Skarżący dopiero w dniu [...] stycznia 2003 r. r. przedłożył wymagane świadectwa pracy oraz wniosek o przyznanie mu zasiłku przedemerytalnego. Sąd rozpatrując niniejszą sprawę nie stwierdził istnienia dowodów wskazujących na wcześniejsze złożenie przez skarżącego wymaganych dokumentów. Organ zatrudnienia prawidłowo zatem przyjął, że prawo do zasiłku przedemerytalnego należy się skarżącemu od dnia [...] stycznia 2003 r., a więc od dnia następnego po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na mocy art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło