II SA 2471/03

WyrokWSA w Warszawie2004-09-03

Skład orzekający: Andrzej Kuba, Halina Emilia Święcicka, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może skierować kierowcę na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, opierając się wyłącznie na historycznym zaświadczeniu lekarskim z 1968 roku, bez posiadania aktualnych informacji nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie mogą skierować kierowcy na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, opierając się wyłącznie na historycznym zaświadczeniu lekarskim z 1968 roku, które w dacie wydawania zaskarżonej decyzji nie jest aktualne i ma charakter jedynie historyczny. Skierowanie na badania powinno opierać się na aktualnych informacjach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia, a organ powinien wyczerpująco uzasadnić przesłanki swojej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która uchyliła decyzję Prezydenta W. w części dotyczącej terminu wykonania badania lekarskiego i wyznaczyła nowy termin, utrzymując decyzję w mocy w pozostałej części. Prezydent W. skierował skarżącą na kontrolne badanie lekarskie w zakresie prawa jazdy, powołując się na art. 122 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, w związku z wątpliwościami co do stanu zdrowia wynikającymi z analizy akt sprawy, w tym zaświadczenia lekarskiego z 1968 roku. Skarżąca kwestionowała zasadność skierowania na badania, wskazując, że jej prawo jazdy wydane w 1968 roku było bezterminowe i bez zastrzeżeń, a późniejsze wymiany dokumentu nie zawierały żadnych adnotacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej kwotę 20 zł tytułem kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędziowie WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant Konrad Bonisławski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2004 r. sprawy ze skargi A.I. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2003 r. Nr Sygn. akt. [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] lutego 2003 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej A.I. kwotę 20 zł (słownie: dwadzieścia złotych) tytułem kosztów sądowych Decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Nr Sygn.akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2003r. w sprawie skierowania skarżącej – A. I. na kontrolne badanie lekarskie w zakresie prawa jazdy w części terminu wykonania badania lekarskiego i w tym zakresie wyznaczyło nowy termin wykonania badania oraz utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ustaliło, że Prezydent W. decyzją z dnia [...] lutego 2003r. skierował skarżącą na kontrolne badanie lekarskie w zakresie prawa jazdy kat B w terminie do dnia [...] marca 2003r. Prezydent W. wydał decyzją na podstawie art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o uchu drogowym (Dz. U. Nr 58, póz. 515 t.j. z 2003r.). W ocenie organów, zgodnie z powołanym przepisem, badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlegają osoby m.in. ubiegające się o wydanie prawa jazdy. Organy wskazały, iż powodem rozstrzygnięć był fakt, iż uprawnienia do kierowania pojazdem nabyte przez skarżącą w 1968r. były terminowe, a terminowość wynikała z treści świadectwa lekarskiego, na którym zakreślono powtórnie kontrolę stanu zdrowia za pięć lat czyli w 1973 r. W aktach sprawy znajduje się świadectwo lekarskie z dnia [...] kwietnia 1968r. potwierdzające zdolność A.I. do kierowania pojazdami mechanicznymi. Zaświadczenie to wskazuje, iż należy dokonać powtórnej kontroli stanu zdrowia za pięć lat. W aktach sprawy nie ma druku prawa jazdy z 1968r. gdyż według organów w roku 1970 A.I. utraciła posiadane prawo jazdy i w tym też roku otrzymała wtórnik, na którym nie oznaczono żadnego terminu ważności. W roku 1982r. skarżąca złożyła wniosek o wymianę posiadanego prawa jazdy nowego typu z uwagi na utratę ważności. W dniu [...] stycznia 1983r. wydano prawo jazdy Kat. B nr [...] na druku [...] z terminem ważności -"bezterminowo". Organ wskazał, że wymiana odbyła się na podstawie wniosku i posiadanego wówczas druku prawa jazdy bez weryfikacji akt. W związku z koniecznością wymiany prawa jazdy wynikającą z przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz.U z 2002r., Nr 69, poz.640) A. I. wystąpiła w wnioskiem o wymianę prawa jazdy a organ dokonał weryfikacji akt i po ich przeanalizowaniu powziął wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącej. W celu wyjaśnienia rozbieżności między danymi znajdującymi się w aktach sprawy a orzeczeniem lekarskim dołączonym do akt skierował skarżącą na badania lekarskie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. powołując się na przepis § 3 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 października 1999r. w sprawie kierowania na badania lekarskie przeprowadzane w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 88, poz. 994), wskazało, iż wówczas, gdy organ poweźmie informację mogącą sugerować występowanie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, wydaje skierowanie na badania lekarskie. Taka sytuacja w ocenie organu, miała miejsce w omawianym przypadku. Opisane braki w dokumentacji akt sprawy uniemożliwiały zdaniem organów ostateczne wyjaśnienie stanu zdrowia skarżącej i zachodziła konieczność wydania zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu II instancji opisane braki w dokumentacji sprawy uprawniają organ do podjęcia działań zmierzających do ich usunięcia. Organ wskazał, że bezpieczeństwo skarżącej i innych uczestników ruchu drogowego uzasadnia w tym konkretnym stanie faktycznym skierowanie skarżącej na badania lekarskie. Wskazano, że jeżeli organ poweźmie wiadomość o możliwości wystąpienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, nie tylko powinien, ale ma obowiązek skierować kierowcę na badania lekarskie dzięki którym może się udać uniknąć potencjalnego niebezpieczeństwa dla skarżącej i innych uczestników ruchu drogowego. W ocenie organu działania profilaktyczne zapobiegają wielu zagrożeniom i na nie winien być położony główny nacisk przy stosowaniu przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji ponieważ nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem. Wskazała, że uprawnienia nabyte w 1968r. były w jej ocenie bezwarunkowe i bezterminowe. Nie były ograniczone ani stanem zdrowia ani możliwościami prowadzenia pojazdu. Zarówno w skardze jak i w odwołaniu do Samorządowe Kolegium Odwoławczego w Warszawie skarżąca powołując się na kopie prawa jazdy z 1968 oraz z 1982r wskazywał, że były one wydane bezterminowo i bez żadnych zastrzeżeń i adnotacji. Zarzuca organom błąd w ustaleniach faktycznych, gdyż nie utraciła prawa jazdy wydanego w 1968r. ale w związku zmianą obowiązujących przepisów zostało ono wymienione na nowe w 1982r.. Wskazała, że dokument z 1982r także nie zwierał żadnych adnotacji. Powołując się na powyższe wnosiła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawy (Dz.U. Nr 153, poz.1271), w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - ustawa o p.p.s.a (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Zgodnie z art.l § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 122 ust.l ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2003r., Nr 58, poz.515). Zgodnie z pkt.4 powołanego przepisu, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlegają m.in. osoby kierujące pojazdem, skierowane decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Skarżąca wystąpiła o wymianę prawa jazdy w wykonaniu obowiązku nałożonego na osoby uprawnione do kierowania pojazdami przepisami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz.U z 2002r., Nr 69, poz.640). Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie lekarskie z dnia [...] kwietnia 1968r. potwierdzające zdolność skarżącej do kierowania pojazdami mechanicznymi i wskazujące na konieczność powtórnej kontroli stanu zdrowia za pięć lat. Organy obu instancji kierując się informacjami zawartymi w tym dokumencie uznały, iż zachodzi konieczność przeprowadzenia przez skarżącą badań lekarskich w związku z wymianą prawa jazdy dokonywaną w wykonywaniu przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002 r.. Z akt sprawy nie wynika aby organy powzięły aktualną informację o zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącej a jedynie oparły się o zapis z zaświadczenia lekarskiego z 1968r. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art.122 ust.l pkt.4 ustawy Prawo o ruchu drogowym badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlegają osoby kierujące pojazdem, skierowane decyzją starosty (w tym przypadku Prezydenta W.) w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z powołanego przepisu wynika, że organ może skierować osobę uprawnioną na badania lekarskie w przypadku zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Organ powinien działać w tym wypadku w granicach uznania administracyjnego i dokładnie uzasadnić przesłanki którymi się kierował wydając takie rozstrzygnięcie. Zaskarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia umożliwiającego Sądowi podzielenie stanowiska organu a wręcz zawiera argumenty uzasadniające stwierdzenie, że organy obu instancji przekroczyły granice uznania administracyjnego. Odwołanie się do zaświadczenia lekarskiego z 1968r., które w dacie wydawania zaskarżonej decyzji nie jest aktualne i ma charakter jedynie historyczny nie może wywierać wpływu na uprawnienia strony. Należy zauważyć, że przedłożona przez skarżącą kopia jazdy z 1968 wskazuje, że prawo jazdy wydano bezterminowo oraz bez żadnych zastrzeżeń i adnotacji. Wobec tego należy uznać, że organy wydając dokument prawa jazdy w 1968r. i analizując całość dokumentacji uznały za zasadne wydanie skarżącej prawa jazdy bez żadnych ograniczeń. W tym stanie rzeczy odwoływanie się w roku 2003r. i wywodzenie z zaświadczenia lekarskiego z 1968 roku skutków dla strony nie może w tej sprawie mieć zastosowania. Badając ponownie sprawę organ uzasadni decyzję w sposób wyczerpujący wykazując zaistnienie przesłanek nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Wszystkie przytoczone okoliczności świadczą o tym, że organy nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 kpa, które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.l lit.c. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło