II SA 2760/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia Sędziowie Asesor WSA Dorota Wdowiak WSA Magdalena Bosakirska (spr.) WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Arkadiusz Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2004 r. sprawy ze skargi "B." spółka z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2003r. nr [...] w przedmiocie obciążenia karą pieniężną oddala skargę Dnia [...] października 2002r. pojazd o numerze rejestracyjnym [...] z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...], należący do przedsiębiorstwa "B." Spółka z o.o. z siedzibą w B., jadący drogą krajową nr [...] z [...] do [...], wiozący towar na potrzeby własne, został poddany kontroli drogowej przez inspektora kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w [...]. W protokole kontroli inspektor ustalił, że: 1/ wykonywany był przewóz na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, co naruszało przepis art. 33 ust.1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym /Dz.U.nr 125 z 2001r. poz. 1371 z późniejszymi zmianami/ czym wypełniona została dyspozycja art. 92 ust. 1 p.1. tej ustawy, 2/ kierowca posiadał kartę opłaty drogowej dla pojazdu o masie od 3,5 t do 12 t, podczas gdy kontrolowany pojazd miał masę dopuszczalną 20,53 t a karta ta była wypełniona niewłaściwie, zatem wykonywany był transport drogowy bez uiszczenia stosownej opłaty, co wypełniało dyspozycję art.92 ust.1 p.6 cytowanej ustawy, 3/ samowolnie zmieniono wskazania urządzeń pomiarowo-kontrolnych, gdyż na tachometrze brak było plomby, co wypełniało dyspozycję art.92 ust.1 p.13 ustawy. Kierowca pojazdu nie wnosił żadnych uwag do protokołu kontroli. W związku z powyższym inspektor, działając z upoważnienia Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...], decyzją nr [...] z dnia [...] października 2002r. nałożył na "B." Sp.z o.o. karę pieniężną w wysokości 9000,00 zł. Na kwotę tę składały się: kara za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia - 2000zł, kara za wykonywanie transportu bez stosownej opłaty - 4000zł oraz kara za zmianę wskazań urządzeń pomiarowo-kontrolnych - 3000zł. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. art.33 ust.1 , art.92 ust.1 p.1, art.87 ust.1, art.92 ust.1 p.6 oraz art.15 ust.3 p.4 i art.92 ust.1 p.13 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym. Od decyzji tej odwołała się w terminie "B." Sp.zo.o. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołania podniosła, że produkuje pasze dla zwierząt gospodarskich i hodowlanych a przewozy wykonuje tylko jako działalność pomocniczą. Zdaniem skarżącej jej działalność podstawowa, jako służąca rolnictwu, zwalnia ją z obowiązku posiadania zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne na podstawie art.33 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym. Skarżąca podnosiła ponadto, że miała w pojeździe kartę opłat zaś brak plomby nie dowodzi jeszcze samowolnej zmiany wskazań tachometru. Decyzją z dnia [...] maja 2003r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję co do kary 6000zł. Powołał się na art.138 § 1 p.1 KPA oraz art. 33 ust.1,art. 42 ust.1 i art.92 ust.1 p.1 i art.92 ust. 1 p.6 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym a także Ip. 1 ust.33. oraz lp.6 załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym /Dz.U. nr 115 z 2002r. poz. 999/ oraz § 4 ust.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych /Dz.U. nr 150 z 2001 r. poz. 1684/. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że wykonywany przez stronę przewóz spełniał warunki ustawowe przewozu na potrzeby własne z art.4 p.4 ustawy o transporcie drogowym i był działalnością pomocniczą w stosunku do działalności podstawowej skarżącego a zatem powinien być wykonywany po uzyskaniu stosownego zaświadczenia. Wyjaśnił, że skarżąca spółka wykonuje co prawda działalność gospodarczą w zakresie rolnictwa, ale rolnikiem nie jest i nie jest zwolniona z obowiązku posiadania zaświadczenia. Wskazał też, że karta opłaty drogowej nie była należycie wypełniona, nie można więc twierdzić, że kierowca miał w czasie kontroli właściwy dowód uiszczenia opłaty drogowej. Drugą decyzją z tej samej daty Główny Inspektor Transportu drogowego uchylił decyzję I instancji, co do kary pieniężnej w wysokości 3000zł za samowolną zmianę wskazań tachometru i w tej części postępowanie umorzył. Ta decyzja nie została zaskarżona i nie jest przedmiotem dalszych rozważań. Na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy dwie kary pieniężne w łącznej wysokości 6000zł wniosła skargę ukarana "B." Sp. z o.o. i wnosiła o jej uchylenie i zasądzenie kosztów. Zarzucała naruszenie art.7,8,77 §1 i 107§1 KPA oraz 33 ust.2 i 87 ust.1 ustawy o transporcie drogowym. Podkreślała, że przewóz był przewozem na potrzeby własne w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym i właśnie dlatego skarżąca, jako mieszcząca się w zakresie podmiotów wymienionych w art.33 ust.2, jest zwolniona z obowiązku posiadania zaświadczenia. Zarzucała, że wykładnia tego przepisu dokonana przez organ jest dowolna i wadliwa. Skarżąca podnosiła również, że uiściła należną opłatę i miała kartę opłat. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie. Podnosił, że karta opłaty drogowej była niewłaściwa tj. dla pojazdu o mniejszym tonażu i niewłaściwie wypełniona, zatem zasadnie uznano, że wykonywany był przewóz bez uiszczenia należnej opłaty drogowej. Wyjaśnił również, że działalność prowadzona przez skarżącego nie jest "działalnością wytwórczą w rolnictwie" o jakiej mowa w art.33 ust.2 ustawy o transporcie drogowym, gdyż w rozumieniu tej ustawy działalnością taką jest tylko działalność bezpośrednio związana z wytwórczością rolniczą, nie zaś działalność przemysłowa ją wspierająca. Z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 153 p.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /dalej zwane p.p.s.a. , Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/. Zgodnie z art. 13 ust. 2 tej ustawy sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Wobec tego, że sprawa dotyczy skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, którego siedziba znajduje się w Warszawie, sprawa rozpatrywana jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a postępowanie toczy się na podstawie p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę m.in. decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności prawem materialnym i przepisami procesowymi. Badając pod tym kątem zaskarżone decyzje Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc nieuzasadniona. Prawidłowość nałożenia każdej z kar Sąd rozważał oddzielnie. Badając zasadność nałożenia kary pieniężnej za brak zaświadczenia o wykonywaniu przewozu na potrzeby własne Sąd zważył, że ustawa o transporcie drogowym stanowi całość i nie można wyrywkowo odczytywać jej pojedynczych przepisów. Jej celem jest m.in. zaprowadzenie porządku na drogach i zwiększenie bezpieczeństwa. Celowi temu służy wyeliminowanie prowadzenia transportu drogowego przez podmioty przypadkowe i nieodpowiednio przygotowane. Wprowadzenie obowiązku uzyskania licencji przewozowych przez podmioty wykonujące zawodowo transport drogowy i zaświadczeń o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne, przez podmioty wykonujące go pomocniczo, ma umożliwić realizację założonego celu. Ustawa wprowadza w art.4 p.4 pojęcie "przewozu na potrzeby własne". Jest to przewóz niezarobkowy, wykonywany pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej przedsiębiorcy. Kto wykonuje wyłącznie inną działalność gospodarczą niż transport drogowy, a pomocniczo wykonuje także przewóz, musi uzyskać stosowne zaświadczenie. Chodzi o to, aby również niezarobkowy transport "na potrzeby własne" poddać pewnym rygorom i kontroli dla zapewnienia bezpieczeństwa i porządku na drogach. Chodzi też o to, aby wyłączyć możliwość wykonywania nielicencjonowanego transportu drogowego pod pozorem wykonywania przewozu na potrzeby własne. Przewozy na potrzeby własne mogą więc być wykonywane po uzyskaniu stosownego zaświadczenia. W tym stanie rzeczy skarżący objęty jest, co do zasady, obowiązkiem posiadania zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne z art. 33 ust.1 ustawy o transporcie drogowym. Skoro, co do zasady, na skarżącym ciążył obowiązek uzyskania zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne, należało rozważyć, czy prowadzona przez niego działalność mieści się w dyspozycji art. 33 ust. 2 cytowanej ustawy, przewidującego zwolnienie z tego obowiązku dla określonej kategorii podmiotów. Ponieważ wskazany przepis ustanawia wyjątek od zasady, jaką jest obowiązek posiadania zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne, musi być interpretowany ściśle. Zwolnienie z obowiązku posiadania zaświadczenia o wykonywaniu przewozu na potrzeby własne ustanowione zostało tylko dla podmiotów prowadzących działalność wytwórczą w rolnictwie dotyczącą upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego. Ze zgromadzonego materiału dowodowego, w tym z oświadczeń skarżącego wynika, że zajmuje się on produkcją pasz. Prawidłowo więc organ uznał, że nie jest to działalność wytwórcza w rolnictwie, bowiem produkcja pasz, jakkolwiek jest działalnością prowadzoną na szeroko rozumiane potrzeby rolnictwa, w żadnym razie nie mieści się w katalogu działalności wymienionych w art.33 ust.2 ustawy, w którym to przepisie chodzi o bezpośrednią wytwórczość rolniczą nie zaś o wszystkie, liczne dziedziny z tą wytwórczością powiązane. W tym stanie rzeczy organ prawidłowo przyjął, że działalność skarżącej nie mieści się w zakresie art.33 ust.2, jako działalność wytwórcza w rolnictwie. Skoro zaś skarżąca nie mieści się w grupie podmiotów zwolnionych z obowiązku posiadania zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne, to obowiązek ten na niej spoczywał i jeśli go nie wykonała, to zasadnie organ nałożył na nią karę. Skarga co do kary w wysokości 2000zł za brak zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne jest więc nieuzasadniona. Badając zasadność nałożenia kary pieniężnej za brak należnej opłaty drogowej Sąd stwierdził, że z postępowania dowodowego /protokołu kontroli drogowej, niekwestionowanego przez kierowcę pojazdu/ wynika, iż opłata nie została uiszczona w należnej wysokości bowiem wykupiona została karta opłat dla niższego tonażu, a i ta karta została wadliwie, niekompletnie wypełniona. W ocenie Sądu w tej sytuacji organ prawidłowo uznał, że opłata nie została uiszczona. Z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych /Dz.U. nr 150 z 2001 r. poz. 1684/ wynika jakiej wartości karta powinna zostać wykupiona oraz jak powinna zostać wypełniona. Te warunki nie zostały przez przedsiębiorcę wypełnione a wykupiona karta nie była dowodem uiszczenia należnej opłaty. Skarżąca nie posiadała waściwej karty opłaty drogowej i w pojeździe jej nie było. Zasadnie więc organ przyjął, że należna opłata drogowa nie została uiszczona i zasadnie nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 4000zł za brak opłaty drogowej. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa, zatem na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga musiała zostać oddalona.