II SA 2768/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Aleksandra Borowiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi R. W. na Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu własności ziemi oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2002r. Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 i art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpoznaniu wniosku R. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2002 r. nr [...], utrzymał powyższą decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) Powiatowa Komisja ds. Uwłaszczenia w K. decyzją z dnia [...] maja 1973 r. odmówiła stwierdzenia, że M. W. z mocy prawa nabył własność gospodarstwa rolnego oznaczonego jako działki nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 6,6410 ha, stanowiącego własność W. S. oraz gospodarstwa oznaczonego jako działki nr [...],[...] i [...] o łącznej powierzchni 5,8170 ha, stanowiących własność R. W. Po rozpoznaniu odwołania M. W. decyzją z dnia [...] lutego 1974 r. Wojewódzka Komisja ds. Uwłaszczenia przy Wojewodzie [...] w O. uchyliła decyzję Powiatowej Komisji ds. Uwłaszczenia w K. z dnia [...] maja 1973 r. i prawo własności do powyższej nieruchomości o łącznej powierzchni 12,4580 ha nabył M. W. Wnioskiem z dnia 18 grudnia 2001 r. W. S. i R. W. wystąpiły o uchylenie decyzji z dnia [...] lutego 1974 r. Wojewódzkiej Komisji ds. Uwłaszczenia przy Wojewodzie [...] w O. W swoim wniosku wskazały, że ich własność zagarnięto z rażącym naruszeniem prawa, przekazując własność ich nieruchomości jej dzierżawcy M. W. Po rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] maja 2002 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1974 r. Wojewódzkiej Komisji ds. Uwłaszczenia przy Wojewodzie [...] w O. Zgodnie z pouczeniem zawartym w powyższej decyzji R. W. wystąpiła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W swoim wniosku skarżąca wniosła o wydanie decyzji umożliwiającej uzyskanie odszkodowania lub odzyskanie majątku. Rozpatrując ponownie przedmiotową sprawę stwierdzono, co następuje. Zgodnie z treścią art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji, a postępowanie administracyjne toczące się w tych sprawach podlega umorzeniu. Oznacza to, że od dnia 1 stycznia 1992 r. nie ma możliwości prawnej skutecznego wzruszenia, w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ostatecznych decyzji wydanych w przedmiocie uregulowania własności gospodarstw rolnych, bez względu na istniejący stan faktyczny i na zarzuty podnoszone w sprawie. Zatem w rozpatrywanej sprawie należało umorzyć postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiej Komisji ds. Uwłaszczenia przy Wojewodzie [...] w O. z dnia [...] lutego 1974 r., wydanej na podstawie przepisów ustawy z 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Powyższą ostateczną decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego R. W. wnosząc o jej uchylenie i stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiej Komisji ds. Uwłaszczenia przy Wojewodzie [...] z dnia [...] lutego 1974r. z powodu niewywiązania się M. W. – dzierżawcy- z obowiązku zapłacenia odszkodowania za przejęcie na własność dzierżawionego gospodarstwa. Skarżąca uzasadniała swoją skargę tym, że zagarnięto jej własność z rażącym naruszeniem prawa, przekazując własność nieruchomości należącej do skarżącej i jej siostry dzierżawcy M. W. bez wypłacenia jakiegokolwiek odszkodowania. Wypłacenie odszkodowania przewidywał art. 6 ustawy z 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 27, poz. 250). Skarżąca czuje się bardzo pokrzywdzona kwestionowaną decyzją uwłaszczeniową, która pozbawiła prawowitych właścicieli nieruchomości ich własności. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co nastęuje. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.Unr 153, poz. 1271 ze zm.) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Sąd uwzględnia skargę i uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził żadnego naruszenia prawa przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi przy podjęciu zaskarżonej decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego na podstawie przepisów art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. z 1995r. Nr 57 poz. 299 z późn. zm.) W myśl bowiem powołanych wyżej przepisów stanowiących podstawę materialno-prawną zaskarżonych decyzji do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji, a postępowanie administracyjne toczące się w tych sprawach podlega umorzeniu. Powyższe przepisy oznaczają, że brak jest możliwości prawnych po 1 stycznia 1992r., od kiedy obowiązują przepisy art. 63 ust. 2, 3 cyt. wyżej ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, skutecznego wzruszenia w trybie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego ostatecznych decyzji uwłaszczeniowych wydanych na podstawie ustawy z 26 października 1971 o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych bez względu na to, jak istotne uchybienia zostały popełnione w postępowaniu uwłaszczeniowym oraz jak poważne zarzuty podnosi strona przeciwko decyzji wydanej w trybie cyt. wyżej ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. W tych warunkach Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stosując obowiązujące przepisy prawa, w tym przypadku przepis art. 63 ust. 2 i 3 omawianej ustawy z 19 października 1991r., zobowiązany był do wydania decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego. Dlatego też nie można zarzucić organowi administracji państwowej naruszenia prawa a w konsekwencji brak było podstaw do uwzględnienia skargi. Z tych wszystkich przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi