II SA 2840/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędziowie: WSA Grażyna Śliwińska Asesor WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Arkadiusz Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2004 r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów oddala skargę 6 IISA 2840/03 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2003 roku nr [...] Minister Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 kpa, po rozpoznaniu odwołania D.M. od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lipca 1997 roku stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Gminy G. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1984 roku zatwierdzającej projekt scalania części gruntów wsi B. gm. G., w części dotyczącej gruntów wydzielonych W.W. oznaczonych po scaleniu jako działki nr [...][...][...] o łącznej powierzchni v ha i wartości [...] jednostek szacunkowych, umorzył postępowania odwoławcze. W ocenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odwołanie D. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1997 roku stało się bezprzedmiotowe. Wraz z byłym mężem G.W. była współwłaścicielką działki nr [...] o pow. [...] ha na podstawie umowy darowizny z dnia [...] sierpnia 1993 roku zawartej pomiędzy W. W. a G. W. i jego żoną D.W.. Działka ta powstała między innymi z działek wydzielonych W.W. w wyniku scalania części gruntów wsi B. zatwierdzonego decyzją Naczelnika Gminy G. z dnia [...] kwietnia 1984 roku. Sąd Rejonowy w B. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] września 1996 roku w sprawie [...] stwierdził nieważność aktu notarialnego dnia [...] sierpnia 1993 roku. D.M. /W./ wraz z byłym mężem G.W. zostali więc pozbawieni przedmiotu darowizny. Oznacza to, zdaniem Ministra, że D.M. nie była już w dacie wydania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1997 roku uczestnikiem postępowania scaleniowego a tym samym stroną w rozumieniu art. 28 kpa. Na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2003 roku skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła D.M. wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 28 kpa przez przyjęcie, że z chwilą unieważnienia aktu notarialnego-darowizny przestała być stroną postępowania administracyjnego. Nowa decyzja Wojewody [...] powstała na skutek uchylenia poprzedniej. Toczy się więc to samo postępowanie administracyjne i w tym samym przedmiocie. Skoro podówczas posiadała status strony, zachowuje go nadal, mając interes w toczącym się postępowaniu. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1997 roku wydana została na skutek uchylenia poprzedniej przez NSA. Merytorycznie pozostaje identyczna z decyzją poprzednią i nie uwzględnia wiążących rozstrzygnięć zawartych w wyroku NSA. "Niesprawiedliwości" popełnione w procesie scalania dokonane zostały przy pełnej świadomości stron. Następnie posłużyły darczyńcy z udziałem jego żony do unieważnienia aktu notarialnego po rozpadzie małżeństwa z G.W.. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sadu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sady administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Niniejsza sprawa należy do takiej kategorii spraw. W świetle art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnymi i przepisami procesowymi. Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzją Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie odwoławcze przyjmując, że wnosząca odwołanie-D. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1997 roku nie ma przymiotu strony postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 kpa. Nie posiadała go już w dacie wydania powyższej decyzji albowiem przestała być współwłaścicielką działki wydzielonej w scaleniu. Wbrew zarzutom skarżącej Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał właściwe rozstrzygnięcie. Poczynione przez niego ustalenia w przedmiocie posiadania przez D.M. przymiotu strony są prawidłowe. W efekcie decyzja odpowiada prawu. Zgodnie z art. 127 § 1 kpa legitymację do wniesienia odwołania ma strona, podmiot, który spełnia przesłanki wypływające z art. 28, 29 i 30 kpa. Legitymację tę ma więc podmiot, który twierdzi, że decyzja organu I instancji dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku prawnego. Interes prawny powinien wynikać z przepisu prawa będącego podstawą do konkretnego roszczenia danego podmiotu, co do określonego zachowania się władzy. Orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęło, że tylko przepis prawa materialnego stanowiąc podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową. Oznacza to, że ten interes musi bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu. Brak bezpośredniości na sferę prawną osoby nie pozwala na uznanie jej za stronę. Brak tytułu prawnego D.M. do nieruchomości objętej scaleniem spowodował, że przestała ona być stroną w rozumieniu art. 28 kpa. Stało się tak za przyczyną wyroku Sądu Rejonowego w B. Nie ma racji skarżąca twierdząc, że organy bezpodstawnie powołały się na Wyrok Sądu. Ten wyrok został złożony w toku postępowania administracyjnego przez W.W.. Organ zobowiązany był do jego uwzględnienia albowiem dotyczył sfery prawa własności. Przejście prawa własności działki wydzielonej w scaleniu na powrót do W.W. i A.W. oznacza, że udział w postępowaniu winni brać właśnie oni. Do obowiązków procesowych organu należało ustalenie właściwego kręgu stron postępowania administracyjnego. Stwierdzenie, wyrokiem Sądu, nieważności umowy darowizny pozbawiło D.M. przymiotu strony. Podnoszone przez skarżącą merytoryczne zarzuty przeciwko decyzji Wojewody [...] nie mogły być przedmiotem oceny sądu albowiem zaskarżona została decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi umarzająca postępowanie odwoławcze. Rzeczą sądu była więc ocena tej decyzji w aspekcie naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Powyższe rozważania pozwalają na skonstatowanie, że do takiego naruszenia nie doszło. Podstawą umorzenia postępowania odwoławczego przez organ stanowił art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Ten przepis nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego. Postępowanie odwoławcze może zakończyć się umorzeniem postępowania, gdy stało się bezprzedmiotowe /art. 105 § 1 kpa/. Będzie to miało miejsce wtedy, jeżeli organ odwoławczy ustali w toku postępowania, że wnoszący odwołanie nie jest stroną toczącego się postępowania administracyjnego/art. 127 § 1 kpa/. Wypełnia to przesłankę bezprzedmiotowości. Również uwarunkowania rodzinne skarżącej, które w jej ocenie stanowiły podstawę unieważnienia aktu darowizny, nie mogły stanowić zarzutu przeciwko zaskarżonej decyzji. Nie mieszczą się w przesłankach podstaw uwzględnienia skargi /art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy sąd orzekł jak w wyroku.