II SA 2886/03
WyrokWSA w Warszawie2005-01-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Adam Lipiński, Asesor WSA Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej o oddaleniu wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, wydane w składzie trzyosobowym, jest nieważne z uwagi na niezgodny z prawem skład organu?Ratio decidendi
Postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej o oddaleniu wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zostało wydane w składzie trzyosobowym, podczas gdy ustawa o Państwowej Straży Pożarnej (art. 122 ust. 1) stanowi, że odwoławcza komisja dyscyplinarna orzeka w składzie pięcioosobowym. Niezgodny z prawem skład organu stanowi rażące naruszenie prawa i uzasadnia stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
J.K. złożył wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, powołując się na nowe okoliczności i dowody. Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej oddaliła ten wniosek postanowieniem z lipca 2003 r. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia postanowienia i wznowienia postępowania. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż podniesione przez skarżącego.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia i orzeczono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Stanisław Marek Pietras Sędzia WSA - Adam Lipiński Asesor WSA - Janusz Walawski (spr.) Protokolant - Grzegorz Walczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J.K. na postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.
J. K. w dniu 18 grudnia 2002 r. złożył do Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego. Jako podstawę prawną wniosku wskazał art. 124 k pkt 1 i 3 ustawy z dnia 8 listopada 1996 r. o zmianie ustawy o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 1996 r. Nr 152, poz. 723). Podał, że "wystąpiły nowe okoliczności oraz dowody z dokumentów w procesie przed Sądem Okręgowym w W., III Wydział Cywilny, sygn. akt [...]z powództwa p - ko F. D.". Do wniosku załączył dokument ("Uzupełnienie treści apelacji z dnia 25 września 2001 r. od wyroku [...] Sądu Okręgowego w W.") z dnia [...] września 2002 r. adresowany do Sądu Apelacyjnego w W.
W dniu [...] lipca 2003 r. Przewodniczący Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej wydał zarządzenie o wyznaczeniu składu orzekającego i terminu posiedzenia w sprawie wznowienia postępowania dyscyplinarnego z wniosku J.K.
Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej w składzie 3 osobowym (przewodniczący i 2 członków) wydała w dniu [...] lipca 2003 r. postanowienie, którym oddaliła wniosek J.K. o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego orzeczeniem w postępowaniu odwoławczym wydanym przez Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] marca 1995 r. nr [...]
Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 121 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 21 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1230 z późn. zm.) w zw. z art. 124 k ust. 3 ww. ustawy i art. 544 § 1 i 3 kpk.
Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej w uzasadnieniu postanowienia stwierdziła m.in., że wnioskodawca nie wskazał nowych dowodów, okoliczności lub faktów wymaganych w art. 540 i 541 kpa oraz art. 124 k ust. 3 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, które warunkują wznowienie postępowania dyscyplinarnego. W jej ocenie przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty i stwierdzenia przedstawione we wniosku nie mogą zostać uznane jako wymagane dowody, fakty, okoliczności i stanowią jedynie polemikę dotyczącą przeprowadzonego w 1995 r. postępowania dyscyplinarnego.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi złożonej przez J. K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jego uchylenie i "nakazanie" wznowienia postępowania dyscyplinarnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, stosownie do § 2 powołanego przepisu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż podniesione przez skarżącego.
W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku skarżącego o wznowienie postępowania dyscyplinarnego była Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej.
Zgodnie z art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1230 z poźn. zm.), komisja dyscyplinarna orzeka w składzie trzech członków, a odwoławcza komisja dyscyplinarna w składzie pięciu członków.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane przez Odwoławczą Komisję Dyscyplinarną przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej w składzie trzyosobowym, tzn. przez przewodniczącego i dwóch członków.
Organ w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia powołał się m.in. na art. 544 § 1 i 3 kpk, który stanowi, że w kwestii wznowienia postępowania orzeka sąd okręgowy, zaś w kwestii wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem sądu okręgowego – sąd apelacyjny. Sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W kwestii wznowienia postępowania sąd orzeka na posiedzeniu bez udziału stron, chyba że prezes sądu lub sąd postanowi inaczej.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na art. 124 n ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale, w zakresie postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego.
Jest oczywiste, że przepis ten miałby zastosowanie, jeśli zagadnienie związane ze składem odwoławczej komisji dyscyplinarnej nie zostałoby uregulowane w art. 122 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej.
Niezgodny z przepisem prawa skład organu nie tylko oznacza, że doszło do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, lecz wręcz uzasadnia przekonanie, że doszło do naruszenia przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 2 kpa), gdyż organem właściwym jest organ działający we właściwym składzie osobowym.
Stwierdzając nieważność zaskarżonego postanowienia, Sąd nie odnosił się do kwestii będących przedmiotem skargi.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło