II SA 2951/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędziowie: WSA Halina Emilia Święcicka Ases. WSA Andrzej Czarnecki /spr./ Protokolant Beata Bińkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi J.A. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie: odmowy dopuszczenia do egzaminu na rzeczoznawcę do spraw sanitarnohigienicznych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] 2. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz J. A. kwotę 50 (pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania 6 II S.A. 2951/03 U Z A S A D N I E N I E Wnioskiem z dnia [...] września 2001 r. J. A. zwrócił się do Głównego Inspektora Sanitarnego o nadanie uprawnień rzeczoznawcy do spraw sanitarnohigienicznych w zakresie budownictwa ogólnego bez służby zdrowia i budownictwa przemysłowego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] Główny Inspektor Sanitarny na podstawie § 2 ust. 1 oraz § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie rzeczoznawców do spraw sanitarnohigienicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 1792) odmówił dopuszczenia wnioskodawcy do egzaminu na wnioskowane uprawnienia. Powołując się na § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia organ administracji stwierdził, iż wnioskowane uprawnienia mogą być nadane osobie, która ukończyła studia wyższe na kierunku architektura i urbanistyka lub inżynieria środowiska w specjalności inżynieria sanitarna albo na kierunku budownictwo w specjalności inżynieria budowlana. Natomiast osoby, które ukończyły studia wyższe na kierunku budownictwo w specjalności inżynieria budowlana, jak wnioskodawca, powinny legitymować się praktyką zawodową w zakresie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego (§ 2 ust. 2 w/w rozporządzenia). Wnioskujący o uprawnienia nie posiada praktyki zawodowej w zakresie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, a w związku z tym nie spełnia wymagań powołanego rozporządzenia. Składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy J. A. wskazuje, że jego wniosek o udzielenie uprawnień został złożony [...] września 2001 r. to jest w dacie obowiązywania rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 grudnia 1992 r. w sprawie nadawania uprawnień rzeczoznawcy do spraw sanitarnohigienicznych oraz opiniowania dokumentacji projektowej (Dz. U. z 1993 Nr 3, poz. 12). Tymczasem wniosek ten został rozpatrzony po wejściu w życie nowego rozporządzenia z dnia 29 listopada 2002 r. Pod rządami poprzedniego rozporządzenia odwołujący, jak twierdzi, spełniał wymagania w zakresie wykształcenia, gdyż rozporządzenie uprzednie nie stawiało dodatkowych wymagań, w postaci odbytej praktyki w zakresie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, dla osób mających ukończone studia wyższe na kierunku budownictwo lądowe, a J. A. ukończył Politechnikę [...] w K. na Wydziale Budownictwo Lądowe w specjalności konstrukcje budowlane i inżynierskie otrzymując tytuł magistra inżyniera Budownictwa. Odwołujący się podnosi, iż po złożeniu przez niego wniosku o udzielenie uprawnień uprzednie rozporządzenie obowiązywało a uchylono jedynie zarządzenie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 19 marca 1998 r. w sprawie pobierania opłat związanych z nadawaniem uprawnień rzeczoznawcy. Nie jest zatem jego winą, że w ciągu prawie dwóch lat od złożenia wniosku i obowiązywania uprzedniego rozporządzenia egzamin się nie odbył. W związku z tym, wnioskujący o ponowne rozpatrzenie sprawy uważa, iż odmowa dopuszczenia go do egzaminu jest przykładem działania prawa wstecz. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] Główny Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz § 2 ust. 1 i § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie rzeczoznawców do spraw sanitarnohigienicznych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Odnosząc się do zarzutu nie rozpoznawania wniosku w czasie obowiązywania rozporządzenia z dnia 17 grudnia 1992 r. organ wyjaśnia, iż po złożeniu wniosku przez J.A. utraciło moc zarządzenie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 19 marca 1998 r. w sprawie pobierania opłat związanych z nadawaniem uprawnień rzeczoznawcy (Dz. Urz. Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej Nr 4, poz. 128) oraz wprowadzonymi zmianami w art. 34 ustawy o Inspekcji Sanitarnej z dnia 9 listopada 2001 r. (Dz. U. Nr 128, poz. 1407) komisja kwalifikacyjna zmuszona była zawiesić swoją działalność (ostatnie posiedzenie odbyło się w marcu 2001 r. to jest przed złożeniem wniosku przez skarżącego). Wyjaśniając zasady udzielania uprawnień jakie określało uprzednie rozporządzenie, organ administracji rządowej powołuje się na § 1 ust. 1 pkt 1 tego aktu normatywnego, który określał, że uprawnienia rzeczoznawcy do spraw sanitarnohigienicznych mogły być nadane osobie, która ukończyła studia wyższe w zakresie inżynierii sanitarnej lub środowiska, a jedynie w uzasadnionych przypadkach innym osobom, które legitymowały się inną specjalnością techniczną związaną z budownictwem. Obecnie obowiązujące rozporządzenie takiej możliwości nie przewiduje. Skarżący ukończył studia na kierunku budownictwo w specjalności inżynieria budowlana w związku z tym zgodnie z rozporządzeniem powinien posiadać praktykę zawodową w zakresie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, a praktyką tą się nie wykazał. J.A. od decyzji tej złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący powołując się na złożenie wniosku w dacie obowiązywania rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 grudnia 1992 r. w sprawie nadawania uprawnień rzeczoznawcy do spraw sanitarnohigienicznych oraz opiniowania dokumentacji projektowej dowodzi, iż jego wniosek powinien być rozpatrzony przed wejściem w życie nowego rozporządzenia, gdyż, jak twierdzi, przepisy uprzedniego rozporządzenia dawały mu możliwość pozyskania wnioskowanych uprawnień. J.A. uważa, iż jedynie skutkiem opieszałości organu administracji sprawa jego nie została rozpatrzona w wymaganym terminie. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wnosił o jej oddalenie powołując się na argumenty przytoczone w zaskarżonej decyzji. Organ podkreśla, iż wniosek skarżącego nie mógł być rozpatrzony po rządami uprzedniego rozporządzenia, gdyż utraciło moc zarządzenie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 19 marca 1998 r. w sprawie pobierania opłat związanych z nadawaniem uprawnień rzeczoznawcy (Dz. Urz. Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej Nr 4, poz. 128) oraz wprowadzono zmiany w art. 34 ustawy o Inspekcji Sanitarnej z dnia 9 listopada 2001 r. (Dz. U. Nr 128, poz. 1407). Powyższe spowodowało niemożność działania komisji egzaminacyjne do czasu gdy weszło w życie nowe rozporządzenie. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje; Z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie: ustawa z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), ustawa z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), ustawa z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p. W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie sądowoadministracyjne toczy się na podstawie tej ustawy. Zasadniczym argumentem nierozpatrzenia w roku 2001 r. wniosku J.A., jak podaje to organ administracji, była utrata mocy zarządzenia Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 19 marca 1998 r. w sprawie pobierania opłat związanych z nadawaniem uprawnień rzeczoznawcy do spraw sanitarno - higienicznych, oraz wprowadzenie zmian w art. 34 ustawy o Inspekcji Sanitarnej. Zgodnie z art. 34 ust. la i ust. 2 ustawy o Inspekcji Sanitarnej (ust. la dodany przez art. 27 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wykonywania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw - Dz. U. Nr 120, poz. 1268 - z dniem 30 marca 2001 r. oraz ust. 2 zmieniony przez art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych ustaw -Dz. U. Nr 70, poz. 778 - z dniem 1 stycznia 2000 r. i zmieniony przez art. 27 pkt 4 lit. b) w/w ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. z dniem 30 marca 2001 r.) przepisy te stanowiły, iż za przyznanie uprawnień rzeczoznawcy należna była opłata, której wysokość minister właściwy do spraw zdrowia powinien określić w rozporządzeniu. Przepisy te wprowadzono z dniem 30 marca 2001 r. to jest prawie sześć miesięcy przed złożeniem wniosku przez skarżącego, lecz minister właściwego rozporządzenia do końca roku 2001 nie wydał. W związku z powyższym należy stwierdzić, iż skutkiem wejścia w życie w dniu 30 marca 2001 r. art. 34 ust. la i art. 34 ust. 2 ustawy o Inspekcji Sanitarnej, określającego delegację ministra właściwego do spraw zdrowia, do wydania rozporządzenia regulującego między innymi wysokość opłat ponoszonych w związku z przyznaniem uprawnień rzeczoznawcy, nie przestało automatycznie funkcjonować wymienione wyżej zarządzenie Głównego Inspektora Sanitarnego. Tym samym powołana przyczyna niemożności działania komisji egzaminacyjnej, w dacie złożenia wniosku przez J.A. nie występowała. W myśl § 2 obowiązującego w dacie złożenia wniosku przez skarżącego rozporządzenia z dnia 17 grudnia 1992 r. w sprawie nadawania uprawnień rzeczoznawcy do spraw sanitarno-higienicznych oraz opiniowania dokumentacji projektowej: 1. wszczęcie postępowania o nadanie uprawnień rzeczoznawcy następuje na wniosek kandydata. 2. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć: 1) uwierzytelniony odpis dyplomu stwierdzającego wykształcenie kandydata, 2) informację o przebiegu pracy zawodowej. Skarżący złożył stosowny wniosek dołączając do niego załączniki, o których mowa w ust. 2 powołanego wyżej § 2 rozporządzenia. Konsekwencją powyższego, zgodnie z § 3 załącznika nr 1 do wymienionego Rozporządzenia - Zasady i tryb działania komisji kwalifikacyjnej przy Głównym Inspektorze Sanitarnym - skarżący powinien zostać dopuszczony do egzaminu, gdyż spełniał, organ administracji tego nie neguje, wymagania z § 1 rozporządzenia (w szczególności ust. 1 pkt 1 i 2 tego przepisu), które określały je następująco: 1) ma ukończone wyższe studia w zakresie inżynierii sanitarnej lub środowiska, a w uzasadnionych przypadkach - również w zakresie innych specjalności technicznych związanych z budownictwem, 2) ma co najmniej pięcioletnią praktykę zawodową po ukończeniu wyższych studiów. Sąd w składzie orzekającym stwierdził nadto, iż powołanie się na zmianę art. 34 ustawy o Inspekcji Sanitarnej, jako dodatkowej podstawy stanowiącej niemożność działania komisji egzaminacyjnej, a co się z tym miało wiązać niemożność przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego egzaminu, było nietrafne. Zmiana art. 34, przywołana przez organ administracji w piśmie z dnia [...] listopada 2001 r. skierowanym do J.A. informującym o niemożności rozpatrzenia jego wniosku oraz w zaskarżonej decyzji, została zadekretowana w art. 1 pkt 21 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy o Inspekcji Sanitarnej oraz niektórych innych ustaw (data publikacji 9 listopad 2001 r.) - Dz. U. Nr 128, poz. 1407 ze zmianami. Zgodnie z art. 6 tej ustawy stanowiącym o tym, iż wchodzi ona w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. brak było podstaw do powoływania się na zmianę w art. 34 ustawy o Inspekcji Sanitarnej już w grudniu 2001 r. kiedy przepis ten jeszcze nie obowiązywał. Odmowa przeprowadzenia postępowania egzaminacyjnego z uwagi na niewystępujący brak umocowania komisji kwalifikacyjnej do działania, stanowiła naruszenie wymienionych przepisów prawa materialnego, a także art. 7, art. 35 § 1 i § 2 w związku z art. 61 § 1 i § 3 kpa. Mając powyższe na uwadze, w związku z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania w zakresie podanym wyżej, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz lit. c) i art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.