II SA 3073/02
WyrokWSA w Warszawie2004-06-02
Skład orzekający: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Asesor WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania dodatku specjalnego żołnierzowi zawodowemu, oparta na przepisach o uposażeniu żołnierzy i zarządzeniach MON, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności poprzez brak należytego uzasadnienia i błędne zastosowanie podstawy prawnej?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w tym art. 107 § 1 i 3 kpa, ponieważ jej uzasadnienie nie wyjaśniało zastosowania powołanej w decyzji normy prawnej (art. 9 ustawy o uposażeniu żołnierzy), a wręcz wskazywało na rozstrzygnięcie oparte na innej podstawie. Brak należytego uzasadnienia zastosowania konkretnej normy prawnej stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania żołnierzowi J. N. dodatku specjalnego w wysokości 34% uposażenia zasadniczego. Organy wojskowe uznały, że żołnierz nie pełnił stanowiska dowódczego lub jego zastępcy, które uprawniało do tego dodatku, a przysługiwał mu dodatek w niższej wysokości. Żołnierz zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów kpa i zarządzenia MON, w szczególności brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i błędne uznanie stanowiska za nieodpowiednie. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną z powodu wadliwości postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego. Zasądzono od Dowódcy Wojsk Lądowych na rzecz J. N. zwrot kosztów postępowania. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Asesor WSA Andrzej Kołodziej Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.) Protokolant Joanna Ukalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2004 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku specjalnego 1. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego z dnia [...] kwietnia 2002 r. 2. Zasądza od Dowódcy Wojsk Lądowych na rzecz J. N. kwotę 255 (dwieście pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Dowódca Wojsk Lądowych decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. utrzymał w mocy decyzję Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r., którą to decyzją - wydaną na podstawie art. 9 ust. 1, 4 i 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (jedn. tekst Dz. U. Nr 5, poz. 18 z 1992 r. ze zm.), § 33 ust. 1b zarządzenia Ministra Obrony Narodowej nr 30/MON z dnia 10 kwietnia 1990 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (jedn. tekst Dz. Rozk. MON z 1993 r., poz. 61 ze zm.), § 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 1993 r. w sprawie określenia organów wojskowych i organów wojskowych wyższego stopnia, właściwych w sprawach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz w ustawie o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. Nr 23, poz. 101) oraz art. 104 kpa - odmówiono przyznania [...] J. N. od [...] stycznia do [...] kwietnia 1998 r. dodatku specjalnego w wysokości 34 % uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego.
W uzasadnieniu decyzji podano m.in., iż w okresie od [...] sierpnia 1994 r. do [...] lutego 1995 r. [...] J. N. pełnił obowiązki [...] Wyższej Szkoły Oficerskiej [...]. Z dniem [...] lutego 1995 r. został on na podstawie decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r. zwolniony z zajmowanego stanowiska [...] i wyznaczony na stanowisko [...] etatu zbiorczego dla jednostek wojskowych [...] Okręgu Wojskowego. Obowiązki te wymieniony oficer objął i pełnił od [...] lutego 1995 r. do [...] kwietnia 1998 r., a następnie z tego stanowiska został zwolniony, na skutek wypowiedzenia, z zawodowej służby wojskowej.
Zatem brak jest podstaw, zdaniem organu odwoławczego, do zastosowania wobec żołnierza przepisów § 33 pkt 1a zarządzania Nr 74/MON z dnia 15 października 1997 r. obowiązującego od dnia 1 stycznia 1998 r., przyznającego dodatek w wysokości 34 % uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzom zawodowym pełniącym służbę na stanowiskach dowódców jednostek wojskowych i ich zastępcom, gdyż takiego stanowiska [...] J. N. od lutego 1995r. nie pełnił. Przysługiwał mu natomiast dodatek określony w § 33 pkt 1b powołanego zarządzania w wysokości 27% uposażenia i w tej wysokości dodatek ten otrzymywał.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. N. domagał się uchylenia powyższych decyzji. Zdaniem skarżącego organy wojskowe obu instancji naruszyły przepisy art. 7 kpa i § 33 pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 36 zarządzenia nr 74/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 października 1997 r. zmieniającego zarządzenie w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy, gdyż wydały rozstrzygnięcia bez uprzedniego dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie zbadały wszystkich podniesionych zarzutów i błędnie przyjęły, iż "[...] etatu zbiorczego" jest stanowiskiem.
W odpowiedzi na skargę Dowódca Wojsk Lądowych wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazał, że możliwość pełnienia służby przez żołnierza zawodowego w "dyspozycji" określonego organu oraz w "rezerwie kadrowej" została wprowadzona z dniem 24 lutego 1996 r. ustawą o zmianie ustawy o służbie wojskowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 7, poz. 44). Zatem w dniu zwolnienia [...] J. N. ze stanowiska [...] Szkoły i wyznaczenia w dniu [...] lutego 1995 r. na stanowisko [...] wymienione instytucje nie istniały. Natomiast przytoczony w skardze § 36 zarządzenia nr 74/MON, w myśl którego żołnierz zawodowy przenoszony na inne stanowisko służbowe, na którym przysługuje dodatek specjalny w niższej stawce - zachowuje prawo do ostatnio pobieranej, ma zastosowanie jedynie do żołnierzy, którzy byli przenoszeni na inne stanowisko w okresie obowiązywania cytowanego zarządzenia, w związku z czym wskazane w skardze przepisy nie miały zastosowania do skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nię zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stąd też, właściwym do rozpoznania sprawy, z uwagi na siedzibę organu, którego działalność została zaskarżona jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i to w dacie jej wydania.
Natomiast, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga analizowana w aspekcie tych podstaw zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż w niej podniesione.
Podstawę prawną decyzji Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego z dnia [...] kwietnia 2002 r. stanowił art. 9 ust. 1, 4 i 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (jedn. tekst Dz. U. Nr 5, poz. 18 z 1992 r. ze zm.).
Przepis art. 9 wymienionej ustawy miał w dacie wydania decyzji treść następującą:
"Art. 9. 1. Roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
2. Organ wojskowy właściwy do rozpatrywania roszczeń może nie uwzględnić upływu przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami.
2. Bieg przedawnienia przerywa:
1) każda czynność przed organem wojskowym właściwym do rozpatrywania roszczeń, przedsięwzięta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia,
2) uznanie roszczenia.
3a. W razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzowi przysługują odsetki ustawowe.
4. Od decyzji wydanych przez organy wojskowe w spawach określonych w ust. 1 żołnierz może wnieść, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia mu decyzji, odwołanie do organu wojskowego wyższego stopnia na zasadach określonych w kodeksie postępowania administracyjnego, a także skargę do sądu administracyjnego.
5. Minister Obrony Narodowej określa, w drodze rozporządzenia, organy wojskowe i organy wojskowe wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, właściwe w sprawach określonych w ust. 1."
Jeżeli zatem organ orzekł o roszczeniu skarżącego na podstawie cytowanego wyżej przepisu ustawy o uposażeniu żołnierzy, to umotywowanie zastosowania tej normy prawnej powinien był wykazać w uzasadnieniu decyzji. Tymczasem z uzasadnienia decyzji nie wynika, aby organy obu instancji analizowały upływ terminu do dochodzenia roszczenia, natomiast odmowę przyznania [...] J. N. dodatku specjalnego w wysokości 34 % uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego uzasadniały brakiem podstaw do przyznania dodatku w tej wysokości, gdyż wymieniony oficer od lutego 1995 r. nie zajmował stanowisk (dowódcy, z-cy dowódcy) uprawniających do tego dodatku. Treść uzasadnienia decyzji można zatem określić jako przeciwstawiającą się przepisowi, na podstawie którego została ona wydana.
Uzasadnienie służy objaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. W przedmiotowej sprawie nie wyjaśnia ono, jak wymaga tego przepis art. 107 § 1 i 3 kpa, zastosowania w sprawie powołanej w decyzji normy prawnej. Z uzasadnienia wynika zaś, iż sprawa została rozstrzygnięta na innej podstawie, aniżeli powołana w decyzji.
Powyższe rozważania uzasadniają stwierdzenie, że decyzje wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło