II SA 3127/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Asesor WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Andrzej Michrowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę 6 II SA 3127/03 Uzasadnienie Inspektorzy Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w P. w dniu [...] października 2002 r. przeprowadzili na drodze krajowej nr [...] kontrolę zestawu (pojazd z naczepą) należącego do M. W., który kierował pojazdem. Kontrolowany przewoził buraki cukrowe. Kontrola wykazała przekroczenie nacisku II osi o 16,24 kN co wskazywało na nienormatywność pojazdu. Przedsiębiorca nie posiadał wymaganego zezwolenia na przejazd takim zestawem jezdnym. Protokół został podpisany przez kontrolowanego bez wniesienia uwag do kontroli. Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Nr [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b, tab. lp. 5 pkt 1 lit c, art. 18a ust. 5 i art. 20 pkt 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j. t. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), § 1-5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 44, poz. 432) i na podstawie art. 104 § 1 kpa, obciążył M. W. karą pieniężną w kwocie [...] zł. Organ administracji stwierdził, w związku z wyjaśnieniami przedsiębiorcy, iż nałożenie kary było obowiązkowe w sytuacji stwierdzenia przekroczenia parametrów i na nałożenie kary nie ma wpływu proces załadunku towaru, bowiem to na przewoźniku ciąży obowiązek takiego rozłożenia ładunku by nie doszło do przekroczenia nacisków osi na jezdnię. Od decyzji tej M. W. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosząc o "cofnięcie" zaskarżonej decyzji. Skarżący podnosił, iż nadmiarowe obciążenie osi nastąpiło z tego powodu, że kontrolujący nagle i niespodziewanie zatrzymał pojazd. W związku z tym skarżący musiał raptownie zahamować, co z kolei spowodowało przesunięcie ładunku. Zdaniem skarżącego sytuacji takiej nie mógł przewidzieć, a ponieważ naczepa nie była wyposażona w dodatkowe nadstawki, raptowne hamowanie stało się przyczyną przemieszczenia przewożonych buraków. Na dowód tego, że policjant zatrzymujący do kontroli pojazd skarżącego wykonał tą czynność w sposób gwałtowny i niespodziewany, skarżący przedłożył oświadczenie z dnia [...] stycznia 2003 r. M. M., świadka zdarzenia. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...], na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b, tab. lp. 5 pkt 1 lit b, art. 18a ust. 5 i art. 20 pkt 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j. t. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.),, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), § 1-5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 44, poz. 432) oraz art. 127 § 3 kpa., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Opisując stan sprawy organ administracji stwierdził, iż decyzja I instancji została wydana zgodnie z ustalonym stanem faktycznym i stwierdzonym przekroczeniem nacisku na II oś. Natomiast obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości odstąpienia od pobrania naliczonej kary pieniężnej, bowiem przewoźnik przewidując możliwość wystąpienia przekroczenia parametrów nacisku na osie powinien wystąpić o zezwolenie na przejazd pojazdem nienormatywnym. Składając skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. W. prosił o pozytywne jej rozpatrzenie. Skarżący podnosi, iż w warunkach polowych, przy załadunku buraków, nie miał możliwości sprawdzenia nacisków osi. W jego ocenie przekroczenie parametrów nastąpiło skutkiem niewłaściwego zatrzymania go do kontroli przez Policję, której funkcjonariusz nagle zatrzymując pojazd zmusił skarżącego do raptownego hamowania, co z kolei spowodowało przesunięcie się ładunku. Na dowód takiego zachowania się policjanta skarżący podaje świadka, którego zgłosił we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, powołując się na argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji, wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie: - ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269), zwana u.s.a., - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwana p.s.a., - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p. W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie sądowoadministracyjne toczy się na podstawie tej ustawy. Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Istotne znaczenie w rozpoznawanej sprawie mają ustalenia dokonane przez kontrolujących pojazd, albowiem są to ustalenia niepowtarzalne. Kontrola ustaliła, iż na drodze krajowej nr [...] o dopuszczalnym nacisku osi pojedynczej na drogę do 100 kN, pojazd skarżącego przekroczył ten parametr o 16,24 kN. Skarżący nie kwestionował tego faktu, jak też nie kwestionował prawidłowości przeprowadzonej kontroli, w szczególności prawidłowości ustalenia przekroczenia. Należy zatem zauważyć, iż zgodnie z art. 61 ust. 1 – 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Umieszcza się go na pojeździe w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę i nie naruszał stateczności pojazd. Nadto ładunek umieszczony na pojeździe powinien być zabezpieczony przed zmianą położenia. Skarżący tłumaczył fakt przesunięcia się ładunku buraków raptownym zatrzymaniem pojazdu. Należy więc stwierdzić, iż w świetle powołanego wyżej przepisu ustawy Prawo o ruchu drogowym, powód takiego manewru nie ma w sprawie tak istotnego znaczenia, jakie przywiązuje mu skarżący. Nie jest bowiem istotne dlaczego kierujący pojazdem musiał nagle pojazd zatrzymać, czy na skutek nakazu Policji, czy na przykład z uwagi na zajechanie mu drogi. Manewr ten nie powinien mieć wpływu na przemieszczenie się przewożonego ładunku. Dokonanie załadunku buraków w warunkach polowych nie może stanowić usprawiedliwienia dla niewłaściwego jego zabezpieczenia, albowiem kierowca musi liczyć się z tym, że na drodze może dojść do różnych nieprzewidzianych sytuacji zmuszających do wykonania nagłych manewrów. Jeżeli zatem kierujący jest świadom tego, że ładunek może mu się przemieścić w skutek nagłego hamowania, powinien dostosować prędkość jazdy tak, by przy wykonywaniu tego manewru nie wystąpiło przesypywanie się przewożonego towaru. Przemieszczenie się ładunku buraków spowodowało zwiększenie nacisku osi na drogę, a tym samym kontrolowany pojazd, przekraczając dozwolone parametry, uznany został za nienormatywny. Stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego masa, naciski osi lub wymiary wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach określających warunki techniczne pojazdów (...) jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia. Skarżący wymaganego zezwolenia nie posiadał, a zatem, w myśl art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j. t. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) za przejazd po drogach publicznych bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym pobrana została (na podstawie ust. 2b art. 13 w/w ustawy) kara pieniężna. Wysokość tej kary określał załącznik do ustawy o drogach publicznych w lp. 5 pkt 1 lit. c) na kwotę 2880 zł i w takiej kwocie kara ta została nałożona zaskarżoną decyzją administracyjną. Należy zaznaczyć, iż organ administracji w sytuacji stwierdzenia naruszenia właściwych przepisów jest obowiązany nałożyć karę pieniężną, jeżeli przepisy te przewidują taką dolegliwość. Jednocześnie organ administracji nie ma możliwości miarkowania wysokości tej kary, albowiem kary te są ściśle określone co do wysokości dla każdego przypadku. Sąd administracyjny stwierdza jedynie czy wydana decyzja administracyjna nie narusza prawa. W rozpoznawanej sprawie Sąd orzekający doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, oraz nie stwierdził aby naruszono przepisy postępowania w zakresie mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.