II SA 3226/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2005r. sprawy ze skargi Burmistrza Miasta C. na z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę Aktem własności ziemi nr [...] wydanym w dacie [...] września 1976r. na podstawie art. 1 ust. 1, art. 5 i 2 ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 27, poz. 250) Naczelnik Miasta i Gminy C. stwierdził, że K.L. i W.L. stali się z mocy prawa właścicielami nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów obręb C. w [...][...][...] o powierzchni [...] ha, położonych w gminie C. – wraz z zabudowaniami w połowie. Decyzją z dnia [...] października 1991r. nr [...] Wojewoda [...] powołując się na art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 k.p.a. stwierdził z urzędu nieważność w/w aktu uznając, iż akt ten został wydany z rażącym naruszeniem prawa, bo nieruchomości objęte tym aktem z mocy postanowienia Sądu Powiatowego z dnia [...] czerwca 1960r. sygn. akt [...] wpisane były w wykazie hipotecznym [...] jako własność Państwa i tym samym nie podlegały przepisom ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Wskutek odwołania W. i E.L. od tej decyzji Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej decyzją z dnia [...] listopada 1993r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie odwołując się do art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 107, poz. 464). Pismem z dnia [...] października 1995r. Burmistrz C. zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności w/w decyzji Ministra. W związku z wnioskiem Ministerstwo Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej skierowało do Burmistrza pismo z dnia [...] sierpnia 1996r., w którym wyjaśniało, że wobec treści przepisu art. 63 ust. 1 w/powołanej ustawy nie może być wzruszony akt własności ziemi wydany na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Pismem z dnia [...] października 2002r. Burmistrz C. ponownie zwrócił się do Ministra o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważności jego decyzji z dnia [...] października 1993r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż w/w aktem własności ziemi została objęta nieruchomość stanowiąca przed uwłaszczeniem własność Skarbu Państwa i wobec tego zgodnie z przepisami ustawy z 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych nie podlegała uwłaszczeniu, a przy tym K. i W. L. zostali uwłaszczeni na podstawie przepisu dotyczącego posiadaczy samoistnych podczas, gdy byli oni wyłącznie najemcami lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego, powierzchnia nieruchomości była mniejsza niż wymagana do uwłaszczenia, a ponadto w dacie wydania aktu K. i W. L. nie pozostawali już w związku małżeńskim. Ten stan rzeczy, a także fakt, iż przepisy w/cyt. ustawy z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw weszły w życie 1 stycznia 1992r., tj. po dacie wydania decyzji z dnia [...] października 1991r. stanowi, w ocenie Burmistrza, o tym, iż decyzja z dnia [...] listopada 1993r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie w spawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 1993r. na podstawie art. 63 ust. 2 i 3 cyt. ustawy. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy Burmistrz C. ponownie podniósł wskazane we wniosku z dnia [...] października 2002r. okoliczności, a nadto podał, że decyzją z dnia [...] października 1996r. naczelnik Miasta i Gminy w C. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie nadania własności paneli budowlanych objętych w/w aktem a następnie decyzją nr [...] uchylił ten akt, zaś decyzją z dnia [...] czerwca 1977r. nr [...] stwierdził, że K. i W. L. nie nabyli nieruchomości objętej aktem z tym, że decyzja z [...] października 1976r. nie zachowała się w oryginale - odszukano tylko jej odpis. Zdaniem Burmistrza w takiej sytuacji przedstawiony akt jest bezwzględnie nieważny i powołany przez Ministra przepis nie ma w sprawie zastosowania. Decyzją z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy stwierdzając, iż postępowanie w sprawach dot. decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności rolnych stosownie do art. 63 § 2 cyt. ustawy podlega umorzeniu bez względu na rodzaj podnoszonych zarzutów. W skardze na tę decyzję, wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Burmistrz Miasta C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako naruszającej prawo w postaci art. 1, 3, 5 i 12 ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych i art. 2 Konstytucji RP oraz o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi przytoczył zarzuty i okoliczności podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 240, poz. 2052) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Postępowanie w sprawie toczy się zatem na podstawie przepisów w/cyt. ustawy (zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpatrując skargę wg powyższego kryterium Sąd uznał, iż skarga nie jest uzasadniona. Od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw każde postępowanie administracyjne zmierzające do wzruszenia aktu własności ziemi wydanego na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych musi być umorzone. Obowiązek taki wynika bowiem z treści art. 63 ust. 2 i 3 w/cyt. ustawy. Cyt. przepis nie pozwala na stosowanie do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971r. przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji, a toczące się postępowanie administracyjne podlega umorzeniu (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 1998r. II SA 1441/98, wyrok NSA z 10 grudnia 1998r. II SA 1726/92). W tym stanie rzeczy, bez istotnego znaczenia pozostaje okoliczność, iż decyzja Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności podmiotowego aktu została podjęta w dniu [...] października 1991r., tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw. Decyzja ta została uchylona przez Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w dniu [...] listopada 1993r., tj. po wejściu w życie w/cyt. ustawy. Stąd ten organ odwołując się do art. 63 ust. 2 i 3 tej ustawy postępowanie umorzył. W tym stanie rzeczy zasadnie organ umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia jej nieważności, nie wdając się w ocenę podnoszonych zarzutów. W świetle powołanego przepisu, wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego, nie było bowiem podstaw do merytorycznej ich oceny. Minister był zatem zobligowany umorzyć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności bez analizowania kwestii prawidłowości wydanych wcześniej decyzji administracyjnych. Z tego też względu Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja ani też decyzja z dnia [...] czerwca 2003r. prawa nie narusza. Ta zaś okoliczność stanowi o niezasadności skargi i skutkuje jej oddaleniem. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł, jak w sentencji stosownie do art. 151 p.p.s.a.