II SA 3287/03
WyrokWSA w Warszawie2004-09-10
Skład orzekający: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji - aktów własności ziemi - wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, podlega umorzeniu na podstawie art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji - aktów własności ziemi - wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, podlega umorzeniu na podstawie art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Przepis ten wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji do takich aktów, a toczące się postępowanie w tych sprawach podlega umorzeniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku J.L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiej Komisji Do Spraw Uwłaszczenia z dnia [...] stycznia 1978 r. utrzymującej w mocy akty własności ziemi wydane w 1977 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie. Po odrzuceniu skargi do NSA i przywróceniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, Minister ponownie umorzył postępowanie. Zaskarżona decyzja Ministra została utrzymana w mocy przez WSA w Warszawie, który oddalił skargę J.L. uznając, że postępowanie podlega umorzeniu na podstawie przepisów ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2004 r. sprawy ze skargi J.L na z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o uregulowaniu własności nieruchomości rolnych oddala skargę
Sprawa niniejsza dotyczy gospodarstwa rolnego o pow. 0,61 ha położonego w L. gmina S., na które Wydział [...] Urzędu Powiatowego w P. wydał w dniu [...] grudnia 1973 r. akty własności ziemi na rzecz:
- H. i Z. J. na nieruchomość o powierzchni 0,29 ha,
- J. i F. J. na nieruchomość o powierzchni 0,17 ha.
Następnie, Naczelnik Powiatu w P. wydał akt własności na rzecz M. i W. J. na nieruchomość o powierzchni 0,21 ha., lecz decyzją z dnia [...] listopada 1974 r. Naczelnik Powiatu P. uchylił w/w akty własności.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez Naczelnika Gminy B. w dniu [...] września 1977 r. zostały wydane dwa akty własności ziemi na rzecz:
- J. i F. J. - na nieruchomość o powierzchni 0,15 ha,
- M. i W. J. - na nieruchomość o pow. 0,48 ha.
Na skutek odwołania J. i F. J. i H. J., Wojewódzka Komisja Do Spraw Uwłaszczenia decyzją z dnia [...] stycznia 1978 r. nr [...] utrzymała w mocy te akty własności.
J. L., jako córka H. J., we wniosku skierowanym do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi domagała się stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji Wojewódzkiej Komisji Do Spraw Uwłaszczenia.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wniosku J. L. na podstawie art. 105 & 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 63 ust. 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz zmianie niektórych ustaw.
Decyzja ta została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez J. L., zaś Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 lutego 2003 r. skargę odrzucił jako niedopuszczalną, wskazując, że w niniejszej sprawie Minister umarzając postępowanie wydał decyzję w postępowaniu nadzorczym, od której stronie służył środek odwoławczy w postaci wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w trybie art. 127 & 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, o czym skarżąca nie została pouczona.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2003 r. przywrócono J. L. termin do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, działając na podstawie art. 138 & 1 pkt. 1 oraz art. 127 & 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, wydaną w wyniku rozpatrzenia wniosku J. L. o ponowne rozpoznanie sprawy, zakończonej decyzją Ministra z dnia [...] kwietnia 2001 r., umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie wniosku J. L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiej Komisji do Spraw Uwłaszczenia w W. z dnia [...] stycznia 1978 r., utrzymał w mocy powyższą decyzję.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że stosownie do art. 63 ust.2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw / tekst jednolity Dz. U. Nr. 57 z 2001 r. poz 603 z późn. zm. / do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji, a postępowanie toczące się w tych sprawach podlega umorzeniu bez względu na rodzaj podnoszonych zarzutów.
W skardze na powyższą decyzję J. L. wnosi o ponowne rozpoznanie całej sprawy z uwagi na fakt bezpodstawnego uwłaszczenia M. J..
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje ;
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem organy administracji państwowej obu instancji nie naruszyły prawa i przepisów postępowania administracyjnego, w takim stopniu, aby miało to istotny wpływ na wynik sprawy./art. 145 & 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 /
Podstawę prawną zaskarżonych decyzji stanowił przepis art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, zgodnie z którym do ostatecznych decyzji - aktów własności ziemi - wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych / Dz.U. Nr 127, poz. 250/ nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji, a toczące się postępowanie administracyjne w tych sprawach podlega umorzeniu.
W myśl powołanych przepisów po dacie 1 stycznia 1991 r. nie ma już żadnych możliwości prawnych dla rozpatrywania spraw o zmianę aktów własności ziemi, wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych bez względu na rodzaj i stopień uchybień oraz wad, którymi dotknięte są kwestionowane akty własności ziemi.
Stanowisko takie zostało potwierdzone bogatym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak też orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego.
W zaistniałej sytuacji, podnoszone w skardze zarzuty, dotyczące kwestionowania przedmiotowych aktów własności ziemi, pozostały bez wpływu na końcowe rozstrzygnięcie sprawy.
Z tych przyczyn, uznając, że umorzenie postępowania w sprawie z wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiej Komisji Do Spraw Uwłaszczenia z dnia 13 stycznia 1978 r. znajdowało oparcie w cytowanych wyżej przepisach art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny, na mocy art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło