II SA 3396/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ładzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska, Sędziowie WSA Maria Jagielska, Asesor WSA Andrzej Wieczorek, Protokolant Alicja Dobrenko, poznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2004 r. sprawy ze skargi B. S. A. z/s we Francji na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania w Polsce skutków rejestracji międzynarodowej znaku towarowego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] maja 2000 r. 2. zasądza od Urzędu Patentowego RP na rzecz B. S.A. kwotę 600 zł. (sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Urząd Patentowy RP decyzją z [...] września 2002r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania z dnia 21 lipca 2000r., złożonego przez firmę B. S. A. z siedzibą we Francji, od decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] maja 2000 roku o ostatecznej całkowitej odmowie uznania w Polsce skutków rejestracji międzynarodowej numer [...] znaku towarowego graficznego z napisem Harnaś utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie Urzędu podstawą wydania decyzji o ostatecznej całkowitej odmowie uznania w Polsce skutków rejestracji międzynarodowej znaku graficznego z napisem HARNAŚ, pod numer [...] zgłoszonego w trybie Porozumienia Madryckiego z pierwszeństwem od dnia 13 stycznia 1995 roku przez firmę B. S. A. z Francji, przeznaczonego do oznaczania butelek, wódek i wyrobów alkoholowych było istnienie podobieństwa, o którym stanowi artykuł 9 ust.l pkt. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz.U. z 1985r. Nr 5 poz. 17 z późn. zm.). Urząd stwierdził podobieństwo znaku zgłoszonego do zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dnia 22 lutego 1994 roku znaku towarowego słownego HARNAŚ, przeznaczonego do oznaczania wyrobów alkoholowych, zwłaszcza wódek czystych oraz do znaku towarowego graficznego zarejestrowanego pod numerem [...] z pierwszeństwem od dnia 4 marca 1994 roku, przeznaczonego do oznaczania wódek. Urząd Patentowy w swojej ostatecznej decyzji z dnia [...] maja 2000 roku odmówił uznania ochrony dla towarów w klasie 21 i 33. Stwierdzono, że art.9 ust. 1 ustawy o znakach towarowych stanowi, iż niedopuszczalna jest rejestracja znaku towarowego dla towarów tego samego rodzaju, jeżeli jest on podobny do znaku towarowego zarejestrowanego na rzecz innego przedsiębiorstwa w takim stopniu, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzać w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów. Z treści omawianego przepisu wynika, że dla wypełnienia jego dyspozycji jest konieczne łączne spełnienie następujących przesłanek: - wystąpić musi jednorodzajowość towarów, dla których znaki towarowe są przewidziane, - znaki te muszą być do siebie podobne, oraz konsekwencją występującego podobieństwa towarów i znaków musi być * niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd konsumentów co do pochodzenia towarów oznaczanych tymi znakami. W ocenie urzędu znak zgłaszającego, podobnie jak znaki towarowe zarejestrowane, przeznaczony jest do nakładania na wyroby alkoholowe, zatem na towary, dla których porównywane znaki należą do jednorodzajowych. Kwestia ta nie budzi żadnych wątpliwości. Odnosząc się do formy przestrzennej oznaczenia urząd stwierdził, że forma ta jest wymuszona rodzajem towaru do oznaczania, którego jest używana i jedną z form opakowania płynów, zwłaszcza alkoholi jest butelka. Butelka, aby mogła prawidłowo spełniać funkcję znaku towarowego powinna posiadać dostateczne znamiona odróżniające a takowych w omawianym wypadku nie posiada. W ocenie urzędu podobieństwo omawianego znaku ze znakiem słownym HARNAŚ zarejestrowanym (...) jest ewidentne, ponieważ warstwa słowna jest identyczna. Odnosząc się do podobieństwa warstwy graficznej znaku zgłoszonego i znaku graficznego zarejestrowanego (...) przedstawiona grafika w obydwu znakach przeciętnemu odbiorcy kojarzy się jednoznacznie z postacią legendarnego tatrzańskiego rozbójnika. Zgłoszone oznaczenie zawiera elementy (rysunek zbójnika i napis HARNAŚ), które zostały przejęte z wymienionych znaków kolizyjnych. Napoje alkoholowe dla oznaczania, których stosowane są te znaki są towarami powszechnego użytku i nabywca tego rodzaju towarów kupując je nie poddaje ich szczegółowej ocenie. Niedopuszczalność rejestracji znaku towarowego stosownie do art. 9 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy o znakach towarowych wynika z niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorcy, co do pochodzenia towarów, które jest rezultatem podobieństwa towarów i podobieństwa oznaczeń. Odnosząc się do listu zgody wskazano, że nie może on stanowić podstawy do uzyskania prawa ochronnego, bowiem dotyczy tylko warstwy słownej (czyli jednego elementu znaku) a późniejsza korespondencja z dnia 7 grudnia 2000 roku zdecydowanie sprzeciwia się udzieleniu prawa ochronnego na przedmiotowe oznaczenie. W skardze zgłaszający nie podzielił stanowiska Urzędu podnosząc naruszenie przepisów postępowania poprzez naruszenie art. 10 § 1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu art.9 ust.l pkt.l uzt, naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędne zastosowanie art.77 § 1 kpa polegające na nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz art.107 § 3 kpa polegającego na braku prawidłowego uzasadnienia faktycznego. W konsekwencji wnosił o uchylenie całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazywał, że "ilość charakterystycznych elementów zdobniczych, ich jakość, kombinacja i wkład twórczy bez trudu pozwolą odróżnić zgłoszoną formę plastyczną - butelkę od przeciwstawionych znaków, czyli jednoznacznie wskazują na jej zdolność rejestracyjną". Podnosił, że urząd odmawiając rejestracji w klasie 33 nie miał, żadnych powodów w odmówieniu rejestracji w klasie 21 (opakowania). Odpowiadając na skargę Urząd nie podzielił stanowiska zgłaszającego i wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawy (Dz.U. Nr 153, poz.1271), w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Zgodnie z art.l § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, decyzja nie może się ostać ale z innych powodów niż podniesione w skardze. Decyzja Urzędu Patentowego z [...] września 2002r. utrzymała w mocy decyzję z dnia [...] maja 2000r., która została sporządzona w oryginale w języku francuskim. Według art. 27 Konstytucji RP w Rzeczypospolitej Polskiej językiem urzędowym jest język polski. Przepis ten nie narusza praw mniejszości narodowych wynikających z ratyfikowanych umów międzynarodowych. Wyjątki od tej zasady są, więc możliwe jedynie ze względu na ochronę praw mniejszości narodowych. Zakres podmiotowy obowiązku posługiwania się językiem polskim jako językiem urzędowym określa obecnie art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999 ze zm.). W zawartym tam katalogu organów, instytucji i urzędów wykonujących zadania publiczne mieści się niewątpliwie Urząd Patentowy RP. Wspomniana ustawa nakazuje wszystkim podmiotom realizującym zadania publiczne na terenie Polski dokonywania wszystkich czynności urzędowych w języku polskim, chyba, że przepisy szczególne stanowią inaczej (art. 5 ust. 1). Przepisy szczególne, tak zresztą jak i zobowiązania międzynarodowe, nie mogą, z uwagi na treść art. 27 Konstytucji, przewidywać podejmowania przez Urząd Patentowy czynności urzędowych w języku obcym. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia czynności urzędowych. Pomocą w wyjaśnieniu tej kwestii służyć może uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 maja 1997 r., W. 7/96 (OTK z 1997 r., nr 2, poz. 27), podjęta na gruncie dekretu z 30 listopada 1945 r. o języku państwowym i języku urzędowania rządowych i samorządowych władz administracyjnych (Dz. U. Nr 57, poz. 324). Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zachowującym aktualność pod rządami obecnie obowiązującej ustawy o języku polskim "czynności urzędowe" to wszelkie czynności organów i instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych, związane z realizacją ich konstytucyjnych i ustawowych kompetencji, chyba że z istoty tych czynności wynika konieczność posłużenia się językiem obcym. Pojęcie czynności urzędowych obejmuje, zatem bez wątpienia władcze czynności organów państwowych, w tym decyzje administracyjne. Mając to wszystko na uwadze należy przyjąć, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] maja 1999 r. dotknięte są poważnymi wadami prawnymi, uzasadniającymi stwierdzenie ich nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Wobec powyższego na podstawie art. 145§1 pkt.2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.