II SA 3415/02

WyrokWSA w Warszawie2004-03-24

Skład orzekający: Anna Robotowska, Maria Jagielska, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje o obciążeniu opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, wydane na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, które zostały uznane za niezgodne z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny, mogą zostać utrzymane w mocy?
Ratio decidendi
Decyzje administracyjne wydane na podstawie przepisów rozporządzenia, które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją RP, naruszają prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym, sąd administracyjny, stwierdzając takie naruszenie, jest zobowiązany do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. K. - Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora M. Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. o obciążeniu skarżącego opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Opłata została naliczona na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych. Skarżący kwestionował legalność tej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora M. Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska WSA Maria Jagielska Sędziowie Asesor WSA Andrzej Wieczorek (spr) Protokolant Alicja Dobrenko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2004 r sprawy ze skargi A. K. - Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2002 r nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżona decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2001 r. organu I instancji 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania pana A. K. Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe O. decyzją z dnia [...] września 2002r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] października 2001r. Nr [...] wydaną przez Dyrektora M. Zarządu Dróg Wojewódzkich w W., którą orzeczono o obciążeniu w/w jako przewoźnika, opłatą drogową w wysokości 4514,40 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w 9 października 2001r. W uzasadnieniu tej decyzji podano wyniki stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiących podstawę naliczenia opłaty. Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi podnosząc, iż uwzględniając aktualny stan prawny utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy bowiem aktualnie obowiązujące przepisy przewidują kary wyższe niż orzeczona jednak z uwagi na przepis art. 139 kpa zgodnie z którym nie można wydać decyzji niekorzystnej dla strony utrzymano decyzję organu I instancji w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawy (Dz.U. Nr 153, poz.1271), w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Zgodnie z art.l § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie Sygn.akt 6 II SA 3415/02 stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 r., P 6/02 wdanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego o zbadanie zgodności m. in. § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. o opłatach drogowych z art. 2 i art. 92 ust.l Konstytucji RP orzekł, że § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 W obszernym uzasadnieniu Trybunał Konstytucyjny powołał się na swój wcześniejszy wyrok z 27 dnia 27 kwietnia 1999r. P 7/98, w którym stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Według Trybunału Konstytucyjnego ustalanie opłaty za przejazd pojazdem nie normatywnym bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalenie tej opłaty na podstawie § 4 ust. ł rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych, uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych pomimo wspomnianego, wcześniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 7/98 dalej powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją RP. Mając to na względzie należało przyjąć, że kwestionowane przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych zostały wydane na podstawie niekonstytucyjnego upoważnienia ustawowego (bez ustawowego upoważnienia) i dlatego są niezgodne z art.92 ust. 1 Konstytucji RP. W rozpoznawanej sprawie obie decyzja organu I instancji została Sygn.akt 6 II SA 3415/02 wydana na podstawie zakwestionowanego przez Trybunał Konstytucyjny § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych. Natomiast organ II instancji z niezrozumiałych powodów rozstrzygnął na podstawie art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U z 2000r., Nr 71, poz.838, z póź.zm) Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego (potwierdzające niezgodność kwestionowanego przepisu z aktem wyższej rangi) ma wpływ na sposób załatwienia sprawy zawisłej przed Sądem. Takie orzeczenie stanowi przesłankę wznowienia postępowania (art. 145a kpa.) i w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji. Stosownie, bowiem do art. 145 § 1 pkt. 1 litera b p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Można dodać, iż jeszcze na gruncie ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym Sąd uchylał zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdził występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego. W świetle tej regulacji prawnej rozważanie zarzutów podniesionych w skardze staje się zbędne. Mając to wszystko na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.s.a. uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Stosownie do przepisu art. 152 p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Z uwagi na brak wniosku nie orzeczono o kosztach postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło