II SA 3501/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski, Sędziowie WSA Halina Święcicka (spr.), asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas, Protokolant Alicja Dobrenko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2004 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2002 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję z dnia [...] marca 2001 r., orzekając jednocześnie o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz P. C. kwotę zł [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Generalny Dyrektor Dróg Publicznych decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r. na podstawie art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), § 9 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) obciążył P. C. opłatą drogową w wysokości [...],- zł. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w dniu [...] czerwca 2001 r. W uzasadnieniu tej decyzji podano wyniki stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiących podstawę naliczenia opłaty. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2002 r. Pan P. C. zaskarżył ostateczną decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji wydanych z rażącym naruszenia prawa. Podkreślił, że decyzje zostały wydane na podstawie § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607), który to przepis jest niezgodny z przepisami art. 2 i art. 92 Konstytucji. Powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w sprawach o podobnym charakterze wyraził pogląd, że w/w przepis nie mógł stanowić podstawy do nałożenia obowiązku w postaci opłaty drogowej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Wnosił o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie uznając podniesione w niej zarzuty za nieuzasadnione. Przywołany w decyzji przepis rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych był przepisem obowiązującym i stanowił podstawę wymiaru wysokości opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Jeżeli masa, naciski osi lub wymiary pojazdu wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach określających warunki techniczne pojazdów, przejazd jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia za przejazd pojazdem nienormatywnym. W dniu kontroli stwierdzono przekroczenie nacisku [...] osi o [...] KN i obciążenie opłatą drogową w myśl powołanego przepisu było obligatoryjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem rozpoznania jest skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 r., P 6/02 wydanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego o zbadanie zgodności m. in. § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. o opłatach drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu Trybunał powołał się na swój wcześniejszy wyrok z dnia 27 kwietnia 1999 r., P 7/98, w którym stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził w związku z tym, że ustalanie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalenie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych, uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, pomimo wspomnianego wcześniejszego wyroku Trybunału w sprawie P 7/98 dalej powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją. Mając to na względzie należało przyjąć, że kwestionowane przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych zostały wydane na podstawie niekonstytucyjnego upoważnienia ustawowego (bez ustawowego upoważnienia) i dlatego są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych. Stosownie do art. 145 § 1 kpa w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu administracyjnym zobowiązuje sąd do uchylenia decyzji w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. b) ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 wyżej powołanej ustawy.