II SA 3560/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący WSA Dorota Wdowiak Sędziowie WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas Protokolant Katarzyna Kuczykowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2004 r. sprawy ze skargi S. N. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2002 r. nr [...] w przedmiocie opłaty drogowej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2001 r.; 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz S. N. kwotę 200,00zł /dwieście/ tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Generalny Dyrektor Dróg Publicznych decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...], na podstawie art. 13 ust.2a ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000r., Nr 71, poz. 838 ze zm.) § 2 ust.2 Lp.tabeli 5 i § 9 ust.1 p.2 oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51 poz.607) w związku z § 2.1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. nr 44 poz.432) i na podstawie art. 104 § 1 KPA obciążył S. N. opłatą drogową w wysokości 5271,59 zł za przejazd zespołem nienormatywnym bez zezwolenia w dniu 6 września 2001 r. po drodze krajowej nr 11. W uzasadnieniu tej decyzji podano wyniki stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiących podstawę naliczenia opłaty. Z protokołu tej kontroli wynika, że przekroczony został nacisk na trzecią oś pojazdu należącego do strony. S. N. wniósł odwołanie od tej decyzji i podniósł, że masa całkowita pojazdu była zgodna z przepisami, a przy trzyosiowej naczepie o wymiarach opony 385/5/R/22.5 szerokość nacisku wynosi tylko 30 cm, co sprawia, że wynik ważenia stwierdzający przekroczenie na jednej osi jest nieprawdopodobny. Wnosił o uchylenie decyzji i wstrzymanie jej wykonania. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia z dnia [...] września 2002 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję I instancji powołując się na art. 13 ust.2a ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000r., Nr 71, poz. 838 ze zm.) § 2 ust.2 Lp.tabeli 5 i § 9 ust.1 p.2 oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51 poz.607) w związku z § 2.1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. nr 44 poz.432) oraz na art. 138 § 1 p.1 i art. 127 § 3 KPA W uzasadnieniu podniósł, że rozporządzenie z 27 czerwca 2000r., określa szczegółowe zasady pobierania opłat za przejazd pojazdem przekraczającym określone dopuszczalne parametry. Przekroczenie któregokolwiek z nich powoduje konieczność zapłacenia opłaty, nawet wtedy, kiedy masa całkowita pojazdu była prawidłowa. Podnosił też, że protokół został sporządzony prawidłowo, waga posiadała certyfikat legalizacyjny a kierowca nie zgłaszał do protokołu żadnych uwag. S. N. zaskarżył decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji, wstrzymanie jej wykonania i zasądzenie kosztów postępowania. Podniósł argumenty jak w odwołaniu. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podniósł, że opłata była wymierzona zgodnie z przepisami prawa tj. z rozporządzeniem Rady Ministrów z 27 czerwca 2000r. a przewóz ładunków nienormatywnych może być dokonywany po uzyskaniu na to zezwolenia. Kontrolerzy posiadali ważne legitymacje, ważenie odbywało się w miejscu, które spełniało należne wymogi a waga była legalizowana. Postanowieniem z 13 października 2003r. NSA wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 153 p.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / dalej zwane p.p.s.a. , Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/. Zgodnie z art. 13 ust. 2 tej ustawy sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Wobec tego, że sprawa dotyczy skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, którego siedziba znajduje się w Warszawie sprawa rozpatrywana jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a postępowanie toczy się na podstawie p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002r., P 6/02 wydanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego o zbadanie zgodności m. in. § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. o opłatach drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) z art.2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu Trybunał powołał się na swój wcześniejszy wyrok z dnia 27 kwietnia 1999r., P 7/98, w którym stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dna 14 października 1996r. w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Trybunał uznał, że ustalanie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalenie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia RM z dnia 14 października 1996r. w sprawie opłat drogowych, uznanego wcześniej przez Trybunał za niekonstytucyjny. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych, pomimo wspomnianego, wcześniejszego wyroku TK w sprawie P 7/98 dalej powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją. Mając to na względzie Trybunał przyjął, że kwestionowane przepisy rozporządzenia RM z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych zostały wydane na podstawie niekonstytucyjnego upoważnienia ustawowego (bez ustawowego upoważnienia) i dlatego są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje zostały wydane na podstawie § 9 ust. 1 i ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych tj. na podstawie przepisu uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za sprzeczny z Konstytucją. Stosownie do art. 145 a § 1 KPA w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego będącego podstawą rozstrzygnięcia, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast przepis art. 145 § 1 p.1 b) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.270 ) zobowiązuje ten sąd do uchylenia decyzji w razie zaistnienia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Tak więc ponieważ obie decyzje w sprawie oparte są na niekonstytucyjnym przepisie, co mogłoby stanowić podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, sąd administracyjny zobowiązany jest uchylić te decyzje a rozważanie dalszych zarzutów podniesionych w skardze staje się zbędne. Mając to wszystko na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 p.1 b) ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o niewykonywaniu decyzji sąd oparł na art. 152 ustawy p.p.s.a.