II SA 3647/03

WyrokWSA w Warszawie2004-10-15

Skład orzekający: Maria Jagielska, Zdzisław Romanowski, Pamela Kuraś-Dębecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Środowiska uchylająca decyzję Wojewody o udzieleniu koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, z powodu naruszenia przepisów proceduralnych (brak powiadomienia wszystkich stron) i materialnych (brak dowodu prawa do nieruchomości), jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Ministra Środowiska jest prawidłowa i nie narusza prawa. Kluczowym uchybieniem proceduralnym było pominięcie obowiązku powiadomienia wszystkich właścicieli działek objętych koncesją o toczącym się postępowaniu, co stanowi wadę kwalifikowaną z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Ponadto, sąd podzielił stanowisko Ministra o konieczności przeprowadzenia dodatkowych ekspertyz geologicznych w celu oceny wpływu eksploatacji na zasoby wodne, kierując się zasadą dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 kpa) oraz uwzględniając interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy skargi na decyzję Ministra Środowiska, która uchyliła decyzję Wojewody o udzieleniu koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewoda pierwotnie udzielił koncesji, następnie wznowił postępowanie i wydał decyzję o zmienionych warunkach. Minister Środowiska uchylił decyzję Wojewody, wskazując na naruszenia proceduralne (brak powiadomienia wszystkich stron) i materialne (brak dowodu prawa do nieruchomości). Skarżący zarzucili naruszenie przepisów kpa i prawa geologicznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie : Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka(spr.) Protokolant: Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2004r. sprawy ze skargi "D." J. S. i K. S. Spółka Jawna w K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2003r. nr [...] w przedmiocie koncesji na wydobywanie kopalin oddala skargę Ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Wojewoda [...] udzielił J. S. i K. S. ,działającym w spółce cywilnej pod nazwą D. z siedzibą w K. koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego /żwiru/ metodą odkrywkową ze złoża "[...] " w [...] gmina [...], powiat [...]. O wszczęciu postępowania zawiadomieni zostali właściciele działek objętych terenem koncesyjnym ; L. L. , A. P., A. A., M. i R. G. , E. i T. D. oraz Gmina [...] lecz nie została im doręczona / oprócz Gminy / wydana decyzja , jak też nie zostali oni powiadomieni w trybie art. 10 kpa o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i o prawie końcowego wypowiedzenia co do zebranych dowodów. Następnie postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 kpa, art. 149 § 1 kpa i art. 150 § 1 kpa z urzędu wznowił postępowanie w sprawie udzielenia koncesji w związku z pojawiającymi się wątpliwościami , sygnalizowanymi przez Spółkę [...] w [...] co do istnienia związku hydraulicznego pomiędzy wodami poziomu trzeciorzędowego i czwartorzędowego. Po przeprowadzeniu w dniu [...] kwietnia 2002 r. rozprawy administracyjnej w sprawie uzgodnienia warunków koncesji Wojewoda [...] w dniu [...] stycznia 2003 r. wydał decyzję , która uchyliła decyzję ostateczną z dnia [...] grudnia 2000 r. w sprawie udzielenia skarżącym koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego /żwiru/ ze złoża "[...]" oraz udzielił skarżącym koncesji na zmienionych warunkach z obowiązkiem prowadzenia obserwacji zwierciadła wód podziemnych dla potwierdzenia braku wpływu eksploatacji na studnie w [...]. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła Spółka [...] w [...] utrzymując, że z przeprowadzonych przez geologów w 2002 r. badań wynika ,że warstwa wodonośna w studniach głębinowych i warstwa z terenu żwirowni stanowią jedną tę samą warstwę wodonośną i z chwilą uruchomienia eksploatacji dojdzie do zaniku wody w pięciu studniach głębinowych przez co trzy miejscowości czyli około 3.000 mieszkańców mogą zostać pozbawienie wody. Minister Środowiska w dnia [...] maja 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania uznając, że przedmiotowa decyzja jest wadliwa bowiem zawiera szereg uchybień procesowych a także narusza prawo materialne czyli art. 20 ust. 2 pkt. 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze /Dz.U.Nr.27 poz.96 z późn.zm./ Zdaniem Ministra, uchybienia procesowe polegały na nie powiadomieniu wszystkich stron postępowania to jest właścicieli i innych osób legitymujących się pochodnymi prawami do działek z obszaru objętego koncesją o wznowieniu postępowania koncesyjnego/art. 61§ 4 kpa/ , nie doręczeniu tym stronom decyzji / art. 109 kpa/ , nie zawiadomieniu stron o wniesieniu odwołania /art. 131 kpa/, skutkiem czego doszło do naruszenia art. 10 kpa i to stanowi kwalifikowaną wadę procesową ,o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Wnioskodawcy nie dołączyli do wniosku koncesyjnego dowodu istnienia prawa przysługującego im do nieruchomości gruntowej , w granicach której ma być wykonywane wydobycie kopalin lub też przyrzeczenia ustanowienia takiego prawa tak , jak tego wymaga art. 20 ust. 2 pkt. 3 prawa geologicznego i górniczego. Zwrócono też uwagę ,że w trakcie procesu koncesyjnego nastąpiła zmiana w oznaczeniu podmiotu na rzecz którego została wydana koncesja. Ponadto , wobec prezentowanych przez strony całkowicie rozbieżnych stanowisk w ocenie wpływu wydobycia kopaliny ze złoża " [...] " na ujęcie wody w [...], co wynika z odwołania , jest uzasadniony wniosek zawarty w odwołaniu o przeprowadzenie szczegółowych badań geologicznych. W skardze do Sądu strona wnosi o uchylenie decyzji Ministra Środowiska , zarzucając naruszenie przepisów art. 12 kpa, art. 61 § 4 kpa ,art. 109 kpa ,art. 131 kpa oraz art. 20 ust. 3 pkt. 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. prawo geologiczne i górnicze. Podnosi ,że wniosek posiadał wszystkie wymagane dokumenty bowiem organ koncesyjny nie wzywał do jego uzupełnienia i mimo to dwukrotnie wydał koncesje , ponadto zostały dostarczone dokumenty w postaci ekspertyzy pod nazwą " [...] " oraz "[...] ". Zdaniem skarżących , w postępowaniu brali udział wszyscy zainteresowani , czego dowodem jest protokół rozprawy z dnia [...] kwietnia 2002 r. gdzie dokonano uzgodnień zaakceptowanych przez Prezesa Spółki [...] oraz geologa. W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. W ocenie organu istnieje realna możliwość pozbawienia wody mieszkańców trzech miejscowości ok. 3.000 osób co uzasadnia przeprowadzenie dodatkowych badań przez biegłego hydrologa dla potwierdzenia bądź wykluczenia negatywnego wpływu kopalni odkrywkowej na ujęcia wody dla ludności z okolicznych miejscowości. WOBEC POWYŻSZEGO WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY ZWAŻYŁ CO NASTĘPUJE ; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U.Nr.153 , poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej ,przy czym w świetle & 2 powołanego wyżej artykułu , kontrola ta sprawowana jet pod względem zgodności z prawem , jeśli ustawy nie stanowią inaczej. Analizując pod tym kątem zaskarżoną decyzję Ministra Środowiska Sąd doszedł do wniosku ,że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zarzutom zawartym w skardze , w postępowaniu wszczętym na skutek wznowienia nie brali udziału wszyscy właściciele działek wchodzących w skład gruntu objętego koncesją , co narusza art. 28 kpa w związku z art. 145 § 1 pkt. 4 kpa. Jak słusznie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pominięcie tego obowiązku czyli brak powiadomienia wszystkich stron - w tym wypadku właścicieli działek - o toczącym się postępowaniu administracyjnym stanowi wadę kwalifikowaną wymienioną w art. 145 § 1 pkt. 4 kpa , skutkiem czego strona, która w tym postępowaniu nie brała udziału, może żądać ponownego wznowienia postępowania. Nie ulega też wątpliwości ,że właściciele działek obszaru koncesyjnego są osobami zainteresowanymi w rozumieniu art. 28 kpa , gdyż ich interesu prawnego /własności/ dotyczy postępowanie i na ich działkach będzie dokonywana eksploatacja kruszywa. W tej sytuacji istnienie tylko tych uchybień, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy , powoduje konieczność ponownego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Sąd podziela także stanowisko Ministra co do przeprowadzenia dodatkowych ekspertyz geologicznych celem ostatecznego ustalenia wpływu eksploatacji żwiru na ujęcie wody w [...] gdyż z art. 7 kpa wynika zasada , zgodnie z którą organy administracji mają obowiązek podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i muszą kierować się w tym względzie interesem społecznym i słusznym interesem obywateli. Dlatego też w sprawie niniejszej istnieje konieczność rozważenia nie tylko interesu wnioskodawcy jako przedsiębiorcy ubiegającego się o koncesję celem prowadzenia działalności gospodarczej , polegającej na wydobyciu kopaliny lecz także należy brać pod uwagę interesy mieszkańców miejscowości [...], którzy nie mogą zostać pozbawieni ujęcia wody wskutek negatywnego oddziaływania kopalni w dłuższym okresie czasu. Brak szczegółowego zbadania tych okoliczności ,zwłaszcza wobec rozbieżności stanowisk prezentowanych przez strony postępowania , wymaga dalszego postępowania dowodowego w kierunku wskazanym w uzasadnieniu decyzji Ministra Środowiska. Ponadto przy ponownym rozpoznaniu sprawy nie można pominąć zmiany statusu prawnego wnioskodawców jako że już w dniu [...] grudnia 2001 r , a zatem przed wydaniem decyzji przez Wojewodę , w drodze uchwały wspólników nastąpiło przekształcenie spółki cywilnej "D." J.S., K.S. w spółkę jawną - numer KRS [...]. Mając to na uwadze Sąd uznał ,że zaskarżona decyzja Ministra Środowiska jest prawidłowa i nie narusza prawa w stopniu wymagającym jej uchylenia. Z tych przyczyn , na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U.Nr. 153 poz.1270/ orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło